Geçici Koruma Statüsü ve Türkiye’deki Suriyelilere Sağlanan Hizmetlere İlişkin Bir Değerlendirme

Öz

Türkiye’de bulunan ve sayıları 3 milyonu aşan Suriyelilere, Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu uyarınca “Geçici Koruma” statüsü sağlanmış; kişilere sağlanacak hizmetler ise geçici koruma statüsünün ulusal mevzuata girdiği ilk hukuki metin olan “Geçici Koruma Yönetmeliği” ile düzenlenmiştir. Bu çalışmada; geçici koruma statüsü hukuki olarak incelenmiş, statünün özellikleri AB Geçici Koruma Yönergesi ile karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Son bölümde ise Geçici Koruma Yönetmeliği’nin Türkiye’de bulunan Suriyeli geçici korunanlara sağladığı hizmetlere değinilmiş, bu bağlamda AB uygulamasından edinilen gözlemler ışığında görüş ve öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Suriyeliler , Geçici koruma , AB Geçici Koruma Yönergesi , Geçici Koruma Yönetmeliği

Temporary Protection Status and an Evaluation of Services Provided to Syrians in Turkey

Öz

The status of temporary protection is provided to Syrians in Turkey, who number over 3 million, in accordance with the Law on Foreigners and International Protection. This study examines temporary protection status legally and discusses the specifications of the status comparatively through the EU Directive on Temporary Protection. The last section addresses services that the Directive of Temporary Protection provides to the temporarily protected Syrians in Turkey; in that respect, opinions and recommendations are presented in light of the observations acquired from the EU application.

Anahtar Kelimeler

• Syrians , Temporary protection , EU Directive on temporary protection , Directive of temporary

Kaynakça

1. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı. (2015). Geçici koruma altındaki yabancılara ilişkin sağlık hizmetlerinin yürütülmesi (12.10.2015 tarihli ve 34202324/ 010.06.02- 21628 sayılı 2015/8 genelge). https://www.afad.gov.tr/upload/Node/2311/files/2015-8_Genelgemiz.pdf adresinden edinilmiştir.
2. Arenas, N. (2005). The concept of ‘Mass Influx of Displaced Persons’ in the European directive establishing the temporary protection system. European Journal of Migration and Law, 7(4), 435–450.
3. Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetim Başkanlığı. (2013). Türkiye’deki Suriyeli sığınmacılar 2013 saha araştırması sonuçları. https://www.afad.gov.tr/Dokuman/TR/60-2013123015491-syrian- refugees-in-turkey-2013_baski_30.12.2013_tr.pdf adresinden edinilmiştir.
4. Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetim Başkanlığı (2016). Suriyeli misafirlerimiz kardeş topraklarında. pdf adresinden edinilmiştir.
5. Çiçekli, B. (2016). 6458 sayılı kanuna göre düzenlenmiş yabancılar ve mülteci hukuku. Ankara: Seçkin Yayınları.
6. Council of the European Union. (2001). Council Directive 20 01/55/EC of 20 July 2001 on Minimum Standards for Giving Temporary Protection in the Event of a Mass Influx of Displaced Persons and on Measures Promoting a Balance of Efforts Between Member States in Receiving such Persons and Bearing the Consequences Thereof, 7 August 2001, OJ L.212/12-212/23; 7.8.2001, 2001/55/EC. Retrieved from http://www.refworld.org/docid/3ddcee2e4.html
7. Council of the European Union. (2004). Council Directive 2004/81/EC of 29 April 2004 on the Residence Permit Issued to Third-Country Nationals Who are Victims of Trafficking in Human Beings or Who Have Been the Subject of an Action to Facilitate Illegal Immigration, Who Cooperate With the Competent Authorities, 6 August 2004, OJ L. 261/19-261/23; 6.8.2004, 2004/81/EC. Retrieved from http://www.refworld.org/docid/4156e71d4.html
8. Erdoğan, M. (2014). Türkiye’deki Suriyeliler: Toplumsal uyum ve kabul araştırması. http:// www.hugo.hacettepe.edu.tr/TurkiyedekiSuriyeliler-Syrians%20in%20Turkey-Rapor-TR- EN-19022015.pdf adresinden edinilmiştir.

