EVALUATION OF ACCOUNTING PROFESSIONALS’ THOUGHTS ON CREATIVE ACCOUNTING PRACTICES: A QUALITATIVE RESEARCH

Yıl 2026, Cilt: 25 Sayı: 77, 241 - 258, 19.01.2026

Murat Kara

https://doi.org/10.55322/mdbakis.1749020

Öz

Businesses can engage in various activities as a result of changing and developing economic developments in order to achieve their goals. They carry out these activities by making changes in accounting data by taking advantage of the deficiencies and flexibility arising from legal regulations with accounting manipulation. This research includes the opinions and thoughts of accounting professionals regarding creative accounting practices. The study has determined that accounting professionals frequently encounter creative accounting practices. Accounting professionals think that an effective internal audit and control system will prevent creative accounting practices. The research has concluded that technological developments will positively affect creative accounting practices. It can be stated that technological developments are insufficient in preventing creative accounting practices, deterrent penalties are not sufficient and there is no effective control mechanism, directing users to creative accounting practices and that these practices will be reduced by eliminating these deficiencies.

Anahtar Kelimeler

Professional Accountant , Accounting Manipulation , Accounting Frauds

MUHASEBE MESLEK MENSUPLARININ YARATICI MUHASEBE UYGULAMALARI İLE İLGİLİ DÜŞÜNCELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: NİTEL BİR ARAŞTIRMA

Öz

Değişen ve gelişen ekonomik gelişmelerle birlikte işletmeler amaçlarını gerçekleştirmek için çeşitli faaliyetlerde bulunabilmektedirler. İşletmeler bu faaliyetleri, muhasebe manipülasyonu ile yasal mevzuattan kaynaklanan eksiklikler ve esnekliklerden faydalanarak, muhasebe verilerindeki değişiklikleri yapmak suretiyle gerçekleştirmektedirler. Bu araştırma ile muhasebe meslek mensuplarının, yaratıcı muhasebe uygulamaları ile ilgili görüş ve düşüncelerine yer verilmiştir. Çalışma ile muhasebe meslek mensuplarının yaratıcı muhasebe uygulamaları ile sık sık karşılaştığı tespit edilmiştir. Muhasebe meslek mensupları, etkin bir iç denetim ve kontrol sisteminin yaratıcı muhasebe uygulamalarını engelleyeceğini düşünmektedirler. Araştırma ile teknolojik gelişmelerin yaratıcı muhasebe uygulamalarını olumlu yönde etkileyeceği sonucuna varılmıştır. Yaratıcı muhasebe uygulamalarının engellenmesinde, etkin bir denetim mekanizmasının olmadığı, teknolojik gelişmelerin ve caydırıcı cezaların yetersiz kaldığı ve bu sebeplerle kullanıcıları yaratıcı muhasebe uygulamalarına yönelttiği ve bu eksikliklerin giderilmesiyle bu uygulamaların azaltılmasının sağlanacağı ifade edilebilir.

