Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri

Barış Şahin; Volkan Kızak

doi:10.58626/menba.1372338

Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri

Öz

Bu çalışmada, gül ağacı esansiyel yağının ve 2-fenoksietanolün farklı su sıcaklıklarında Japon balıkları üzerinde anestezik etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. 14°C ve 20°C su sıcaklıklarında anestezik denemeler gerçekleştirilmiştir. Gül ağacı esansiyel yağı (ArEO) için 250, 300 ve 350 µl/lt, 2-fenoksietanol (2-PE) için ise 600, 700 ve 800 µl/lt konsantrasyonlar denenmiştir. 14°C’de ideal ArEO konsantrasyonu 300 µl/lt, 20°C’de ise 250 µl/lt olarak belirlenmiştir. 2-PE için her iki su sıcaklığında da ideal konsantrasyon 800 µl/lt olarak tespit edilmiştir. ArEO ve 2-PE’ün yüksek konsantrasyonları, daha kısa indüksiyon sürelerine ve daha uzun iyileşme sürelerine neden olmuştur. Anestezik ajanların konsantrasyonları indüksiyon süreleri ile negatif, iyileşme süreleri ile pozitif korelasyon göstermiştir. ArEO için 14ºC’de AD ve RF süreleri arasında zayıf negatif bir ilişki, 20ºC’de ise negatif bir ilişki bulunmuştur. 14ºC ve 20ºC’lerde 2-PE anesteziğinde AD ve RF süreleri arasında negatif ilişki tespit edilmiştir. ArEO AD süreleri ve ArEO konsantrasyonları arasında 14ºC ve 20ºC’lerde kuvvetli negatif bir ilişki vardır ve benzer bir ilişki 2-PE için de bulunmuştur. Bununla birlikte, farklı su sıcaklıklarında her iki anestezik ajanda RF süreleri ve konsantrasyonlar arasında kuvvetli pozitif ilişki tespit edilmiştir. Artan su sıcaklığının bir sonucu olarak her iki anestezik maddede anestezi ve iyileşme sürelerinin kısaldığı görülmüştür. ArEO ve 2-PE için indüksiyon ve iyileşme sürelerinde su sıcaklığı ve anestezik konsantrasyon interaksiyonu önemli bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

T.C. Munzur Üniversitesi Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’nun E-63614754-050.01.04-2300006839 sayılı kararı (Toplantı sayısı 2022-21 / Karar no. 21-01) ile etik kurallar çerçevesinde bu çalışma gerçekleştirilmiştir.

Teşekkür

Bu araştırma makalesi, Barış Şahin’in yüksek lisans tezinden üretilmiştir.

Kaynakça

Aydın, İ., Akbulut, B., Küçük, E. & Kumlu, M. (2015). Effects of temperature, fish size and dosage of clove oil on anaesthesia in turbot (Psetta maxima Linnaeus, 1758). Turkish Journal of Fisheries and Aquatic Sciences, 15:899-904. https://doi.org/10.4194/1303-2712-v15_4_13
Aydın, A., Akhan, S., Gümüş, E. & Özbaş, M. (2019). Anesthetic efficacy of clove oil and 2-fhenoxyethanol on Doctor fish, Garra rufa (Heckel, 1843). Boletim Do Instituto De Pesca, 45(4):e506. https://doi.org/10.20950/1678-2305.2019.45.4.506
Can, E., Kızak, V., Özçiçek, E. & Can, S. S. (2017). The efficacy of chamomile (Matricaria chamomilla) oil as a promising anesthetic agent for two freshwater aquarium fish species. The Israeli Journal of Aquaculture-Bamidgeh, 1437(69):1-8.
Can, E., Kızak, V., Özçiçek, E. & Can S. S. (2018). Anesthetic potential of geranium (Pelargonium graveolens) oil for two cichlid species, Sciaenochromis fryeri and Labidochromis caeruleus. Aquaculture, 491:59-64. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2018.03.013
Can, E., Kızak, V., Özçiçek, E. & Can, S. S. (2019). Anesthetic Efficiency of Three Medicinal Plant Oils for Aquatic Species: Coriander Coriandrum sativum, Linaloe Tree Bursera delpechiana, and Lavender Lavandula hybrida. Journal of Aquatic Animal Health, 31:266-273. https://doi.org/10.1002/aah.10081
Clarke, A. & Johnston, N. M. (1999). Scaling of metabolic rate with body mass and temperature in teleost fish. Journal of Americal Ecology, 68:893-905.
Correia, A. M., Pedrazzani, A. S., Mendonca, R. C., Massucatto, A., Ozorio, R. A. & Tsuzuki, M. Y. (2018). Basil, tea tree and clove essential oils as analgesics and anaesthetics in Amphiprion clarkii (Bennett, 1830). Brazilian Journal of Biology, 78(3):436-442. https://doi.org/10.1590/1519-6984.166695
Cunha, M. A., Barros, F. M. C., Oliveira Garcia, L., Lima Veeck, A. P., Heinzmann, B. M., Loro, V. L., & Baldisserotto, B. (2010). Essential oil of Lippia alba: A new anesthetic for silver catfish, Rhamdia quelen. Aquaculture, 306:403-406. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2010.06.014

