Birinci basamak sağlık kurumlarından halk sağlığı laboratuarına gönderilen örneklere ait preanalitik hatalar
Öz
Amaç: Birinci basamak sağlık kurumlarından Halk Sağlığı Laboratuarına gönderilen örneklerdeki preanalitik hataları saptayıp sebep ve sonuçlarını değerlendirmektir. Yöntem: Birinci basamak sağlık kurumlarından gelen örneklerin preanalitik hatalarını belirlemek için Ocak–Haziran 2014 tarihleri arasındaki kayıtlar retrospektif olarak analiz edildi. Reddedilen örneklerin dağılımı, test grubuna (hormon, biyokimya, hemogram, HbA1c) ve örnek red gerekçesine (hemolizli, pıhtılı, uygun olmayan hacim, uygun olmayan barkod vb.) göre ve red yapıldığı aylara göre dağılımları incelendi. Ocak ayı boyunca, bizim tarafımızdan belirlenen Aile Sağlığı Merkezleri ve Toplum Sağlığı Merkezlerinde kan alımından sorumlu kişilere prenalitik hata nedenleri ve önlenmesine yönelik bilgilendirmeler yapıldı. Eğitimden sonra, hesaplanan hata oranı değerlendirildi ve Ocak ayı sonuçları ile karşılaştırıldı. Bulgular: Toplam 488234 örnekten 2653 örneğin reddedildiği ve toplam red oranının %o 5.4 olduğunu belirlendi. Örnekler, red nedenlerine göre analiz edildiğinde; pıhtı, 965 (%36.4) oranı ile en sık görülen hatadır, hemoliz ve seviye uygunsuzluğu sırasıyla 569 (%21.4), 411 (%15.5) oranlarla bunu izledi. Eğitim verilen Ocak ayı ve sonraki aylardaki örnek red oranları incelendiğinde, Ocak ayı ile Şubat, Mart ve Haziran ayları arasında red oranlardaki farklılık anlamsızken, Nisan ve Mayıs aylarındaki red oranları Ocak ayından anlamlı olarak farklı bulundu. Sonuç: Laboratuarımızdaki çalışmalar sırasındaki preanalitik hataların en sık pıhtı, hemoliz ve uygunsuz numune miktarından kaynaklandığı saptanmıştır. Özellikle numune alımı aşamasından kaynaklanan bu hataların minimum seviyeye indirilmesinde Aile Sağlığı ve Toplum Sağlığı Merkezi yöneticilerinin kan alımından görevli personelleri kan alımı için özelleştirmesi ve bu kişilere düzenli olarak preanalitik süreci etkileyen unsurlar hakkında bilgilendirici eğitimler verilmesi gerektiği saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 25 Nisan 2016 |
| Yayımlanma Tarihi | 25 Nisan 2016 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2016 Cilt: 9 Sayı: 1 |
Kaynak Göster
Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi Doç. Dr. Gönül Aslan'ın editörlüğünde Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsüne bağlı olarak 2008 yılında yayımlanmaya başlanmıştır. Prof. Dr. Gönül Aslan Mart 2015 tarihinde görevini Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz'a devretmiştir. Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz Baş editörlük görevini 01 Ocak 2023 tarihinde Prof.Dr. Özlem İzci Ay'a devretmiştir.
Yılda üç sayı olarak (Nisan - Ağustos - Aralık) yayımlanan dergi multidisipliner hakemli bir bilimsel dergidir. Dergide araştırma makaleleri yanında derleme, olgu sunumu ve editöre mektup tipinde bilimsel yazılar yayımlanmaktadır. Yayın hayatına başladığı günden beri eposta yoluyla yayın alan ve hem online hem de basılı olarak yayımlanan dergimiz, Mayıs 2014 sayısından itibaren sadece online olarak yayımlanmaya başlamıştır. TÜBİTAK-ULAKBİM Dergi Park ile Nisan 2015 tarihinde yapılan Katılım Sözleşmesi sonrasında online yayın kabul ve değerlendirme sürecine geçmiştir.
- Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 Kasım 2011'dan beri Türkiye Atıf Dizini tarafından indekslenmektedir.
- Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2016 birinci sayıdan itibaren ULAKBİM Tıp Veri Tabanı tarafından indekslenmektedir.
- Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 02 Ekim 2019 ile 05 Şubat 2025 tarihleri arasında DOAJ tarafından indekslenmektedir.
- Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 23 Mart 2021'den beri EBSCO tarafından indekslenmektedir.
Dergimiz açık erişim politikasını benimsemiş olup, dergimizde makale başvuru, değerlendirme ve yayınlanma aşamasında ücret talep edilmemektedir. Dergimizde yayımlanan makalelerin tamamına ücretsiz olarak Arşivden erişilebilmektedir.
Bu dergide yayımlanan yazılar, Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.