Araştırma Makalesi

Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması

Cilt: 19 Sayı: 1 30 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması

Öz

Amaç: Esnek üreteroskopi ile retrograd intrarenal cerrahi (RIRS) renal kalkül için birinci basamak tedavi olarak ortaya çıkmıştır. Bu çalışma, RIRS sonrası taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun taşsızlık oranları ve komplikasyonlar üzerindeki etkisini değerlendirmektedir. Yöntem: Bu retrospektif kohort çalışmasında, renal taş hastalığı nedeniyle RIRS uygulanan ardışık 124 hasta analiz edildi. Taş özellikleri, boyut, yoğunluk (Hounsfield Üniteleri - HU) ve anatomik lokalizasyon için kontrastsız bilgisayarlı tomografi ile değerlendirildi. Esnek üreteroskop ve holmiyum:YAG lazer litotripsi kullanıldı. Birincil sonlanım noktası, bir ayda >3 mm rezidü fragman yokluğu olarak tanımlanan taşsızlık durumuydu. Bulgular: Çalışma grubu ağırlıklı olarak erkekti (%59.7), ortalama yaş 48.48±13.976 yıl. Ortalama taş boyutu 13.54±3.692 mm ve yoğunluk 840.47±229.785 HU idi. Genel taşsızlık oranı %74.2 (92/124 hasta) idi. Taşsızlık oranı artan boyutla anlamlı olarak azaldı: <10 mm taşlar için %94.3, 10-20 mm taşlar için %71.8, >20 mm taşlar için %45.5 (p<0.001). Orta yoğunluktaki taşlar (500-1000 HU) yumuşak (<500 HU: %71.4) ve sert taşlara (>1000 HU: %62.1) kıyasla üstün taşsızlık oranları gösterdi (%85.1) (p=0.035). >60 dakika süren operasyonlar daha yüksek taşsızlık oranlarına sahipti (%85.7 vs. %68.5. p=0.045). Genel komplikasyon oranı %10.5 idi ve rezidü taşlar komplikasyon riskini anlamlı olarak artırdı (%21.9 vs. %6.5, p=0.015). Sonuç: RIRS böbrek taşlarında yüksek etkinlik gösterir ve sonuçlar taş özelliklerinden anlamlı şekilde etkilenir. Orta yoğunluktaki taşlarda gözlenen üstün sonuçlar, taş yoğunluğu ile fragmantasyon verimliliği arasındaki ilişkinin daha karmaşık olabileceğini düşündürmekte ve ileri araştırmalar gerektirmektedir. Taş boyutu birincil başarı belirleyicisi olarak ortaya çıkar ve hasta danışmanlığı için net eşik değerler sağlar. Bulgular kapsamlı preoperatif taş değerlendirmesine dayalı bireyselleştirilmiş tedavi yaklaşımlarını destekler.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Zyoud SH, Abushamma F, Shahwan M, et al. Visualizing the landscape of urolithiasis research from 1979-2023: a global bibliometric analysis of randomized clinical trials. Urolithiasis 2024;52(1):153.
  2. Han S, Zhao S, Zhong R, et al. An analysis of the burden of urolithiasis: differences between the global, China, India and the United States, with projections through 2050. Urolithiasis 2025;53(1):32.
  3. Wu J. Temporal trends and projections of urolithiasis in China and globally from 1990 to 2030: insights from the global burden of disease study 2021. Urolithiasis 2025;53(1):118.
  4. Kamal WK, Alghamdi MM, Azhar RA, et al. The impact of urolithiasis on urology services in a high-prevalence region: A multicenter study. Asian J Urol 2025;12(1):59-65.
  5. Man MY, Somani B, Pietropaolo A. Does surgical removal of kidney stones help prevent the recurrence of urinary tract infections? A systematic review. Curr Opin Urol 2026;36(1):103-111.
  6. Teke K, Çınar NB, Çınar Ö, et al. "Virgin ureter" vs. "non-virgin ureter"? A comparative analysis on complications and failure of retrograde intrarenal surgery: a multicentre case-control study from RIRSearch Group. Urolithiasis 2025;53(1):83.
  7. Simsekoglu MF, Özman O, Cakir H, et al. Lower Pole Stones Are Associated with Low Stone-Free Rates in Retrograde Intrarenal Surgery: A Myth or Fact? - A Matched Case-Control Study from the RIRSearch Group. Urol Int 2025;109(1):52-60.
  8. Kaygısız O, Aydın YM, Çiçek MÇ, et al. The predictive factors that total laser energy consumed during retrograde intrarenal surgery (RIRS): stone area and density. Lasers Med Sci 2023;38(1):128.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Cerrahi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