9. European Consultation on Refugees and Exiles. (1994). A European refugee policy in the light of established principles. London, England: Author.
10. European Council on Refugees and Exiles. (2004, 1 June). Broken promises - forgotten principles. An ECRE evaluation of the development of EU minimum standards for refugee protection. Tampere 1999 – Brussels. Retrieved from http://www.refworld.org/docid/4124b3cc4.html
11. Fitzpatrick, J. (2000). Temporary protection of refugees: Elements of a formalized regime. The American Journal of International Law, 94(2), 279–306.
12. Geçici Koruma Sağlanan Yabancıların Çalışma İzinlerine Dair Yönetmelik. (2016). Resmi Gazate. 29594 sayılı. http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2016/01/20160115-23.pdf adresinden edinilmiştir.
13. Geçici Koruma Yönetmeliği. (2014, 22 Ekim). Resmi Gazate. 29153 sayılı. http://www.resmigazete. gov.tr/eskiler/2014/10/20141022-15-1.pdf adresinden edinilmiştir.
14. Goodwin-Gill, G., & McAdam, J. (2007). The refugee in ınternational law. New York, NY: Oxford University Press.
15. Joly, D. (1998). Temporary protection within the framework of a New European Asylum Regime. International Journal of Human Rights, 2(2), 49–76.
16. Kerber, K. (1999). Temporary protection in the european union: A chronology. Georgetown Immigration Law Journal, 14(1), 35–50.
17. Kerber, K. (2002). The temporary protection directive. European Journal of Migration and Law, 4, 193–214.
18. Kjaerum, M. (1994). Temporary protection in europa in the 1990s. International Journal of Refugee Law, 6(3), 444–456.
19. Milli Eğitim Bakanlığı. (2016). Türkiye´de 450 bin Suriyeli öğrenci eğitim görüyor. http://www.meb. gov.tr/turkiyede-450-bin-suriyeli-ogrenci-egitim-goruyor/haber/12158/tr adresinden edinilmiştir.
20. Milli Eğitim Bakanlığı Temel Eğitim Müdürlüğü. (2014). Yabancılara yönelik eğitim öğretim hizmetleri (30 Eylül 2014 tarihli 10230228/235/4145933 sayılı ve 2014/21 no’lu Genelge). http://mevzuat.meb.gov.tr/html/yabyonegiogr_1/yabyonegiogr_1.html adresinden edinilmiştir.
21. Nykanen, E. (2012). Fragmented state power and forced migration- a study on non- state actors in refugee law. Leiden-boston, Netherlands: Martinuss Nijhoff Publishers.
22. Okur, E. (2015, Mayıs). Geçici hukuki koruma kapsamında bulunan Suriyeliler. Uluslararası Hukuk ve Türk-Alman Hukukunda Suriyeli Sığınmacıların Hukuki Statüsü Uluslararası Sempozyumu’nda sunulan bildiri, Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi, İstanbul.
23. Özkan, I. (2013). Göç, iltica ve sığınma hukuku. Ankara: Seçkin Yayınları.
24. Perliss, D., & Hartman, J. F. (1986). Temporary refugee: Emergence of a customary norm. Virginia International Law Review, 26, 551–626.
25. Tarhanlı, T. (2004). Türk mülteci hukuku ve uygulamadaki gelişmeler sempozyum kitabı. İstanbul: İstanbul Barosu Yayınları.
26. Thorburn, J. (1995). Transcending boundaries: Temporary protection and burden-sharing in Europe. International Journal of Refugee Law, 7(3), 459–480.
27. UN Committee on Economic, Social and Cultural Rights (CESCR). (1999). General Comment No. 13: The Right to Education (Art. 13 of the Covenant), 8 December 1999, E/C.12/1999/10. Retrieved from http://www.refworld.org/docid/4538838c22.html
28. UN High Commissioner for Refugees. (1992). Handbook and guidelines on procedures and criteria for determining refugee status. Geneva: Author.
29. UN High Commissioner for Refugees. (1994, 1 January). Note on temporary protection in a broader context. Retrieved from http://www.refworld.org/docid/3ae6b32514.html
30. UN High Commissioner for Refugees. (2001, 19 February). Global consultations on international protection/third track: Mechanisms of international cooperation to share responsibilities and burdens in mass influx situations (EC/GC/01/7). Retrieved from http://www.refworld.org/ docid/3ae6b35418.html
31. UN High Commissioner for Refugees. (2012). Guidelines on temporary protection or stay arrangement. Retrieved from http://www.refworld.org/pdfid/52fba2404.pdf
32. United Nations General Assembly Executive Committee of the High Commissioner’s Programme. (1981). Protection of Asylum-Seekers in Situations of Large-Scale InfluxProtection of Asylum- Seekers in Situations of Large-Scale Influx No. 22 (XXXII). Retrieved from http://www.unhcr. org/excom/exconc/3ae68c6e10/protection-asylum-seekers-situations-large-scale-influx.html
33. United Nations General Assembly Executive Committee of the High Commissioner’s Programme. (2004). Conclusion on international cooperation and burden and responsibility sharing in mass influx situations conclusion on international cooperation and burden and responsibility sharing in mass influx situations No. 100 (LV). Retrieved from http://www.unhcr.org/excom/exconc/41751fd82/ conclusion-international-cooperation-burden-responsibility-sharing-mass.html
34. Wouters, K. (2009). International legal standards for the protection from refoulement. Cambridge, UK: Intersentia.