Öğretim Düzleminde Bütünleyici Bir Yaklaşım Savunusuyla Eşdizimliliğe Kuramsal Bir Bakış

Öz

Dil öğretimi hedefli bir veri oluşturma süreci açısından eşdizimli tanımlaması gerektiren bir çalışmanın temel araştırma sorusu, hiç kuşkusuz dilde yaygın olarak kullanılan eşdizimlere nasıl ulaşılabileceği sorusudur.  Bu soru da araştırmacıyı öncelikle eşdizim sınırının çizilmesi sorunsalıyla karşı karşıya bırakmaktadır. Eşdizimliliğin tanımlanmasında iki temel bakış açısından söz edilebilir. Bu bakış açılarından biri, eşdizimliliğin sözcüklerin belirli bir uzaklıkta sıkça bir arada bulunması olarak görüldüğü sıklığa dayalı yaklaşım (frequency-based approach); diğeri ise sözcük seçimine ilişkin yaklaşım (phraseological approach) olarak adlandırılan ve eşdizimlerin tamamıyla değil ama belli bir dereceye kadar değişmez bir tür sözcük birleşimi olarak görüldüğü yaklaşımdır. Eşdizimliliğe dil öğretimi özellikle de yabancı dil öğretimi temelinde yaklaşıldığında, Türkçe üzerinden bir bakışla daha uzlaşımsal ve daha anlamlı olan eşdizimlere nasıl ulaşılabilir sorusu ekseninde şekillenen bu yazıda, söz konusu iki yaklaşımda eşdizim kavramının nasıl ele alındığına genel hatlarıyla değinilecek ve eşdizimliğin dil öğretimi hedefli çalışmalarda bütünleyici bir yaklaşımla ele alınması gerektiği savlanacaktır.

Anahtar Sözcükler: Eşdizim, Sözcük Birliktelikleri

Anahtar Kelimeler

• -