UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ KARARLARINDA İDARİ YARGININ GÖREV ALANI ÖLÇÜTLERİ (BELİRLENEBİLİR Mİ?)

Öz

The basic problem of distribution of jurisdictions between judicial and administrative courts in the legal systems which are based on the separation of judicial and administrative jurisdictions, lays an important role on the courts of jurisdictional disputes where the positive regulations are not clear enough. In this article, it is tried to be determined which criteria has been used -in terms of jurisdiction-since the foundation of the Court of Jurisdictional Disputes and the different applications of those criteria in the time elapsed. Altough the heading had been planned as “The Judicial Field Criteria of Administartive Jurisdiction In the Decisions of the Court of Jurisdictional Disputes”at the begining of this article; in the face of the various and huge number of decisons some of which are diffrent from each other, the heading was changed as “(Is it possible to Determine?) The Judicial Field Criteria of Administartive Jurisdiction In the Decisions of the Court of Jurisdictional Disputes.”

Anahtar Kelimeler

• The Court of Jurisdictional Disputes, The judicial field of administrative court, the criterion for the administrative jurisdiction, domination and operation criterion, public service criterion, public law criterion, administrative process/procedure crit

UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ KARARLARINDA İDARİ YARGININ GÖREV ALANI ÖLÇÜTLERİ (BELİRLENEBİLİR Mİ?)

Öz

Adli-idari yargı ayrımını benimsemiş hukuk sistemlerinde temel bir problem olarak karşımıza çıkan adli-idari mahkemeler arasındaki görev dağılımı sorunu, pozitif düzenlemelerin yeterli açıklıkta olmadığı durumlarda uyuşmazlık mahkemelerine çok önemli bir rol yüklemektedir. Bu çalışmada temel olarak Uyuşmazlık Mahkemesinin, kurulduğu günden itibaren göreve ilişkin kararlarında uyguladığı kriterler ile bu kriterlerin zaman içindeki uygulama farklılıklarına ilişkin bazı belirlemeler yapılmaya çalışılmıştır. Çalışmaya başlanırken başlığın “Uyuşmazlık Mahkemesi Kararlarında İdari Yargının Görev Alanı Ölçütleri” olarak düşünülmüş olmasına rağmen çalışmanın sonunda Uyuşmazlık Mahkemesinin kurulduğu tarihten beri verilen kararların sayısı, çeşitliliği ve bunların bazıları arasındaki içtihat farklılıkları karşısında söz konusu başlığının “Uyuşmazlık Mahkemesi Kararlarında İdari Yargının Görev Alanı Ölçütleri (“Belirlenebilir mi?)” olarak değiştirilmesi gerektiğine karar verilmiştir

Anahtar Kelimeler

• Uyuşmazlık Mahkemesi, idari yargının görev alanı, idari yargının görev alanı ölçütleri, hâkimiyet- temşiyet ölçütü, kamu hizmeti ölçütü, kamu kanunu ölçütü, idari işlem ölçütü, idari eylem ölçütü, idari sözleşme ölçütü

Kaynakça

1. ANIL, Ayten; “Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluşu ve İşleyişi”, An- kara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, Gündüz Ökçün’e Ar- mağan, Cilt 47, Sayı 1-2.
2. AYANOĞLU, Taner; İdari Eylemin Tanımlanması, Legal Yayıncılık, 2004.
3. BALKAR, Galip Kemal; “Uyuşmazlık Mahkemesinin Maksadı Ön Planda Tutan Kararları Üzerine Bir İnceleme”, Ankara Barosu Dergisi, Sayı 1, 1963.
4. BALTA, Tahsin Bekir; İdare Hukukuna Giriş, Ankara, 1970.
5. BERKARDA, Kemal; “1985-1991 Arasındaki Uyuşmazlık Mahkemesi Kararlarına Genel Bir Bakış”, İdare Hukuku İlimleri Dergisi, Yıl 11, 1990, Sayı:1-3, s.1.
6. ÇAKIROĞLU, Hüseyin/ AKÇAY, Muzaffer; “Uyuşmazlık Mahke- mesi”, Adalet Dergisi, Yıl 71, Mart-Nisan, 1980.
7. DARENDELİ, Vahap; Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi İçtihatları Işığında Adli Yargı Yerlerinde Görülen İdari Uyuşmazlıklar ve Davalar, Ankara 2004.
8. DERBİL, Süheyp; “Uyuşmazlık Mahkemesi İçtihatları”, Ankara Üni- versitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt:VI, Sayı:6,1949.