22 Eylül 2025

Kabul Tarihi

8 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 19 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aytekin, C., Akbay, E., Tek, M., & Doruk, H. E. (2026). Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 19(1), 95-108. https://doi.org/10.26559/mersinsbd.1787325
AMA
1.Aytekin C, Akbay E, Tek M, Doruk HE. Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması. Mersin Univ Saglık Bilim Derg. 2026;19(1):95-108. doi:10.26559/mersinsbd.1787325
Chicago
Aytekin, Cuma, Erdem Akbay, Mesut Tek, ve Hasan Erdal Doruk. 2026. “Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 19 (1): 95-108. https://doi.org/10.26559/mersinsbd.1787325.
EndNote
Aytekin C, Akbay E, Tek M, Doruk HE (01 Mart 2026) Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 19 1 95–108.
IEEE
[1]C. Aytekin, E. Akbay, M. Tek, ve H. E. Doruk, “Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması”, Mersin Univ Saglık Bilim Derg, c. 19, sy 1, ss. 95–108, Mar. 2026, doi: 10.26559/mersinsbd.1787325.
ISNAD
Aytekin, Cuma - Akbay, Erdem - Tek, Mesut - Doruk, Hasan Erdal. “Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 19/1 (01 Mart 2026): 95-108. https://doi.org/10.26559/mersinsbd.1787325.
JAMA
1.Aytekin C, Akbay E, Tek M, Doruk HE. Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması. Mersin Univ Saglık Bilim Derg. 2026;19:95–108.
MLA
Aytekin, Cuma, vd. “Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 19, sy 1, Mart 2026, ss. 95-108, doi:10.26559/mersinsbd.1787325.
Vancouver
1.Cuma Aytekin, Erdem Akbay, Mesut Tek, Hasan Erdal Doruk. Retrograd intrarenal cerrahi yapılan böbrek taşı hastalarında taş boyutu, yoğunluğu ve lokalizasyonunun; taşsızlık ve komplikasyon oranlarına etkisinin karşılaştırılması. Mersin Univ Saglık Bilim Derg. 01 Mart 2026;19(1):95-108. doi:10.26559/mersinsbd.1787325

Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi Doç. Dr. Gönül Aslan'ın editörlüğünde Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsüne bağlı olarak 2008 yılında yayımlanmaya başlanmıştır. Prof. Dr. Gönül Aslan Mart 2015 tarihinde görevini Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz'a devretmiştir. Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz Baş editörlük görevini 01 Ocak 2023 tarihinde Prof.Dr. Özlem İzci Ay'a devretmiştir. 

 

Yılda üç sayı olarak (Nisan - Ağustos - Aralık) yayımlanan dergi multidisipliner hakemli bir bilimsel dergidir. Dergide araştırma makaleleri yanında derleme, olgu sunumu ve editöre mektup tipinde bilimsel yazılar yayımlanmaktadır. Yayın hayatına başladığı günden beri eposta yoluyla yayın alan ve hem online hem de basılı olarak yayımlanan dergimiz, Mayıs 2014 sayısından itibaren sadece online olarak yayımlanmaya başlamıştır. TÜBİTAK-ULAKBİM Dergi Park ile Nisan 2015 tarihinde yapılan Katılım Sözleşmesi sonrasında online yayın kabul ve değerlendirme sürecine geçmiştir.

 

  • Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 Kasım 2011'dan beri Türkiye Atıf Dizini tarafından indekslenmektedir.
  • Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2016 birinci sayıdan itibaren ULAKBİM Tıp Veri Tabanı tarafından indekslenmektedir.
  • Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 02 Ekim 2019 ile 05 Şubat 2025 tarihleri arasında DOAJ tarafından indekslenmektedir.
  • Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 23 Mart 2021'den beri EBSCO tarafından indekslenmektedir.

 

Dergimiz açık erişim politikasını benimsemiş olup, dergimizde makale başvuru, değerlendirme ve yayınlanma aşamasında ücret talep edilmemektedir. Dergimizde yayımlanan makalelerin tamamına ücretsiz olarak Arşivden erişilebilmektedir.

Bu dergide yayımlanan yazılar, Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı  ile lisanslanmıştır. 

35807