YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ

Dr. Armağan Ebru Bozkurt Yüksel

doi:10.18771/mdergi.437298

YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ

Öz

Günümüzde robotlar, insansız hava araçları, insansız otomobiller, bulut bilişim ve nesnelerin İnterneti başta olmak üzere teknolojik gelişmelerle ilgili haberler sıklıkla gündeme gelmektedir. Bu teknolojik gelişmelerden bir tanesi olan yapay zekânın günlük hayatımızda ve elbette hukuki düzenlemelerde büyük değişikliklere neden olacağı açıktır. Yapay zekânın zaman içinde medeni hukuk, ceza hukuku, sorumluluk hukuku ile ilgili düzenlemeleri etkileyeceği öngörülmektedir. Yapay zekânın etkileyeceği alanlardan bir tanesi de fikri mülkiyet haklarıyla ilgili düzenlemelerdir. Yapay zekâlı makinelerin yaptığı buluşlarda patent hakkı sahibinin kim olması gerektiği çözülmesi gereken karmaşık bir sorundur. Çalışmada öncelikle yapay zekânın ne olduğu açıklanmış daha sonra yapay zekânın buluş yapması halinde buluşçunun kim olacağı hakkındaki tartışmalara ver verilmiştir. Son olarak patent hukuku alanında futuristic/gelecekçi bir yaklaşımla nasıl düzenlemeler yapılması gerektiğine değinilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Yapay Zekâ,Robotlar,Makine Öğrenmesi,Buluşçuluk,Eser sahipliği

Kaynakça

ABBOTT Ryan, “I Think, Therefore I Invent: Creative Computers and The Future of Patent Law”, Boston College Law Review, C.57, Y.2016, http://lawdigitalcommons.bc.edu/bclr/vol57/iss4/2 (Erişim 09.07.2017).
AKIN Engin, Medeni Hukuk, Detay Yayıncılık, Ankara 2011.
ALISON James, Automatism, Arbitrariness, and the Oulipian Author”, 31 French Forum, C.31, S.2, Bahar 2006.
AL-MAJID Waleed, Electronic Agents and Legal Personality: Time to Treat Them As Human Beings”, British & Irish Law, Education and Technology Association 2007 Annual Conference, Hertfordshire 16-17 April, http://www.bileta.ac.uk/content/files/conference%20papers/2007/Electronic%20Agents%20and%20Legal%20Personality%20-%20Time%20to%20Treat%20Them%20as%20Human%20Beings.pdf (Erişim 05.03.2018).
BARRETT Bill, “Defensive Use of Publications in an Intellectual Property Strategy, Bioentrepreneur, 2003, http://www.nature.com (Erişim 03.07.2017).
BODEN Margaret A., “Computer Models of Creativity”, AI Magazine, Sonbahar 2009.
BOZKURT YÜKSEL Armağan Ebru, “Nesnelerin İnternetinin Hukuki Yönden İncelenmesi”, DEÜHFD, C.17, S.2, 2015.
BOZKURT YÜKSEL Armağan Ebru, “Robot Hukuku”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, Y.7, S.29, Ocak 2017 (Robot Hukuku).