Fernandez-Parra, R., Donnelly, T. M., Pignon, C., Noirault, A. & Zilberstein, L. (2017). Immersion anesthesia with alfaxalone in a goldfish (Carassius auratus). Journal of Exotic Pet Medicine, 26:276-282. https://doi.org/10.1053/j.jepm.2017.08.003
Hamackova, J., Lepicova, A., Kozak, P., Stupka, Z., Kouril, J. & Lepic, P. (2004). The efficacy of various anaesthetics in tench (Tinca tinca L.) related to water temperature. Veterinarni Medicina, 49:467-472.
Heldwein, C. G., Silva, L. L., Gai, E. Z., Roman, C., Parodi, T. V., Bürger, M. E., Baldisserotto, B., Flores, E. M. & Heinzmann, B. M. (2014). S-(+)-Linalool from Lippia alba: sedative and anesthetic for silver catfish (Rhamdia quelen). Veterinary Anaesthesia and Analgesia, 41:621-629. https://doi.org/10.1111/vaa.12146
Hoseini, S. M., Rajabiesterabadi, H. & Tarkhani, R. (2015). Anaesthetic efficacy of eugenol on iridescent shark, Pangasius hypophthalmus (Sauvage, 1878) in different size classes. Aquaculture Research, 46:405-412. https://doi.org/10.1111/are.12188
Hoskonen, P. & Pirhonen, J. (2004). Temperature effects on anaesthesia with clove oil in six temperate-zone fishes. Journal of Fish Biology, 64:1136-1142.
Kızak, V., Can, E., Danabaş, D. & Seyhaneyıldız Can, S. (2018a). Evaluation of anesthetic potential of rosewood (Aniba rosaeodora) oil as a new anesthetic agent for goldfish (Carassius auratus). Aquaculture, 493:296-301. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2018.05.013
Kizak, V., Can, E., Can, Ş. S. & Özçiçek, E. (2018b). Anesthetic efficacy of Cymbopogon citratus essential oil as a herbal agent in two ornamental fish species. The Israeli Journal of Aquaculture-Bamidgeh, 70:1-8.
Kızak, V., Can, E. & Seyhaneyıldız Can, S. (2020). Potential anesthetic properties of Bay Leaf (Laurus nobilis) essential oil compared with 2-phenoxyethanol on Blue Dolphin Cichlid, Cyrtocara moorii. The Israeli Journal of Aquaculture-Bamidgeh, 72:1-9. http://doi.org/10.46989/IJA.72.2020.961461
Kucuk, S. (2010). Efficacy of tricaine on Peocilia latipinna at different temperatures and concentrations. African Journal of Biotechnology, 9(5):755-759. https://doi.org/10.5897/AJB09.1353
Limma-Netto, J. D., Sena, A. C. & Copatti, C. E. (2016). Essential oils of Ocimum basilicum and Cymbopogon flexuosus in the sedation, anesthesia and recovery of tambacu (Piaractus mesopotamicus male x Colossoma macropomum Female). Boletim do Instituto de Pesca, 42(3):727-733. https://doi.org/10.20950/1678-2305.2016v42n3p727
Mazandarani, M., Hoseini, S. M. & Ghomshani, M. D. (2017). Effects of linalool on physiological responses of Cyprinus carpio (Linnaeus, 1758) and water physico-chemical parameters during transportation. Aquaculture Research, 48:5775-5781. https://doi.org/10.1111/are.13400
Mazandarani, M. & Hoseini, S. M. (2017). Menthol and 1,8-cineole as new anaesthetics in common carp, Cyprinus carpio (Linnaeus, 1758). Aquaculture Research, 48:3041-3051. https://doi.org/10.1111/are.13136
Mirghaed, A. T., Ghelichpour, M. & Hoseini, S. M. (2016). Myrcene and linalool as new anesthetic and sedative agents in common carp, Cyprinus carpio- comparison with eugenol. Aquaculture, 464:165-170. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2016.06.028
Mirghaed, A. T., Yasari, M., Mirzargar, S. S. & Hoseini, S. M. (2018). Rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) anesthesia with myrcene: efficacy and physiological responses in comparison with eugenol. Fish Physiology and Biochemistry, 44:919-926. https://doi.org/10.1007/s10695-018-0481-5
Mitjana, O., Bonastre, C., Tejedor, M. T., Garza, L., Esteban, J. & Falceto, M. V. (2018). Simultaneous effect of sex and dose on efficacy of clove oil, tricaine methanesulfonate, 2-phenoxyethanol and propofol as anaesthetics in guppies, Poecilia reticulata (Peters). Aquaculture Research, 49:2140-2146. https://doi.org/10.1111/are.13668
Mylonas, C. C., Cardinaletti, G., Sigelaki, I. & Polzonetti-Magni, A. (2005). Comperative efficacy of clove oil and 2-phenoxyethanol as anesthetics in the aquaculture of European sea bass (Dicentrarchus labrax) and gilthead sea bream (Sparus auratus) at different temperature. Aquaculture, 246:467-481. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2005.02.046
Park, I. S., Lee, T. H. & Lim, S. G. (2018). Anesthetic efficacy and physiological responses of clove oil on juvenile and adult red spotted grouper, Epinephelus akarra. Fisheries and Aquatic Sciences, 21:1-6. https://doi.org/10.1186/s41240-018-0100-5
