Derleme

Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı

Cilt: 11 Sayı: 1 15 Nisan 2018
PDF İndir

Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı

Öz

Bugün yaşantımızın her anında yer alan plastikler neredeyse tüm ürünlerin içerisinde bulunmaktadır. Plastik üretiminde yaygın bir şekilde kullanılan Bisfenol A (BFA), östrojeni taklit ederek endokrin bozucu gibi davranıp insan üreme sağlığı üzerinde olumsuz etkilere yol açmaktadır. Bu çalışma, BFA’nın üreme sağlığına olan potansiyel etkisini Pubmed veri tabanı kullanılarak bugüne kadar yayınlanan insan temelli çalışmaları inceleyip değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. İncelenen literatür sonucunda BFA maruziyetinin ovaryan cevapta, in vitro fertilizasyon (IVF) ve fertilizasyon başarısında azalma, embriyo kalitesi ve sperm kalitesinde düşme, cinsiyet hormon konsantrasyonlarında değişme, erkek cinsel işlev bozukluğu, polikistik over sendromu (PCOS) ile ilişkili olabileceğini göstermektedir. Çalışmaların sonuçları değerlendirildiğinde, BFA maruziyetinin azaltılması (hazır ambalajlı ürünler, plastik kaplar vb. kullanımının azaltılması gibi) hastalıkların önlenmesinde koruyucu bir faktör olabilir. İnsan üreme sağlığı üzerindeki etki mekanizmalarını daha iyi anlamak ve erken aşamalardaki potansiyel üreme toksisitesini tespit etmek için ileri çalışmalara ihtiyaç vardır. 

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Manfo FP, Jubendradass R, Nantia EA, Moundipa PF, Mathur PP. Adverse Effects of Bisphenol a on Male Reproductive Function. Rev Environ Contam Toxicol 2014;228:57-82.
  2. 2. Avissar-Whiting M, Veiga KR, Uhl KM, Maccani MA, Gagne LA, Moen EL, Marsit CJ. Bisphenol A Exposure Leads to Specific Microrna Alterations in Placental Cells. Reprod Toxicol 2010;29(4):401-406.
  3. 3. Tyl RW. Abbreviated Assessment of Bisphenol a Toxicology Literature. Semin Fetal Neonatal Med 2014;19(3):195-202.
  4. 4. Hammer J, Kraak MH, Parsons JR. Plastics in the Marine Environment: the Dark Side of a Modern Gift. Rev Environ Contam Toxicol 2012;220:1-44.
  5. 5. Bhan A, Hussain I, Ansari KI, Bobzean SA, Perrotti LI, Mandal SS. Bisphenol-A and Diethylstilbestrol Exposure Induces the Expression of Breast Cancer Associated Long Noncoding RNA Hotair in Vitro and in Vivo. J Steroid Biochem Mol Biol 2014;141:160-170.
  6. 6. Le Corre L, Besnard P, Chagnon MC. BPA, an Energy Balance Disruptor. Crit Rev Food Sci Nutr 2015;55(6):769-777.
  7. 7. Vandenberg LN, Chahoud I, Heindel JJ, Padmanabhan V, Paumgartten FJ, Schoenfelder G. Urinary, Circulating, and Tissue Biomonitoring Studies Indicate Widespread Exposure to Bisphenol A. Cien Saude Colet 2012;17(2):407-434.
  8. 8. Knez J. Endocrine-Disrupting Chemicals and Male Reproductive Health. Reprod Biomed Online 2013;26(5):440-448.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Saniye Sözlü *
GAZİ ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ
0000-0003-1791-0003
Türkiye

Yasemin Akdevelioğlu
GAZİ ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ
0000-0002-2213-4419
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Nisan 2018

Gönderilme Tarihi

23 Temmuz 2017

Kabul Tarihi

26 Ekim 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 11 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Sözlü, S., & Akdevelioğlu, Y. (2018). Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 11(1), 86-99. https://doi.org/10.26559/mersinsbd.330432
AMA
1.Sözlü S, Akdevelioğlu Y. Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı. Mersin Univ Saglık Bilim Derg. 2018;11(1):86-99. doi:10.26559/mersinsbd.330432
Chicago
Sözlü, Saniye, ve Yasemin Akdevelioğlu. 2018. “Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 11 (1): 86-99. https://doi.org/10.26559/mersinsbd.330432.
EndNote
Sözlü S, Akdevelioğlu Y (01 Nisan 2018) Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 11 1 86–99.
IEEE
[1]S. Sözlü ve Y. Akdevelioğlu, “Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı”, Mersin Univ Saglık Bilim Derg, c. 11, sy 1, ss. 86–99, Nis. 2018, doi: 10.26559/mersinsbd.330432.
ISNAD
Sözlü, Saniye - Akdevelioğlu, Yasemin. “Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 11/1 (01 Nisan 2018): 86-99. https://doi.org/10.26559/mersinsbd.330432.
JAMA
1.Sözlü S, Akdevelioğlu Y. Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı. Mersin Univ Saglık Bilim Derg. 2018;11:86–99.
MLA
Sözlü, Saniye, ve Yasemin Akdevelioğlu. “Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı”. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 11, sy 1, Nisan 2018, ss. 86-99, doi:10.26559/mersinsbd.330432.
Vancouver
1.Saniye Sözlü, Yasemin Akdevelioğlu. Bisfenol A (BFA) ve insan üreme sağlığı. Mersin Univ Saglık Bilim Derg. 01 Nisan 2018;11(1):86-99. doi:10.26559/mersinsbd.330432

Cited By

Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi Doç. Dr. Gönül Aslan'ın editörlüğünde Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsüne bağlı olarak 2008 yılında yayımlanmaya başlanmıştır. Prof. Dr. Gönül Aslan Mart 2015 tarihinde görevini Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz'a devretmiştir. Prof. Dr. Caferi Tayyar Şaşmaz Baş editörlük görevini 01 Ocak 2023 tarihinde Prof.Dr. Özlem İzci Ay'a devretmiştir. 

 

Yılda üç sayı olarak (Nisan - Ağustos - Aralık) yayımlanan dergi multidisipliner hakemli bir bilimsel dergidir. Dergide araştırma makaleleri yanında derleme, olgu sunumu ve editöre mektup tipinde bilimsel yazılar yayımlanmaktadır. Yayın hayatına başladığı günden beri eposta yoluyla yayın alan ve hem online hem de basılı olarak yayımlanan dergimiz, Mayıs 2014 sayısından itibaren sadece online olarak yayımlanmaya başlamıştır. TÜBİTAK-ULAKBİM Dergi Park ile Nisan 2015 tarihinde yapılan Katılım Sözleşmesi sonrasında online yayın kabul ve değerlendirme sürecine geçmiştir.

 

  • Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 Kasım 2011'dan beri Türkiye Atıf Dizini tarafından indekslenmektedir.
  • Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2016 birinci sayıdan itibaren ULAKBİM Tıp Veri Tabanı tarafından indekslenmektedir.
  • Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 02 Ekim 2019 ile 05 Şubat 2025 tarihleri arasında DOAJ tarafından indekslenmektedir.
  • Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 23 Mart 2021'den beri EBSCO tarafından indekslenmektedir.

 

Dergimiz açık erişim politikasını benimsemiş olup, dergimizde makale başvuru, değerlendirme ve yayınlanma aşamasında ücret talep edilmemektedir. Dergimizde yayımlanan makalelerin tamamına ücretsiz olarak Arşivden erişilebilmektedir.

Bu dergide yayımlanan yazılar, Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı  ile lisanslanmıştır. 

35807