ACCOUNTING MANIPULATION: AN APPLICATION ON THE WHOLESALE AND RETAIL TRADE, RESTAURANTS AND HOTELS SECTOR IN BIST

Öz

In this study, the data of 10 companies that were found to perform accounting information manipulation among companies in the BIST wholesale and retail trade, restaurants and hotels sector and 21 control companies without manipulation information were used in CMB bulletins between 2017-2019. In the study, a model was prepared to determine the tendencies of companies to manipulate accounting information by using the Beneish Model and it was determined that the resulting model was 71.2% successful in the control group.

Anahtar Kelimeler

• Accounting
• Accounting information
• financial statements
• Accounting information manipulation
• BIST

MUHASEBE MANİPÜLASYONU: BİST’TE YER ALAN TOPTAN VE PERAKENDE TİCARET, LOKANTALAR VE OTELLER SEKTÖRÜ ÜZERİNE BİR UYGULAMA

Öz

Bu çalışmada 2017-2019 yılları arasında SPK bültenlerinde, BİST toptan ve parekende ticaret, lokantalar ve oteller sektöründe yer alan şirketler içerisinde muhasebe bilgi manipülasyonu gerçekleştirdiği tespit edilen 10 şirket ile manipülasyon bilgisi bulunmayan 21 kontrol şirketin verileri kullanılmıştır. Çalışmada Beneish Modeli’ nden faydalanılarak şirketlerin muhasebe bilgi manipülasyonu yapma eğilimlerinin tespitine yönelik olarak bir model hazırlanmış ve sonuçta elde edilen modelin kontrol grubunda %71,2 oranında başarılı olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Muhasebe
• Muhasebe bilgisi
• mali tablolar
• Muhasebe bilgi manipülasyonu
• BİST

Kaynakça

1. Bekçi, İ. ve Avşarlıgil, N. 2011. “Finansal Bilgi Manipülasyonu Yöntemlerinden Yaratıcı Muhasebe ve Bir Uygulama”, Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 13(2), 131-162.
2. Bell, T., Carcello B. ve Joseph.V. 2000. “A Decision Aid for Assessing The Likelihood of Fraudulent Financial Reporting”, Auditing: A Journal of Practice & Theory, 19(1), 169-184.
3. Bai, B., Yen, J. ve Yang, X. 2008. “False Financial Statements: Characteristics of China’s Listed Companies and CART Detecting Approach”, International Journal of Information Technology & Decision Making, 7(2), 339-359.
4. Beneish, M.D. 1999. “The Detection of Earnings Manipulation”, Financial Analysts Journal, 55(5), 24-36.
5. Bezirci, M. ve Karahan, N.S. 2015. “Muhasebe Kayıt Sürecindeki Manipülasyonların Neden ve Sonuç İlişkisinin Değerlendirilmesi”, Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 29, 216-240.
6. Cebeci, İ. 2012. “Krizleri İncelemede Kullanılan Nitel Tercih Modelleri: Türkiye İçin Bir Probit Model Uygulaması (1988-2009)”, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, 62 (1), 127-146.
7. Christianto, W. ve Budiharta, P. 2014. “The Effect of Earnings Manipulation with Using M-Score On Stock Return (Empirical Evidence in Indonesia Listed Companies On LQ45 At Indonesia Stock Exchange Period 2009-2011)”, Jurnal Economy Akuntansi, 1-13.
8. Dalanial, H., Kamaluddin, A., MohdSanusi, Z. ve Khairddin, K.S. 2014. “Accountability in Financial Reporting: Detecting Fraudulent Firms”, Procedia Social and Behavioral Sciences, 145, 61-69.