BOZKURT YÜKSEL Armağan Ebru, Patent Uyuşmazlıklarının Çözüm Yolları-Milletlerarası Tahkim ve Devlet Yargısı, Yetkin Yayınevi, Ankara 2009 (Patent Uyuşmazlıkları).
BOZKURT YÜKSEL, Armağan Ebru, Bulut Bilişimde Kişisel Verilerin Korunması, Yetkin Yayınevi, Ankara 2016.
BOZKURT YÜKSEL, Armağan Ebru/BAK Başak ve diğerleri, “Tüketici Hukuku Penceresinden Yapay Zekâ”, 23-25 Kasım 2017 tarihinde İstanbul’da gerçekleştirilen 7.Tüketici Hukuku Kongresi kapsamında sunulan tebliğ, Futurist Hukuk, Aristo Yayınevi, İstanbul 2018.
BRIDY Annemarie, “Coding Creativity: Copyright and the Artificially Intelligent Author”, Stanford Technology Law Review, C.5, Y.2012.
BRINGSJORD Selmer/FERRUCCI David, “Artificial Intelligence and Literary Creativity”, Yayınlanma tarihi 30.08.1999, http://kryten.mm.rpi.edu/brutus.preface.pdf (Erişim 09.03.2018)
CALVERLEY David, “Artificial Intelligence as a Legal Person”, The Journal of Personal Cyberconsciousness, http://www.terasemjournals.org/PCJournal/PC0201/calverley_d.html (Erişim 31.10.2017).
CASTROUNIS Alex, “Artificial Intelligence, Deep Learning, and Neural Networks Explained”, https://www.kdnuggets.com/2016/10/artificial-intelligence-deep-learning-neural-networks-explained.html (Erişim 20.02.2018).
COHEN Aaron M., “Stephen Thaler’s Imagination Machines”, The Futurist, 43(4), Haziran 2009.
COLDFUSION, “What is Artificial Intelligence?”, https://www.youtube.com/watch?v=kWmX3pd1f10 (Erişim 15.09.2017 ).
COPYRIGHT OFFICE, Compendium II – Compendium of Copyright Office Practices, Copyright Office The Library of Congress, Washington D.C. 20559, 1984, https://www.copyright.gov/history/comp/compendium-two.pdf (Erişim 19.06.2017).
CUSHING Tim, “New Company Claims It Uses Algorithms to Create Content Faster Than Creators Can, Making All Future Creations Infringing”, Yayınlanma tarihi 29.09.2014, https://www.techdirt.com/articles/20140929/08500728662/new-company-claims-it-uses-algorithms-to-create-content-faster-than-creators-can-making-all-future-creations-infringing.shtml (Erişim 15.12.2017).
DAVIES Colin R., “An Evolutionary Step in Intellectual Property Rights – Artificial Intelligence and Intellectual Property”, Computer Law & Security Review, C.27, Y.2011.
DE WACHTER Joren, “Big Data and IP Business Strategy”, http://jorendewachter.com/2013/11/big-data-ip-business-strategy/ (Erişim 29.12.2017). DE WERRA Jacques, “Patents and Trade Secrets in the Internet Age”, Zeitschrift für Schweizerisches Recht, Band 134 (2015) II.
DORMEHL Luke, “Are Computers Creative?”, Yayınlanma tarihi 08.12.2015, https://phys.org/news/2015-12-creative.html (Erişim 09.03.2018).
EIDENMULLER Horst, “Robot’s Legal Personality”, University of Oxford Faculty of Law, Yayınlanma tarihi 08.03.2017, https://www.law.ox.ac.uk/business-law-blog/blog/2017/03/robots’-legal-personality (Erişim 23.02.2018).
EISENBERG Anne, “What’s Next; When a Gizmo Can Invent a Gizmo”, The New York Times, Yayınlanma tarihi 25.11.1999, http://www.nytimes.com/1999/11/25/technology/what-s-next-when-a-gizmo-can-invent-a-gizmo.html (Erişim 27.02.2018).
ELMAS Çetin, Yapay Zekâ Uygulamaları, Seçkin Yayınevi, 3.Bası, Ankara 2016.
EUROPEAN PARLIAMENT, Directorate-General for Internal Policies Policy Department C:Citizen’s Rights and Constitutional Affairs, Legal Affairs, European Civil Law in Robotics, Study for the JURI Committee 2016, http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/571379/IPOL_STU(2016)571379_EN.pdf (Erişim 24.02.2018) (Study).
EUROPEAN PARLIAMENT, European Parliament Report with recommendations to the Commission on Civil Law Rules on Robotics (2015/2103(INL)), http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//NONSGML+REPORT+A8-2017-0005+0+DOC+PDF+V0//EN (Erişim 24.02.2018).