Anahtar Kelimeler

Muhasebe Meslek Mensubu , Yaratıcı Muhasebe , Muhasebe Hileleri

Kaynakça

• Abdullah, O.O. (2025). The extent to which accounting information is affected by creative accounting methods. Journal of Economics and Administrative Sciences, 31(145), 175-185.
• Abed, I.A., Hussin, N., Haddad, H., Almubaydeen, T.H., & Ali, M.A. (2022). Creative accunting determination and financial reporting quality: The integration of transparency and disclosure. J. Open Innov. Technol. Mark. Complex, 8(38), 1 – 23. https://doi.org/10.3390/joitmc8010038.
• Akdoğan, H., & Süklüm, N. (2019). Muhasebe meslek mensuplarının yaratıcı muhasebe algı düzeylerinin tespiti: Çorum ili uygulaması/determination of creative accounting perception levels of accounting professionals: Çorum province application. Uluslararası Ekonomi İşletme ve Politika Dergisi, 3(2), 219-238.
• Akman, H., & Bitlisli, F. (2021). Finansal bilgi manipülasyonu ve yaratıcı muhasebeye ilişkin meslek mensupları üzerine bir araştırma. Yönetim ve Ekonomi, 28(1), 103–124. Doi: 10.18657/yonveek. 868281.
• Albrifkani, M.(2018). The role of external audıtıng ın reducıng creatıve accountıng practıces (Published Phd Thesis), University Of Gaziantep Graduate School Of Social Sciences, Gaziantep.
• Altınbay, A., & Ünal, O. (2022). Muhasebe manipülasyonu yöntemi olarak yaratıcı muhasebe. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi, 5(1), 217-232.
• Altunışık, R., Coşkun, R., Yıldırım, E., & Bayraktaroğlu, S. (2010). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri SPSS Uygulamalı. Sakarya Yayıncılık.
• Balaciu, D., Bogdan, V., & Vladu, A. B. (2009). A Brief Review of Creative Accounting Literature and its Consequences in Practice. Annales Universitatis Apulensis Series Oeconomico, 11(1), 170–183.
• Balaciu, D. E., Bogdan, V., Meşter, I. T., & Gherai, D. (2012). Empirical Evidences Of Romanian Auditors’ Behaviour Regarding Creative Accounting Practices. Accounting and Management Information Systems, 11(2), 213- 238.
• Berg, B., & Lune, H. (2015). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri.(H. Aydın, Çev). Eğitim Yayınevi.
• Comandaru, A.-M., Horaicu, A., Mateevici, V., & Boros, A. (2021). A brief analysis of creative accounting. Annals of the Constantin Brâncuşi University of Târgu Jiu, Economy Series, 2(2), 115–123.
• Coyne, I. T. (1997). Sampling in qualitative research. purposeful and theoretical sampling; merging or clear boundaries?. Journal Of Advanced Nursing, 26(3), 623-630.
• Çelik, H., Başer Baykal, N. ve Kılıç Memur, H. N. (2020). Nitel veri analizi ve temel ilkeleri. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 8(1), 379-406, doi: 10. 14689 /is sn.2148- 2624.1.8c.1s.16m.
• Çiçek,A.(2024).Muhasebe mesleğinde yaratıcı muhasebe algısı üzerine bir araştırma. KMÜ, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı,Yüksek Lisans tezi.
• Durak, E., & Esmeray, A. (2020). Yaratıcı muhasebe kavramı ve muhasebe meslek mensuplarının bilgi düzeylerinin ölçülmesi: Sivas ili uygulaması. İşletme Araştırmaları Dergisi, 1(3), 217-234.
• Gentles, J., Charles , C., Ploeg,, J., & McKibbon,, K. (2015). Sampling in qualitative research: Insights from overview of the methods literature. The Qualitative Report.
• Gudev, I. (2020). Creative accounting–definition, types, purposes and ımpact on united nations sustainable development goals. economic alternatives, (2), 328-341
• Gülbahar, Ç. A. & Koşar, D. (2020). Özel okul yöneticilerinin yetenek yönetimine ilişkin görüşlerinin incelenmesi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 8(3), 1000-1028.
• Hlawiczka, R., Blazek, R., Santoro, G., & Zanellato, G. (2021). Comparison of the terms creative accounting, earnings management and fraudulent accounting through bibliographic analysis. Ekonomic komanazerske spektrum, 15(2), 27-37.
• Jones, M. (2011). Methods of Creative Accounting and Fraud. M. Jones (Ed.), Creative Accounting, Fraud and International Accounting Scandals kitabı içinde (s. 43-67). John Wiley and Sons Ltd.
• Karahan, M. & Çolak, M. (2019). Muhasebe uygulamalarındaki hata ve hilelerin tespiti: Üretim işletmelerine yönelik araştırma, İşletme Araştırmaları Dergisi, 11(3), 2290-2305.
• Karğı, B. (2019). Yaratıcı muhasebe teknikleri yoluyla gelirlerin artırılması ve bir uygulama örneği, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
• Karyağdı Güngör, N. (2021). Muhasebe mesleğinde kadın olmanın mesleki açıdan değerlendirilmesi üzerine nitel bir araştırma: Diyarbakır ilinde bir çalışma. R&S -Research Studies Anatolia Journal, 4(2), 130-142
• Karyağdı Güngör, N. (2022). Denetimde teknolojik gelişmelerin denetim sürecine olan etkilerinin akademisyen görüşleriyle incelenmesi. Denetişim(26-Ek Sayı), 13-31.
• Kızıl, C., Akman, V. , Aras, S. , & Erzin, N. O. (2015). Yalova ilinde ikamet eden muhasebe meslek mensuplarının muhasebe etik algısı. Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(1), 6-31.
• Marcuta, A., Radoi, D., Nuta, A. C., Nuta, F. M., & Marcuta, L. (2024). Bibliometric study on the importance of using creative accounting in financial reporting. Scientific Papers Series Management, Economic Engineering in Agriculture and Rural Development, 24(1), 579.
• Mulford, Charles W., & Comiskey, Euqene (2002). The Financial Numbers Game Detection Creative Accounting Practicies [y.y.]: John Wiley&Sons Inc.
• Naser, K.H.M. (1993). Creative financial accounting: Its nature and use. Hemel Hempstead, Prentice Hall.
• Patton, M. (1990). Qualitative Evaluation and Research Methods.Beverly Hills, Sage. Remenarić, B., Kenfelja, I.,& Mijoč, I. (2018). Creative accounting-motives, techniques and possibilities of prevention. Ekonomski vjesnik, 31(1), 193-199.
• Ruddy, T., & Everingham, G.K. (2008). Creative accounting, accounting errors, and the ability of users to detect and adjust for them. South African Journal of Accounting Research,22(1), 45-95. DOI: 10.108 /102919 54.2008.11435132.
• Türk, M., & Arslan, M. C. (2017). Yöneticileri yaratıcı muhasebe uygulamalarına iten nedenler ve bir şirket örneği. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 3(3), 91-108.
• Yadav, B. (2014). Creative accounting: An empirical study from professional prospective. International Journal of Management and Social Sciences Research, 3(1), 38- 53.
• Yücel, E., & Özçimen, F. (2024). Muhasebe meslek mensuplarının muhasebe manipülasyonuna karşı tutumları: Bursa ilinde bir uygulama. Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi,10(1),169-189.
• Yüksel, F., & Kayalı, N. (2019). Yaratıcı Muhasebe Finansal Mühendislik. Ekin Yayınevi.