9. Dbouk, B. ve Zaarour, I., 2017. “Financial Statements Earnings Manipulation Detection Using a Layer of Machine Learning International Journal of Innovation”, Management and Technology, 8(3), 172-179.
10. DeAngelo, L.E. 1986. “Accounting Numbers as Market Valuation Substitutes: A Study of Management Buyouts of Public Shareholders”, The Accounting Review, 61(3), 400-420.
11. Doğan, E. 2009. Finansal Bilgi Manipülasyonu ve Finansal Bilgi Manipülasyonunun Belirlenmesine Yönelik Modeller: İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’nda Bir Uygulama Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tokat.
12. Dechow, M.,P, Sloan, R.G., ve Sweeney, A.P. 1995. “Detecting Earnings Management”, The Accounting Review, 60(2), 193-225.
13. Dechow, P.M., Ge, W., Larson, C.R. ve Sloan R.G. 2011. “Predicting Material Accounting Misstatements”, Contemporary Accounting Research, 28(1), 17–82.
14. Erserim, A. ve Uçma T. 2011. “SPK Düzenlemeleri Çerçevesinde Tespit Edilen Manipülasyonlar ve Yaptırımları Üzerine Bir İnceleme”,Muhasebe ve Bilim Dünyası Dergisi, 13(1),143-172.
15. Fındık, H. ve Öztürk, E. 2016. “Finansal Bilgi Manipülasyonunun Beneish Modeli Yardımıyla Ölçülmesi: BIST İmalat Sanayi Üzerine Bir Araştırma”, İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(1),483-499.
16. Franceschetti, B.M. ve Koschtial C. 2013. “Do Bankrupt Companies Manipulate Earnings More Than The Non-Bankrupt Ones?”, Journal of Finance and Accountancy 12(1),1-23.
17. Fen-May, L. 2008. “Fraudulent Financial Reporting Detection and Business FailurePredictionModels: A Comparison”, Managerial Auditing Journal 23(7),650-662.
18. Güner, M. ve Kurnaz, E. 2020. “Muhasebe Manipülasyonunun Beneish Modeli Yardımıyla Ölçülmesi: BIST Kimya, Petrol, Plastik Endeksi Şirketleri Üzerine Bir Araştırma”, Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi (MUVU), 13(2),195-214.
19. Grove, H. ve Cook, T. 2004. “Lessons ForAuditors: Quantitative and Qualitative Red Flags”, Journal of Forensic Accounting, 5(1),131-146.
20. Güriş, S. ve Çağlayan, E. 2000. Ekonometri, Der Yayınları, İstanbul.
21. Healy, P.M. 1985. “The Effect of Bonus Schemes On Accounting Decisions”, Journal of Accounting and Economics, Elsevier Science Publishers, 7,85-107.
22. Kara, E., Ugurlu, M. ve Körpi, M. 2015. “Using Beneish Model in Identifying Accounting Manipulation: An Empirical Study in BIST Manufacturing Industry Sector”, Journal of Accounting, Finance and Auditing Studies, 1(1),21-39.
23. Jones, J. 1991. “Earnings Management During Import Relief Investigations”, Journal of Accounting Research, 29: 193-228.
24. Küçüksözen, C. 2004. Finansal Bilgi Manipülasyonu: Nedenleri, Yöntemleri, Amaçları, Teknikleri, Sonuçları ve İMKB Şirketleri Üzerine Ampirik Bir Çalışma, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
25. Küçüksözen, C. 2005. “Finansal Bilgi Manipülasyonu, Nedenleri, Yöntemleri, Amaçları, Teknikleri, Sonuçları İMKB Şirketleri Üzerine Ampirik Bir Çalışma”, Ankara, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Yayınları.
26. Kaminski, K.A.,Wetzel, T.S. ve Guan, L. 2004. “Can Financial Ratios Detect Fraudulent Financial Reporting?”, Managerial Auditing Journal, 19 (1), 15-28.
27. Lu, W. ve Zhao, X. 2020. “Research and Improvement of Fraud Identification Model of Chinese A-Share Listed Companies Based On M-Score”, Journal of Financial Crime.
28. Nyakarimi, S.N, Kariuki, S.N. ve Kariuki, P.W. 2020. “Financial Statements Manipulations Using Beneish Model and Probit Regression Model: A Case of Banking Sector in Kenya”, European Online Journal of Natural and Social Sciences, 9(1), 253-264.
29. Omar, N., MohdSanusi, Z., Johari, A.Z. ve Mohamed, S.I. 2014. “Predicting Financial Stress and Earnings Management Using Ratio Analysis”, Advances in Natural and Applied Sciences, 8(8), 183-189.
30. Orellana, A., Ramírez, R. Martínez, M.J. ve Teresamariño, G. 2017. “Measuring Fraud and Earnings Management by A Case of Study: Evidence From An International Family Business”, European Journal of Family Business, 7(1–2), 41-53.
31. Persons, O.S. 1995. “Using Financial Statement Data To Identify Factors Associated with Fraudulent Financial Reporting”, Journal of Applied Business Research (JABR), 11(3), 38-46.
32. Repousis, S. 2016. “Using Beneish Model ToDetect Corporate Financial Statement Fraud In Greece”, Journal of Financial Crime, 23(4), 1063-1073.
33. Spathis, C. 2002. “Detecting False Financial Statements Using Published Data: Some Evidence From Greece”, Managerial Auditing Journal, 17(4), 179-191.
34. Spathis, C. 2003. “Audit Qualification, Firm Litigation, and Financial Information: An Empirical Analysis İn Greece”, International Journal of Auditing, 7(1), 71-85.
35. Shammimul H., Normah O., Paul, B. ve Morrison, H.S. 2017. “A Cross-Country Study On Manipulations In Financial Statements of Listed Companies Evidence From Asia”, Journal of Financial Crime, 24(4), 656-677.
36. Tarjo ve Herawati, N. 2015. “Application of Beneish M-Score Models and Data Mining To Detect Financial Fraud”, Procedia Social and Behavioral Sciences, 2(11), 924-930.
37. Tepeli, Y. ve Kayıhan, B. 2016. “Muhasebe Manipülasyonunun Beneish Modeli İle Tespit Edilmesi: BİST Gıda Maddeler Sanayi Sektöründe Bir Uygulama”, Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 14(4), 245-264.
38. Tekin, E. 2017. 2010-2014 Yılları Arasında Türkiye'de Halka Açık Şirketlerde Manipülasyon Üzerine Beneish Modeli ile Ampirik Çalışma, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
39. Varıcı, İ. ve Er, B. 2013. “Muhasebe Manipülasyonu ve Firma Performansı İlişkisi: İMKB Uygulaması”, Ege Akademik Bakış Dergisi, 13(1), 43-52.