Kurgudan Gerçeğe İslam Peygamberi Algısı: The Message (Çağrı)

Öz

Oryantalizm, Doğu ve Batı arasındaki tarihsel kültürel ilişkiyi araştıran bilimsel disiplin olarak ortaya çıkmış zamanla bu iki kültür arası araştırmalar Doğu hakkında kurgusal bir tasvire dönüşmüştür. Bu hayali kurgunun kaynağı, Kuran’a ve Hz. Peygamber’e (s.) dayandırılmıştır. Bu bağlamda Batı’nın kimliğini Doğu üzerinden kurma teşebbüsü, Doğu’yu tanımadan tanımlama şeklinde yansımıştır. Batı, tanımladığı Doğu’yu televizyon ve sinema vasıtasıyla sunmaktadır. Oryantalist söylemde Hz. Muhammed’in (s.a.v) şehvet düşkünü, şiddet yanlısı, yaratıcı bir düşünür olduğu ifade edilmektedir. Bu durum sinemaya da konu edilmiştir. Hz. Muhammed’in (s.a.v) şahsında tüm Müslümanlar, çirkin davranış ve negatif bir kisve giydirilerek sinemada tasvir edilmektedir. Çalışmada bunun aksini gösteren nadir örneklerden birisi olan Mustafa Akkad'ın yönettiği, 1976 yapımı Çağrı filmi nitel doküman analiz yöntemi kullanılarak ele alınmıştır. Çağrı filminde, İslam’ın emir ve yasaklarının ne olduğu hakkında bilgi verilmiş Hz. Peygamber’in (s.) zevk düşkünü olmayan, adaletli, merhametli, yardımsever gibi özelliklerine vurgu yapılmıştır. Bu bağlamda oryantalist söylemdeki kurgu yerine gerçeğe daha yakın bir İslam ve İslam Peygamberi tasviri yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Hz. Muhammed
• Çağrı (1976)
• Sinema
• Oryantalizm.

The Perception of the Islamic Prophet from Fiction to Reality: The Message

Abstract

Orientalism emerged as a scientific discipline investigating the historical and cultural relationship between the East and the West. The sources of this imaginary fiction have been attributed to the Qur'an and the Prophet Muhammed. In this context, the West's attempt to establish its identity through the East has been reflected in the form of defining the East without recognizing it. The West presents the East it defined through television and cinema. In the orientalist discourse, it is stated that Muhammad (Pbuh) was a lascivious, violent and creative thinker. This situation has also been the subject of movies. In the person of Muhammad (pbuh), all Muslims are portrayed in the cinema with ugly behavior and a negative disguise. In the study, one of the rare examples showing the opposite of this, the 1976 film "The Message" directed by Mustafa Akkad was handled using the qualitative document analysis method. In the movie The Message, information about the orders and prohibitions of Islam are given and Prophet’s characteristics such as non-pleasure, just, merciful, and benevolent were emphasized. In this context, instead of the fiction in the orientalist discourse, a more realistic depiction of Islam and the Prophet of Islam has been made in this movie.

Keywords

• Prophet Muhammed
• The Message
• Cinema
• Orientalism.

Kaynakça

1. Akkad, M. (Yönetmen/Senaryo Yazarı). (1976). The Message (Çağrı) [Film]. LİBYA-FAS.
2. Akpınar, S. (2019) Çağdaş oryantalistlerin Hz. Peygamber (s.) algısı. Kahramanmaraş: Samer Yayınları.
3. Aydın, M. (2013). Güncel kültürde temel kavramlar (2. Baskı). İstanbul: Açılım Kitap.
4. Bulut, Y. (2002). Oryantalizmin tarihsel gelişimi üzerine bazı değerlendirmeler. Marife. 2(3), 13-38.
5. Bulut, Y. (2007). Oryantalizm. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 33/428-437. İstanbul: TDV Yayınları.
6. Civelek, M. ve Türkay, O. (2020). Göstergebilimin kuramsal açıdan incelenmesine yönelik bir araştırma. Alanya Akademik Bakış Dergisi 4(3), 771-787.
7. Çetin, H. N. (2021). Oryantalizm paradigması ve oryantalist söylemin batı medyasındaki yansımaları. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 8(1), 158-168.
8. Davutoğlu, A. (1997). Medeniyetlerin ben idraki. Divan: Disiplinlerarası Çalışmalar Dergisi 1, 1-53.

9. Gökçe, H. (2017). Hz. Muhammed: Allah’ın Elçisi filminin Mecidi sineması bağlamında analizi. Intermedia International E-Journal, ISSN: 2149-3669, 4(7), 317-3.
10. Jhally, Sut. (2016). Edward Said ile ‘Oryantalizm’e dair, (Çev. A. Köroğlu) Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 41(41), 167-178.
11. Kalın, İ. (2017). İslam ve batı (8. Baskı). İstanbul: TDV Yayınları.
12. Kalın, İ. (2020). Ben, öteki ve ötesi (21. Baskı). İstanbul: İnsan Yayınları.
13. Kıray, B. (2020). Nitel bir veri analizi yöntemi olarak doküman analizi. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15, 170-189.
14. Köse, M. ve Küçük, M. (2015). Oryantalizm ve “öteki” algısı. Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi 1(1), 107-127.
15. Kutlu, M. (2019). Hz. Muhammed: Allah’ın Elçisi filminin söylem çözümlemesi. Medya ve Din Araştırmaları Dergisi, 2(2), 287-305.
16. Nazlıaydın, H. (2016). Bir film imanı yok edebilir mi-Hz. Muhammed: Allah’ın Elçisi filmi üzerine bir değerlendirme. Eskiyeni Anadolu İlahiyat Akademisi Araştırma Dergisi, 33, 211-215.
17. Neuman, W. L. (2014). Toplumsal araştırma yöntemleri nitel ve nicel yaklaşımlar 2. Cilt (7. Baskı). Ankara: Yayın Odası.
18. Öztürk, İ., Gümüşoğlu T. ve Gezer G. (2018). Kültürlerarası çeviri kapsamında oryantalizm ve öteki kavramı. Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi, 4(8), 17-45.
19. Said, E. (1977). Oryantalizm. (2. Baskı). İstanbul: Pınar Yayınları.
20. Sak, R., Şahin Sak, İ. T., Öneren Şendil, Ç. ve Nas, E. (2021). Bir araştırma yöntemi olarak doküman analizi. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi, 4(1), 227-250.
21. Satır, M. E. ve Özer, N. P. (2018). Oryantalist bakış açısının sinemaya yansıması: The Physcian (2013) filmi. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi 6(1), 759-778.
22. Şemşek, V. (2020). Oryantalistlerin Hz. Muhammed’in hayatına yaklaşımlarına dair bazı incelemeler. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi 7(1), 115-128.
23. Yalçın, N. (2019). Avrupa’da aşırı sağ ve nefret söylemi: Fıtna (Fitne) ve Submission (Teslimiyet) filmleri örneği. Konya: Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi
24. Yardım, M. (2018). Doğu, batı ve ötekilik. Konya: Çizgi Kitabevi.