Rezende, F. P., Pascoal, L. M., Vianna, R. A. & Lanna, E. A. T. (2017). Sedation of Nile tilapia with essential oils: Tea tree, clove, eucalyptus, and mint oils. Revista Caatinga, 30(2):479-486. https://doi.org/10.1590/1983-21252017v30n223rc
Ross, L. G. & Ross, B. (2008). Anaesthetic and sedative techniques for aquatic animals, 3rd edition. Wiley-Blackwell Publishing, Oxford, İngiltere, 240s.
Santos, S., Ghanawi, J. & Saoud, I. P. (2015). Effects of water temperature and body weight on anaesthetic efficiency in marbled rabbitfish (Siganus rivulatus). Aquaculture Research, 46:928-936. https://doi.org/10.1111/are.12249
Sarrazin, S. L. F., Oliveira, R. B., Maia, J. G. S. & Mourao, R. H. V. (2016). Antibacterial activity of the rosewood (Aniba rosaeodora and A. parviflora) linalool-rich oils from the Amazon. European Journal of Medicinal Plants, 12:1-9. https://doi.org/10.9734/EJMP/2016/22901
Schoettger, R. A. & Julin, A. M. (1967). Efficacy of MS-222 as an anesthetic on four salmonids. Investigations in Fish Control 13, Report-Federal Government Series, U.S. Fish and Wildlife Service, A.B.D, 15s.
Schurmann, H. & Steffensen, J. F. (1997). Effects of temperature, hypoxia and activity on the metabolism of juvenile Atlantic cod. Journal of Fish Biology, 50:1166-80.
Sena, A. C., Teixeira, R. R., Ferreira, E. L., Heinzmann, B. M., Baldisserotto, B., Caron, B. O., Schmidt, D., Couto, R. D. & Copatti, C.E. (2016). Essential oil from Lippia alba has anaesthetic activity and is effective in reducing handling and transport stress in tambacu (Piaractus mesopotamicus X Colossoma macropomum). Aquaculture, 465:374-379. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2016.09.033
Silva, L. L., Balconi, L. S., Gressler, L. T., Garlet, Q. I., Sutili, F. J., Vargas, A. P. C., Baldisserotto, B., Morel, A. F. & Heinzmann, B. M. (2017). S-(+)- and R-(−)-linalool: a comparison of the in vitro anti-Aeromonas hydrophila activity and anesthetic properties in fish. Anais da Academia Brasileira de Ciências, 89:203-212. https://doi.org/10.1590/0001-3765201720150643
Silva, L. A., Martins, M. A., Santo, F. E., Oliveira, F. C., Chaves, F. C. M., Chagas, E. C., Martins, M. L. & Campos, C. M. (2020). Essential oils of Ocimum gratissimum and Zingiber officinale as anesthetics for the South American catfish Pseudoplatystoma reticulatum. Aquaculture, 528:735595. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2020.735595
Skår, M. W., Haugland, G. T., Powell, M. D., Wergeland, H. I. & Samuelsen, O. B. (2017). Development of anaesthetic protocols for lumpfish (Cyclopterus lumpus L.): Effect of anaesthetic concentrations, sea water temperature and body weight. PLoS ONE, 12(7):e0179344. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0179344
Sneddon, L. U. (2012). Clinical anesthesia and analgesia in fish. Journal of Exotic Pet Medicine, 21:32-43. https://doi.org/10.1053/j.jepm.2011.11.009
Van der Salm, A. L., Pavlidis, M., Flik G. & Wendelaar Bonga, S. E. (2006). The acute stress response of red porgy, Pagrus pagrus, kept on a red or white background. General and Comparative Endocrinology, 145:247-253. https://doi.org/10.1016/j.ygcen.2005.09.010
Velisek, J., Wlasow, T., Gomulka, P., Svobodova, Z. & Novotny, L. (2007). Effects of 2-phenoxyethanol anaesthesia on sheatfish (Silurus glanis L.). Veterinární medicína, 52:103-110.
Weber, R. A., Peleteiro, J. B., García Martín, L. O. & Aldegunde, M. (2009). The efficacy of 2-phenoxyethanol, metomidate, clove oil and MS-222 as anaesthetic agents in the Senegalese sole (Solea senegalensis Kaup, 1858). Aquaculture, 288:147-150. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2008.11.024
Weyl, O., Kaiser, H. & Hecht, T. (1996). On the efficacy and mode of action of 2- phenoxyethanol as an anaesthetic for goldfish (Carassius auratus), at different temperatures and concentrations. Aquaculture Research, 27:757-764.
Yigit, N. O. & Kocaayan, H. (2023). Efficiency of thyme (Origanum onites) and coriander (Coriandrum sativum) essential oils on anesthesia and histopathology of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss). Aquaculture, 562:738813. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2022.738813
Zahl, I. H., Kissling, A., Samuelsen, O. B. & Hansen, M.K. (2009). Anaesthesia of Atlantic cod (Gadus morhua) - Effect of pre-anaesthetic sedation, and importance body weight, temperature and stress. Aquaculture, 295:52-59. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2009.06.019