EUROPEAN PATENT OFFICE, Guidelines for Examination in the EPO, Part G – Chapter IV-11, http://documents.epo.org/projects/babylon/eponet.nsf/0/D94333C1A028BC0AC12581C90057921F/$File/guidelines_for_examination_2017_en.pdf (Erişim 02.01.2018).
GROSSMAN Lev, “2045 The Year Man Becomes Immortal”, Time, Yayınlanma tarihi 10.02.2011, http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,2048299,00.html (Erişim 15.12.2017).
GÜRKAYNAK G./YILMAZ İ./DOYGUN T./İNCE E., “Questions of Intellectual Property in the Artificial Intelligence Realm”, www.roboticslawjournal (Erişim 09.03.2018).
HALICI Uğur, “Derin Öğrenme”, Turing’den Geleceğe Yapay Zekâ Konferası’nda sunulan tebliğ, 9 Aralık 2017, Yayınlanma tarihi 09.12.2017, Yayınlayan EMO Genel Merkezi, https://www.youtube.com/watch?v=_Y1S0p9tJ5g&feature=youtu.be&t=7798 (Erişim 11.12.2017).
HATTENBACH Ben/GLUCOFT Joshua, “Patents in an Era of Infinite Monkeys and Artificial Intelligence”, Stanford Technology Law Review, Vol.19, 2015.
HUBSPOT, https://www.youtube.com/watch?v=mJeNghZXtMo (Erişim 07.07.2017).
HUMBER A.B./DESHMUKH P.A./KADAM M.S., “The Review of Articulated R12 Robot and Its Industrial Applications”, International Journal of Research in Engineering & Technology, Vol.2, Issue 2, Feb 2014.
KNAPP Alex, “Nevada Passes Law Authorizing Driverless Cars,” Forbes Dergisi, Yayınlanma tarihi 22.06.2011, https://www.forbes.com/sites/alexknapp/2011/06/22/nevada-passes-law-authorizing-driverless-cars/#2409d8b01332 (Erişim 10.12.2017).
KOZA J.R./KEANE M.A./STREETER M.J. ve diğerleri, Genetic Programming IV: Routine Human-Competitive Machine Intelligence, Kluwer Academic Publishers 2003.
LEVY David, Robots Unlimited – Life in a Virtual Age, CRC Press Taylor and Francis Group, 2005.
LOHR Jason, “Artificial Intelligence Drives New Thinking on Patent Rights”, Hogan Lovells, LimeGreen IP News, Yayınlanma tarihi 15.07.2016, http://www.limegreennews.com/2016/07/artificial-intelligence-drives-new-thinking-on-patent-rights/ (Erişim 10.04.2017).
MCCORDUCK Pamela, “Machines Who Think: A Personal Inquiry into the History and Prospects of Artificial Intelligence”, A K Peters, Ltd., Canada 2004.
MEDEIROS Maya, “Intellectual Property Strategy for Artificial Intelligence”, Yayınlanma tarihi 07.03.2017, http://www.iposgoode.ca/2017/03/intellectual-property-strategy-for-artifical-intelligence/ (Erişim 24.04.2017).
MINSKY Marvin, “Step Towards Artificial Intelligence”, Yayınlanma tarihi Ocak 1961, https://causes.csail.mit.edu/6.803/pdf/steps.pef (Erişim 22.12.2017).
NABİYEV Vasif V., Yapay Zekâ, Seçkin Yayınevi, 5.Bası, Ankara 2016.
OSBORNE Samuel, “Monkey selfie case: Photographer wins two year legal fight against Peta over the image copyright”, Independent, Yayınlanma tarihi 12.09.2017, http://www.independent.co.uk/news/world/americas/monkey-selfie-david-slater-photographer-peta-copyright-image-camera-wildlife-personalities-macaques-a7941806.html (Erişim 27.02.2018).
ÖZTÜRK Özgür, Türk Hukukunda Patent Verilebilirlik Şartları, Arıkan Yayınevi, İstanbul 2008.
PERRY Mark/MARGONI Thomas, “From Music Tracks to Google Maps: Who Owns Computer Generated Works?”, Computer Law and Security Review, 26(6) 2010.
PLOTKIN, Robert, The Genie in the Machine: How Computer-Automated Inventing is Revolutionazing Law and Business, Stanford University Press, California 2009.
REGER Joseph, “The Best Comprehensive Introduction of Artificial Intelligence”, Yayınlanma tarihi 26.04.2017, https://www.youtube.com/watch?v=dYT2LSuemgg (Erişim 11.07.2017).
RIESTER D./WIRSCHING F./SALINAS G. ve diğerleri, Thrombin Inhibitors Identified by Computer-assisted Multiparameter Design, Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America, Y.2005, S.102(24).
SAMORE William, “Artificial Intelligence and the Patent System: Can a New Tool Render a Once Patentable Idea Obvious?”, Syracuse Journal of Science and Technology Law, Volume 29, Fall 2013, Article 3.
