TR
EN
COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma
Öz
Amaç: Bu araştırma, COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Randomize kontrollü deneysel olarak tasarlanan çalışma Ocak -Nisan 2022 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini güç analizi ile belirlenen 60 müdahale, 60 kontrol grubunda olmak üzere toplam 120 gebe oluşturmuştur. Ön test verileri toplandıktan sonra müdahale grubundaki gebelere bir hafta boyunca COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderilmiştir. Kontrol grubundaki gebelere herhangi bir girişim uygulanmamıştır. Bir ay sonra son test verileri toplanarak veri toplama aşaması tamamlanmıştır. Veriler Kişisel Bilgi Formu, COVID-19 Aşısına Yönelik Tutumlar Ölçeği, COVID-19 Aşı Okuryazarlığı Ölçeği ve Durumluk Kaygı Envanteri kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Girişim sonrası gebelerin Gebelerde Aşıya Yönelik Tutum Ölçeği alt boyutları ile Aşı Okuryazarlığı Ölçeği alt boyutları ve Durumluk Kaygı Envanteri toplam puan ortalamaları karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda hem grup içi hem de gruplar arasındaki farkın müdahale grubu lehine istatistiksel olarak önemli olduğu belirlenmiştir. Gebelerde aşıya yönelik olumlu tutumum arttığı, olumsuz tutumun azaldığı ve aşı okuryazarlığına yönelik bilişsel becerilerin arttığı belirlenmiştir (p <0.05). Ayrıca, COVID-19 aşıları hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşı yaptırma oranlarını artırdığı görülmüştür. Sonuç: Çalışma sonucunda COVID-19 aşıları hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik olumlu tutumu arttırmada ve kaygı düzeyini azaltmada etkili olduğu belirlenmiştir. Buna göre gebelerin aşıya yönelik olumlu tutumlarını artırmak ve kaygılarını azaltmak amacıyla bilgilendirme mesajlarının kullanımının yaygınlaştırılması önerilebilir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Yok
Proje Numarası
Yok
Teşekkür
Çalışmaya katılan tüm gebelere teşekkür ederiz.
Kaynakça
- Uttarilli A, Amalakanti S, Kommoju PR, et al. Super-rapid race for saving lives by developing COVID-19 vaccines. J. Integr. Bioinform. 2021;18(1):27-43.
- Desdicioğlu R, Avşar FB. COVID-19 Aşıları ve gebelik. Ank. Med. J. 2021;21(4):672-686.
- Türkiye Maternal Fetal Tıp ve Perinatoloji Derneği. Gebelerde COVID-19 aşıları ve hatırlatma dozu hakkında bilgilendirme. https://www.tmftp.org/files/covidbilgilendirme/Covid19-23temmuz2022/gebelerde-covid-hatirlatma-asilari-23temmuz.pdf. Temmuz 2022’de basıldı. 29 Temmuz 2022’de erişildi.
- Centers for Disease Control and Prevention. New CDC Data: COVID-19 Vaccination Safe for Pregnant People. https://www.cdc.gov/media/releases/2021/s0811-vaccine-safe-pregnant.html. Ağustos 2021’de basıldı. 15 Temmuz 2022’de erişildi.
- World Health Organization. Coronavirus Disease (COVID-19). https://www.who.int/health-topics/coronavirus#tab=tab_1. 10 Temmuz 2022’de erişildi.
- Magnus MC, Örtqvist AK, Dahlqwist E, et al. Association of SARS-CoV-2 vaccination during pregnancy with pregnancy outcomes. JAMA. 2022;327(15):1469-1477.
- Stock SJ, Carruthers J, Calvert C, et al. SARS-CoV-2 infection and COVID-19 vaccination rates in pregnant women in Scotland. Nat. Med. 2022;28(3):504-512.
- Januszek SM, Faryniak-Zuzak A, Barnaś E, et al. The approach of pregnant women to vaccination based on a COVID-19 systematic review. Medicina. 2021;57(9):977.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
5 Aralık 2023
Yayımlanma Tarihi
18 Aralık 2023
Gönderilme Tarihi
10 Ağustos 2022
Kabul Tarihi
18 Temmuz 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 16 Sayı: 3
APA
Güney, E., & Karataş Okyay, E. (2023). COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 16(3), 385-397. https://izlik.org/JA45DL46SP
AMA
1.Güney E, Karataş Okyay E. COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma. Mersin Univ Saglık Bilim Derg. 2023;16(3):385-397. https://izlik.org/JA45DL46SP
Chicago
Güney, Esra, ve Esra Karataş Okyay. 2023. “COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 (3): 385-97. https://izlik.org/JA45DL46SP.
EndNote
Güney E, Karataş Okyay E (01 Aralık 2023) COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 3 385–397.
IEEE
[1]E. Güney ve E. Karataş Okyay, “COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma”, Mersin Univ Saglık Bilim Derg, c. 16, sy 3, ss. 385–397, Ara. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA45DL46SP
ISNAD
Güney, Esra - Karataş Okyay, Esra. “COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16/3 (01 Aralık 2023): 385-397. https://izlik.org/JA45DL46SP.
JAMA
1.Güney E, Karataş Okyay E. COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma. Mersin Univ Saglık Bilim Derg. 2023;16:385–397.
MLA
Güney, Esra, ve Esra Karataş Okyay. “COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 16, sy 3, Aralık 2023, ss. 385-97, https://izlik.org/JA45DL46SP.
Vancouver
1.Esra Güney, Esra Karataş Okyay. COVID-19 aşısı hakkında kısa mesaj gönderiminin gebelerde aşıya yönelik tutum, aşı okuryazarlığı ve kaygıya etkisi: Randomize kontrollü bir çalışma. Mersin Univ Saglık Bilim Derg [Internet]. 01 Aralık 2023;16(3):385-97. Erişim adresi: https://izlik.org/JA45DL46SP