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Balık Yetiştiriciliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Barış Şahin
0000-0003-2401-1508
Türkiye

Volkan Kızak ^*
0000-0003-1710-0676
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

28 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

6 Ekim 2023

Kabul Tarihi

25 Aralık 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 9 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.58626/menba.1372338

IZ

https://izlik.org/JA38ZZ92CF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Şahin, B., & Kızak, V. (2023). Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri. Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi, 9(2), 15-26. https://doi.org/10.58626/menba.1372338

AMA

1.Şahin B, Kızak V. Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri. Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi. 2023;9(2):15-26. doi:10.58626/menba.1372338

Chicago

Şahin, Barış, ve Volkan Kızak. 2023. “Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri”. Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi 9 (2): 15-26. https://doi.org/10.58626/menba.1372338.

EndNote

Şahin B, Kızak V (01 Aralık 2023) Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri. Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi 9 2 15–26.

IEEE

[1]B. Şahin ve V. Kızak, “Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri”, Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi, c. 9, sy 2, ss. 15–26, Ara. 2023, doi: 10.58626/menba.1372338.

ISNAD

Şahin, Barış - Kızak, Volkan. “Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri”. Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi 9/2 (01 Aralık 2023): 15-26. https://doi.org/10.58626/menba.1372338.

JAMA

1.Şahin B, Kızak V. Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri. Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi. 2023;9:15–26.

MLA

Şahin, Barış, ve Volkan Kızak. “Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri”. Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi, c. 9, sy 2, Aralık 2023, ss. 15-26, doi:10.58626/menba.1372338.

Vancouver

1.Barış Şahin, Volkan Kızak. Farklı Su Sıcaklıklarında Gül Ağacı (Aniba rosaeodora) Esansiyel Yağının ve 2-fenoksietanolün Japon Balığı (Carassius auratus) Üzerindeki Anestezik Etkileri. Memba Kastamonu Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dergisi. 01 Aralık 2023;9(2):15-26. doi:10.58626/menba.1372338

Cited By

Kafur (Cinnamomum camphora) Esansiyel Yağının Farklı Su Sıcaklıklarında Japon Balıkları Üzerindeki Anestezik Etkinliği

International Journal of Pure and Applied Sciences

https://doi.org/10.29132/ijpas.1739817