HÜKMÜN AÇIKLANMASININ ERTELENMESİ KURUMUNUN AKLANMA HAKKI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

In penal procedure law, aim is that material truth is to be found in forensic way. Decisions as to accusations taken as a result of the revelation of material truth provides psychological relaxing for defendant whose honour and prestige were damaged by being accused since it provides that defendant is acquitted in front of society. As honour and prestige are values that state is obliged to protect according to 17th. Article of Constitution, it has obligations to take relevant necessary measures about this. As impeaching a person is a right for the state, the wish of defendant to be free of this impeaching should be considered as an equally important demand. In this essay, the institution “delaying of announcement of the verdict” that was taken into our law with the thought of restorative justice and that is one of the tools of individualising punishment has been assessed in the context of defendant’s right to be acquitted (to be proven innocent) in front of a court

Keywords

• Delaying of Announcement of the Verdict, Right to be Acquitted

HÜKMÜN AÇIKLANMASININ ERTELENMESİ KURUMUNUN AKLANMA HAKKI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Ceza muhakemesinde amaç, maddi gerçeğin adli yolla bulunmasıdır. Maddi gerçeğin ortaya çıkarılması sonucu esastan verilen kararlar, kişinin toplum önünde temize çıkmasını sağladığından şeref ve itibarı suç ithamıyla örselenen sanık için psikolojik rahatlık sunmaktadır. Anayasa’nın 17. maddesine göre, şeref ve itibar devletin korumakla mükellef olduğu bir değer olduğundan, bununla ilgili gerekli tedbirleri alma yükümlülüğü vardır. Devlet için kişiyi suçla itham etmesi ne ölçüde bir hak ise, suçlananın bu ithamdan kurtulmayı istemesi, o ölçüde önemli bir talep olarak değerlendirilmelidir. Bu makalede, cezanın bireyselleştirilmesi araçlarından olan ve onarıcı adalet düşüncesiyle hukukumuza alınan “hükmün açıklanmasının ertelenmesi” kurumu, sanığın bir mahkeme önünde aklanmayı (temize çıkmayı) isteme hakkı bağlamında değerlendirilmiştir

Anahtar Kelimeler

• Hükmün Açıklanmasının Ertelenmesi, Aklanma Hakkı

Kaynakça

1. BALCI Murat, Ceza Muhakemesinde Hüküm ve Çeşitleri, Adalet Yayınları, Ankara 2013.
2. ÇIĞLI Halil, “10 Soruda Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması”, Adalet Dergisi, Yıl: 2013, Sayı: 46.
3. DOĞAN Koray, “Ceza Muhakemesinde Hüküm”, CHD, Yıl: 3, Sayı: 7, Ağustos 2008.
4. EKİNCİ Hüseyin, “Kabul Edilebilirlik Kriterleri”, Bireysel Başvuru ve Kabul Edilebilirlik Kriterleri, (Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi) Avrupa Konseyi 2013.
5. GÜNAY Erhan, Uygulamalı -Örnekli Dava ve Ceza Zamanaşımı, Ankara 2008. GÜNGÖR Devrim, 5237 ve 5271 sayılı Kanunlar Işığında Şikâyet Kurumu, Yetkin Yayıncılık, Ankara 2009.
6. HARRİS David/O’Boyle Michael/Bates Ed/Buckley Carla, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Hukuku, Avrupa Konseyi 2013.
7. İnceoğlu Sibel, İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi Kararlarında Adil Yargılanma Hakkı- Kamu ve Özel Hukuk Alanlarında Ortak Yargısal Hak ve İlkeler. 2. Baskı, İstanbul 2005.
8. KAYA Emir, “İnsan Hakları Açısından Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması”, Ankara Barosu Dergisi, Sayı: 2013/3

9. KEYMAN Selahattin, Türk Hukukunda Af, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları, No: 199, Ankara 1965.
10. ÖZBEK Veli Özer, CMK İzmir Şerhi: Yeni Ceza Muhakemesi Kanununun Anlamı, Ankara 2005.
11. ÖZBEK Veli Özer/Meraklı Serkan, “Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kararına İtiraz Üzerine Yapılacak Denetim” (Karar İncelemesi), Prof. Dr. Nur Centel’e Armağan içinde, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi (Özel Sayı), Yıl: 2013, Cilt: 19, Sayı: 2.
12. ÖZBEK Veli Özer, Kanbur Mehmet Nihat, Doğan Koray, Bacaksız Pınar, Tepe İlker, Ceza Muhakemesi Hukuku, Eylül 2012.
13. SEZER Yasin/İpek Ali İhsan, “Hükmün Açıklanmasının Geri bırakılmasının Kamu Personel Hukukuna Etkileri”, TAAD, Yıl:1, Cilt:1, Sayı:3, Ekim 2010.
14. ŞAHiN Cumhur, “Dava Zamanaşımı Sanığın Aklanmasına Engel Olabilir mi?”, Adalet Dergisi, Yıl: 2013, Sayı: 45.
15. ŞEN Ersan, “HAGB’de Yargılamanın Yenilenmesi – 2” (www. adalet. org).
16. ŞEN Ersan/Maviş Mert, “HAGB Hakkında Güncel Notlar” (www. adalet.org).
17. ŞENER Esat, Hukuk Sözlüğü, Seçkin Yayınları, Ankara 2001.
18. TANER Fahri Gökçen, Ceza Hukukunda Zamanaşımı, Seçkin Yayınları, Ankara 2008.
19. TANER Fahri Gökçen, “Hükmün Açıklanmasının Ertelenmesinin (Geri Bırakılmasının) Hukuki Niteliği ve Ertelemeyi Kabul Edip Etmediğinin Sanığa Duruşma Devresinin Sona Ermesinden Önce Sorulmasının Hukuka Aykırılığı Üzerine”, Ankara Barosu Dergisi, Yıl: 69, Sayı: 2011/4. (Hükmün Açıklanmasının Ertelenmesi)
20. TANER Fahri Gökçen, “Orada Bir Hak Var Uzakta: Sanığın Aklanmayı İsteme (Aklanma) Hakkı”, Prof. Dr. Erdal Onar’a Armağan içinde, Cilt: I, Ankara 2013. (Aklanma)
21. Türk Hukuk Lûgati, 3. Baskı, Başbakanlık Basımevi, Ankara 1991.
22. UYGUN Oktay, “İnsan Hakları Kuramı” İnsan Hakları, İstanbul 2000.
23. WEHR Hans, A Dictionary Of Modern Written Arabic, Otto Harrassowitz Verlag, Wiesbaden 1971.
24. YOLCU Serkan, “Adil Yargılanma Hakkı Karşısında Yasama Dokunulmazlığını Yeniden Düşünmek: Atilla KART Olayı Üzerine Bir Deneme”, AÜHFD, Yıl: 2011, Cilt: 60, Sayı: 2.