9. DİNÇ, M.İlhan; “Olumlu Görev Uyuşmazlığı ve Uyuşmazlık Mahke- mesince Bir Uyuşmazlığın Çözümü Üzerine Bir İnceleme”, Danıştay Der- gisi, Yıl 17, Sayı 64.
10. DİNÇ, M.İlhan; “Uyuşmazlık Mahkemesince Gönderilen Dosyalar Üzerine İnceleme”, Adalet Dergisi, Yıl 76, Sayı:1, 1985.
11. DİNÇ, M.İlhan; “Olumsuz Görev Uyuşmazlığının Çözümü İçim Uyuşmazlık Mahkemesine Başvuru”, Danıştay Dergisi, Yıl 16, Sayı:60- 61,1986.
12. DURAN, Lütfi; İdare Hukuku Ders Notları, İstanbul Üniversitesi Hu- kuk Fakültesi Yayını, 1982.
13. DURAN, Lütfi; “Selbi Vazife İhtilafı”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt:16, Sayı:3-4, 1950.
14. ERKUT, Celal; İptal Davasının Konusunu Oluşturması Bakımından İdari İşlemin Kimliği, Ankara 1990.
15. GÖZLER, Kemal; İdare Hukuku, Cilt:I-II, Bursa 2009. KAYNAKLAR
16. ANIL, Ayten; “Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluşu ve İşleyişi”, An- kara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, Gündüz Ökçün’e Ar- mağan, Cilt 47, Sayı 1-2.
17. AYANOĞLU, Taner; İdari Eylemin Tanımlanması, Legal Yayıncılık, 2004.
18. BALKAR, Galip Kemal; “Uyuşmazlık Mahkemesinin Maksadı Ön Planda Tutan Kararları Üzerine Bir İnceleme”, Ankara Barosu Dergisi, Sayı 1, 1963.
19. BALTA, Tahsin Bekir; İdare Hukukuna Giriş, Ankara, 1970.
20. BERKARDA, Kemal; “1985-1991 Arasındaki Uyuşmazlık Mahkemesi Kararlarına Genel Bir Bakış”, İdare Hukuku İlimleri Dergisi, Yıl 11, 1990, Sayı:1-3, s.1.
21. ÇAKIROĞLU, Hüseyin/ AKÇAY, Muzaffer; “Uyuşmazlık Mahke- mesi”, Adalet Dergisi, Yıl 71, Mart-Nisan, 1980.
22. DARENDELİ, Vahap; Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi İçtihatları Işığında Adli Yargı Yerlerinde Görülen İdari Uyuşmazlıklar ve Davalar, Ankara 2004.
23. DERBİL, Süheyp; “Uyuşmazlık Mahkemesi İçtihatları”, Ankara Üni- versitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt:VI, Sayı:6,1949.
24. DİNÇ, M.İlhan; “Olumlu Görev Uyuşmazlığı ve Uyuşmazlık Mahke- mesince Bir Uyuşmazlığın Çözümü Üzerine Bir İnceleme”, Danıştay Der- gisi, Yıl 17, Sayı 64.
25. DİNÇ, M.İlhan; “Uyuşmazlık Mahkemesince Gönderilen Dosyalar Üzerine İnceleme”, Adalet Dergisi, Yıl 76, Sayı:1, 1985.
26. DİNÇ, M.İlhan; “Olumsuz Görev Uyuşmazlığının Çözümü İçim Uyuşmazlık Mahkemesine Başvuru”, Danıştay Dergisi, Yıl 16, Sayı:60- 61,1986.
27. DURAN, Lütfi; İdare Hukuku Ders Notları, İstanbul Üniversitesi Hu- kuk Fakültesi Yayını, 1982.
28. DURAN, Lütfi; “Selbi Vazife İhtilafı”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt:16, Sayı:3-4, 1950.
29. ERKUT, Celal; İptal Davasının Konusunu Oluşturması Bakımından İdari İşlemin Kimliği, Ankara 1990.
30. GÖZLER, Kemal; İdare Hukuku, Cilt:I-II, Bursa 2009.
31. GÖZÜBÜYÜK, A.Şeref; Yönetsel Yargı, Güncelleştirilmiş 26. Bası, Turhan Kitabevi, Ankara 2007.
32. GÖZÜBÜYÜK, A. Şeref; Yönetim Hukuku, 30. Bası, Turhan Kitabevi, Ankara 2011.
33. GÖZÜBÜYÜK, A.Şeref/ TAN, Turgut; İdare Hukuku, Cilt II (İda- ri Yargılama Hukuku), Genişlettirilmiş 5. Bası, Turhan Kitabevi, Ankara 2012.
34. GÜNDAY, Metin; İdare Hukuku, 10. Baskı, Ankara 2011.
35. GÜNDAY, Metin; “İdari Yargının Görev Alanının Anayasal Dayanak- ları”, Anayasa Yargısı Dergisi; Sayı:14, 1997.
36. ONAR, Sıddık Sami; İdare Hukukunun Umumi Esasları, Hak Kitabe- vi, İstanbul, 1966.
37. ÖZOĞUZ, Abdülkadir; “Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluşu Mü- nasebetiyle”, Adalet Dergisi, Yıl 37, 1946, Sayı:4.
38. ÖZKOL, Adil; Uyuşmazlık Mahkemesi Kararları Açısından İdari Yar- gının Görev Alanı, Sevinç Matbaası, Ankara 1970.
39. ÖZYÖRÜK, Mukbil; İdare Hukuku Derleri, Ankara 1973.
40. ÖZYÖRÜK, Mukbil; İdari Yargı Ders Notları, Ankara 1977.
41. PERTEV, Bilgen; Uyuşmazlık Mahkemesi ve Danıştay İçtihatlarına Göre İdari Sözleşmelerin Kriterleri, Kutulmuş Matbaası, 1970.
42. TUNCAY, Aydın H; İdare Hukuku ve İdari Yargının Bazı Sorunları, Başbakanlık Basımevi, Ankara 1972.
43. YAYLA, Yıldızhan; İdare Hukuku, İstanbul 1985.
44. YASİN, Melikşah; “Anayasa Mahkemesinin İdari Yargının Görev Ala- nı Sorununa Yaklaşımı”, Yıldızhan Yayla’ya Armağan, Galatasaray Üni- versitesi Yayınları, İstanbul, 2002.
45. YENİCE, Kazım/ESİN, Yüksel; İdari Yargılama Usulü, Ankara 1983.
46. YEĞENOĞLU, İsa; Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü Kararla- rı, (1988-2003), Ankara 2003.
47. Elektronik Kaynaklar; www.anayasa.gov.tr
48. www.uyusmazlik.gov.tr
49. www.resmigazete.gov.tr