SAMUELSON Pamela, “Allocating Ownership Rights in Computer-Generated Works”, University of Pittsburg Law Review, C.47, Y.1985.
SCHAAL Eric J., “Infringing a Fantasy: Future Obstacles Arise for the United States Patent Office and Software Manufacturers Utilizing Artificial Intelligence”, Villanova Sports and Entertainment Law Review, C.11, S.1, 2004.
SCHANK Rogers, “The Age of Intelligent Machines-The Mechanics of Creativity”, Yayınlanma tarihi 24.09.2001, Kurzweil Accelarating Intelligence, http://www.kurzweilai.net/the-age-of-intelligent-machines-the-mechanics-of-creativity (Erişim 09.03.2018).
SHLOMIT-YANISKY Ravid/LIU Xiaoqiong (Jackie), “When Artificial Intelligence Systems Produce Inventıons: The 3A Era and an Alternative Model for Patent Law”, Cardozo Law Review, s.50, https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2931828 (Erişim 14.04.2018).
SOLUM Lawrence B., “Legal Personhood for Artificial Intelligences”, North Carolina Law Review, S.70, Y.1992.
SULUK Cahit/KARASU Rauf/NAL Temel, Fikri Mülkiyet Hukuku, Seçkin Yayınevi, Ankara 2017.
TEKİNALP Ünal, Fikri Mülkiyet Hukuku, 2.B., Beta Yayınevi, İstanbul 2002.
TORRANCE Mark, AI vs Machine Learning vs Deep Learning, https://www.youtube.com/watch?v=3WhpAKJcggI (Erişim 07.07.2017). TURORIALS POINT, Artificial Intelligence-Intelligent Systems, 2015, https://www.tutorialspoint.com/artificial_intelligence/artificial_intelligence_tutorial.pdf (Erişim 25.09.2017).
UNITED STATES COPYRIGHT OFFICE, Compendium of U.S. Copyright Office Practices, 3rd Edition, September 29, 2017, https://www.copyright.gov/comp3/docs/compendium.pdf (Erişim 15.12.2017).
USLU Metin, “Yapay Sinir Ağları (YSA) Nedir?”, http://kod5.org/yapay-sinir-aglari-ysa-nedir/ (Erişim 12.12.2017).
WORLD OF COMPUTING MAGAZINE, “Differences Between Regular Programming and AI Programming”, Yayınlanma tarihi 03.01.2013, http://intelligence.worldofcomputing.net/ai-introduction/differences-between-regular-programming-and-ai-programming.html# (Erişim 17.06.2017).
http://roboearth.ethz.ch/ (23.02.2018).
http://www.differencebetween.com/difference-between-strong-ai-and-vs-weak-ai/ (Erişim 25.09.2017).
http://www.endustri40.com/endustri-tarihine-kisa-bir-yolculuk/ (Erişim 10.12.2017).
http://www.epo.org/law-practice/case-law-appeals/recent/t061553eu1.html (Erişim 02.01.2018)
http://www.hurriyet.com.tr/dunyanin-ilk-vatandas-robotu-sophia-aile-kurmak-istiyor-40657329 (Erişim 11.12.2017).
http://www.hurriyet.com.tr/kanser-teshisine-yeni-yazilim-40098147 (Erişim 01.03.2018).
http://www.ieee.ca/millennium/canadarm/canadarm_technical.html (Erişim 15.12.2015).
http://www.invispress.com/law/copyright/bell.html (Erişim 21.02.2018).
http://www.researchdisclosure.com/about-research-disclosure (Erişim 03.07.2017).
http://www.robothalloffame.org/inductees/03inductees/mars.html (Erişim 15.12.2015).
http://www.wipo.int/export/sites/www/pct/en/texts/pdf/ispe.pdf (Erişim 02.01.2018).
https://aitopics.org/misc/brief-history (Erişim 11.12.2017).
https://casetext.com/case/hess-v-advanced-cardiovascular-systems-inc (Erişim 04.07.2017).
https://futurism.com/images/types-of-ai-from-reactive-to-self-aware-infographic/ (Erişim 25.09.2017).
https://reasonandmeaning.com/2016/02/05/summary-of-hans-moravecs-robot-mere-machine-to-transcendent-mind/ (Erişim 09.03.2018)).
https://supreme.justia.com/cases/federal/us/499/340/case.html (Erişim 13.03.2018).
https://www.cloem.com/flat/technology/ (Erişim 02.01.2018).
https://www.google.com/patents/US4908773 (Erişim 02.12.2017).
https://www.youtube.com/watch?v=JAdZtjkSSSw (Erişim 11.12.2017).
www.iftf.org (Erişim 18.12.2017).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Dr. Armağan Ebru Bozkurt Yüksel Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

