Araştırma Makalesi

Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods

Cilt: 11 Sayı: 4 31 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods

Öz

This study aims to determine the spatial and temporal variations in the water quality of the Seben Taşlıyayla (Bolu) Reservoir and classify its water quality. For this purpose, water samples were taken monthly from three stations between March 2023 and February 2024, and then analyses were conducted; 21 physicochemical and 7 heavy metal parameters were examined, and the compliance of the obtained results with SWQR and WHO standards was tested. The parameters Pb+2 and TA were found to exceed standard limits, restricting water usage. Principal Component Analysis (PCA) was conducted to identify the main components of the water body. Through PCA, five principal factors were found to explain 92.824% of the total variance. It was determined that agricultural activities, heavy metals, and anthropogenic activities influenced the reservoir’s water quality. Hierarchical Cluster Analysis (HCA) categorized the seasons into two clusters and the 28 parameters into three clusters. Regarding irrigation water quality parameters, the SAR value was classified as “Excellent,” the % Na as “Good,” the MH (>50) as “Unsuitable,” the KR (<1) as “Suitable,” and the RSC (<1.25) as “Safe/Good.” Considering the Water Quality Index (WQI) calculated using annual mean values, the reservoir water was classified as “Excellent”; however, attention should be paid to spatial and temporal variations.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışmada insan veya hayvanlar üzerinde herhangi bir deney yapılmadığından, araştırma için etik kurul onayı gerekmemektedir.

Teşekkür

Bu çalışmaya değerli katkılarından dolayı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü'ne teşekkürlerimizi sunarız.

Kaynakça

  1. APHA (2012). Standard Methods for examination of water and wastewater. 22nd ed. Washington: American Public Health Association, 1360 pp.
  2. Anonymous, 2025. https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/7061/mod_resource/content/0/blm%2010%20infiltrasyon%20problemleri%20ve%20giderilmesi.pdf
  3. Alberto, W. D., del Pilar, D. M., Valeria, A. M., Fabiana, P. S., Cecilia, H. A., & de Los Ángeles, B. M. (2001). Pattern recognition techniques for the evaluation of spatial and temporal variations in water quality. a case study:: Suquı́a River Basin (Córdoba–Argentina). Water research, 35(12), 2881-2894. https://doi.org/10.1016/S0043-1354(00)00592-3.
  4. Arshad, M., & Shakoor, A. (2017). Irrigation water quality. Water Int, 12(1-2), 145-160.
  5. Atay, R., & Bulut, C. (2005). Beyşehir, Eğirdir, Kovada. Çivril ve Karakuyu (Çapalı) Göllerinde Su Kirliliği Projesi, Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar Genel Kurulu Müdürlüğü.
  6. Bayhan, İ. 2021. Turizm Penceresinden Bolu, Bölüm Adı: Bolu’da Göl Turizmi. Detay Yayıncılık.
  7. Barakat, A., El Baghdadi, M., Rais, J., Aghezzaf, B., & Slassi, M. (2016). Assessment of spatial and seasonal water quality variation of Oum Er Rbia River (Morocco) using multivariate statistical techniques. International soil and water conservation research, 4(4), 284-292. https://doi.org/10.1016/j.iswcr.2016.11.002.
  8. Bauder, T. A., Waskom, R. M., Davis, J. G., & Sutherland, P. L. (2011). Irrigation water quality criteria (pp. 10-13). Fort Collins: Colorado State University Extension.

Ayrıntılar

Birincil Dil

İngilizce

Konular

Su Kalitesi ve Su Kirliliği, Kirlilik ve Kontaminasyon (Diğer), Sulama Suyu Kalitesi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

27 Ekim 2025

Kabul Tarihi

5 Kasım 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 11 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Özbek, E. S., & Mutlu, E. (2025). Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods. MEMBA Su Bilimleri Dergisi, 11(4), 553-569. https://doi.org/10.58626/memba.1811577
AMA
1.Özbek ES, Mutlu E. Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods. MEMBA Su Bilimleri Dergisi. 2025;11(4):553-569. doi:10.58626/memba.1811577
Chicago
Özbek, Elif Seda, ve Ekrem Mutlu. 2025. “Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods”. MEMBA Su Bilimleri Dergisi 11 (4): 553-69. https://doi.org/10.58626/memba.1811577.
EndNote
Özbek ES, Mutlu E (01 Aralık 2025) Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods. MEMBA Su Bilimleri Dergisi 11 4 553–569.
IEEE
[1]E. S. Özbek ve E. Mutlu, “Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods”, MEMBA Su Bilimleri Dergisi, c. 11, sy 4, ss. 553–569, Ara. 2025, doi: 10.58626/memba.1811577.
ISNAD
Özbek, Elif Seda - Mutlu, Ekrem. “Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods”. MEMBA Su Bilimleri Dergisi 11/4 (01 Aralık 2025): 553-569. https://doi.org/10.58626/memba.1811577.
JAMA
1.Özbek ES, Mutlu E. Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods. MEMBA Su Bilimleri Dergisi. 2025;11:553–569.
MLA
Özbek, Elif Seda, ve Ekrem Mutlu. “Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods”. MEMBA Su Bilimleri Dergisi, c. 11, sy 4, Aralık 2025, ss. 553-69, doi:10.58626/memba.1811577.
Vancouver
1.Elif Seda Özbek, Ekrem Mutlu. Spatial and Temporal Evaluation of Water Pollution Parameters in Seben Taşlıyayla (Bolu, Türkiye) Reservoir by Using the Water Quality Index and Multivariate Statistical Methods. MEMBA Su Bilimleri Dergisi. 01 Aralık 2025;11(4):553-69. doi:10.58626/memba.1811577

"Menba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi" olarak 2013'te kurulan dergimiz,
"MEMBA Su Bilimleri Dergisi" olarak yayın hayatına devam etmektedir.
-----------
MEMBA Su Bilimleri Dergisi, Kastamonu Üniversitesi tarafından yayımlanan, uluslararası, hakemli ve açık erişimli bilimsel bir dergidir. Dergi, sucul bilimler ve su kaynaklarına ilişkin temel ve uygulamalı bilimsel araştırmaların yayımlanmasını teşvik etmeyi, disiplinler arası bilimsel iletişimi güçlendirmeyi ve bu alandaki bilgi birikimini artırmayı amaçlamaktadır. Dergi 2026 yılından itibaren sürekli yayın modelinde yayıncılık yapmaya başlamış olup, sadece İngilizce orjinal makaleler, kısa notlar, teknik notlar, raporlar ve derlemelere yer verir.

MEMBA Su Bilimleri Dergisi
TRDizin, SOBIAD, ASCI, CAB Direct, Google Scholar, Paperity, Asosindex, Academic Journal Index, CNKI Scholar
dizinlerinde taranmaktadır.
----------
Dergimize makale yükleme sırasında intihal benzerlik raporu yüklemek zorunlu ve bu raporun intihal benzerlik oranının % 30'un altında olması gerekmektedir. Bu raporu yazarlar makale yükleme sırasında göndermelidir.
Dergimize yüklenen makalelerde Türkçe ve İngilizce özetlerin bulunması zorunludur.