21 Haziran 2018

Gönderilme Tarihi

21 Haziran 2018

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Sayı: 11

DOI

https://doi.org/10.18771/mdergi.437298

IZ

https://izlik.org/JA95RW43RG

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Bozkurt Yüksel, D. A. E. (2018). YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, 11, 585-622. https://doi.org/10.18771/mdergi.437298

AMA

1.Bozkurt Yüksel DAE. YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi. 2018;(11):585-622. doi:10.18771/mdergi.437298

Chicago

Bozkurt Yüksel, Dr. Armağan Ebru. 2018. “YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ”. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, sy 11: 585-622. https://doi.org/10.18771/mdergi.437298.

EndNote

Bozkurt Yüksel DAE (01 Haziran 2018) YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi 11 585–622.

IEEE

[1]D. A. E. Bozkurt Yüksel, “YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ”, Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, sy 11, ss. 585–622, Haz. 2018, doi: 10.18771/mdergi.437298.

ISNAD

Bozkurt Yüksel, Dr. Armağan Ebru. “YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ”. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi. 11 (01 Haziran 2018): 585-622. https://doi.org/10.18771/mdergi.437298.

JAMA

1.Bozkurt Yüksel DAE. YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi. 2018;:585–622.

MLA

Bozkurt Yüksel, Dr. Armağan Ebru. “YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ”. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, sy 11, Haziran 2018, ss. 585-22, doi:10.18771/mdergi.437298.

Vancouver

1.Dr. Armağan Ebru Bozkurt Yüksel. YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi. 01 Haziran 2018;(11):585-622. doi:10.18771/mdergi.437298

YARATICILIK, ORİJİNALLİK VE HUSUSİYET KAVRAMLARININ ÜRETKEN OTONOM YAPAY ZEKÂ SİSTEMLERİNE YANSIMALARI VE FİKRİ HAKLAR BOYUTUYLA DEĞERLENDİRİLMESİ

Ticaret ve Fikri Mülkiyet Hukuku Dergisi

https://doi.org/10.55027/tfm.1402220

YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ

YAPAY ZEKÂNIN BULUŞLARININ PATENTLENMESİ

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

BÜYÜK VERİ VE YAPAY ZEKÂ TEKNOLOJİLERİ İLE ADIM ADIM ZEKİ UYAP (ULUSAL YARGI AĞI PROJESİ) EKOSİSTEMİNE DOĞRU

YAPAY ZEKÂNIN VERDİĞİ ZARARDAN DOĞAN SÖZLEŞME DIŞI SORUMLULUĞA UYGULANACAK HUKUK

YIKICI TEKNOLOJİLERİN BEDENSEL ZARARLARA ETKİLERİ

YAPAY ZEKA ÜRÜNLERİNİN HUKUKİ NİTELİĞİ VE FİKRİ ESER KAVRAMI

METAVERSE AVATARLARLARININ TELİF HAKKINA KONU OLMASI

Yapay Zekâ ile Üretilen Görsel Sanatlar Eserlerinde Fikrî Mülkiyet

Marka ve Fikri Mülkiyet İlişkisi, Dijitalleşen Sanat Ve Tasarımda Türkiye’deki Eser Haklarına Dair Bir İnceleme

DİJİTAL DÜNYANIN DİJİTAL VARLIKLARI: FİLM ÜRETİMİNDE DİJİTAL YÜZLER VE DEEPFAKE

Yapay Zekânın İdari Yargı Üzerindeki Etkileri

YARATICILIK, ORİJİNALLİK VE HUSUSİYET KAVRAMLARININ ÜRETKEN OTONOM YAPAY ZEKÂ SİSTEMLERİNE YANSIMALARI VE FİKRİ HAKLAR BOYUTUYLA DEĞERLENDİRİLMESİ

Yapay Zekânın Hukuk Alanındaki Uygulamaları ve Hukuk Alanında Kullanılmasının Olası Sonuçları

DABUS KARARLARI IŞIĞINDA TÜRK HUKUKUNDA YAPAY ZEKÂ TARAFINDAN GERÇEKLEŞTİRİLEN BULUŞLARIN PATENTLENEBİLİRLİĞİ

YAPAY ZEKÂNIN HUKUKİ STATÜSÜNE DAİR GÖRÜŞLER

A Study on AI-Related Anxiety among Pre-Service Teachers