Araştırma Makalesi

İbn Hazm’ın Kitâbü’l-Ahlâk ve’s-Siyer (Müdâvâtü’n-Nüfûs) İsimli Eserinde İlim ve İlim Sâhipleri

Sayı: 3 15 Mart 2020
PDF İndir
EN TR

İbn Hazm’ın Kitâbü’l-Ahlâk ve’s-Siyer (Müdâvâtü’n-Nüfûs) İsimli Eserinde İlim ve İlim Sâhipleri

Öz

Hayatının geç döneminde ve yaşadığı bir sıkıntı sonrası yazdığı tahmin edilen ve farklı isimlerle de bilinen Kitâbü’l-Ahlâk ve’s-Siyer (Müdâvâtü’n-Nüfûs)‘da İbn Hazm (v. 456/1064), insanın en önemli amacının kaygılardan kurtulmak olduğu üzerinde durmaktadır. Ona göre insan, aşırı arzu ve beklentilerden uzak durmaya çalışmalıdır; yoksa farklı kaygılar onu kuşatacaktır. Böyle olunca da insan, kaygılarından kurtulmak için çabalayacaktır. Örneğin bu durumda insan, ilmi câhil kalmak kaygısından kurtulmak için talep edecektir. Hâlbuki İbn Hazm’a göre insanın dünyada tek gayesi; âhirette kurtuluşunu sağlayacak amelleri Allah’ın rızası için işlemek olmalıdır. İlim de insan için bunu sağlamadıkça onun çeşitli kaygılarını gidermeyecek, ona faydalı olmayacak ve onun mutlu olmasına da katkıda bulunmayacaktır. O halde ilim, kendisini talep eden insan için âhirette kurtuluşuna sebep olacak sâlih bir amele vesile olmalıdır. Yoksa insan zulüm, korkaklık ve câhillik ekseninde hayatını sürdürecek; dolayısıyla da yalan ve hatta küfrün etkisi altına girecektir. İbn Hazm, açıkça; ‘insanın hayrı öğrenmesi/öğretmesi ve onunla amel etmesi farzdır’ diyerek ilmi paylaşmanın gerekliliğine ve ilim-amel ilişkisine dikkat çekmiştir. O, ilim sahiplerinin, ilimlerini aktarırken usul ve üslûba dikkat etmeleri üzerinde önemle durmuştur. Ona göre ilim sahibi insan, içerisinde yaşadığı toplumla olan ilişkilerinde de oldukça dikkatli olmalıdır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Apaydın, Yunus. (1999), “İbn Hazm”. DİA. İstanbul, XX, 39-52.
  2. Buhârî, Ebû Abdillah Muhammed b. İsmâil. (1992), Sahîhu’l-Buhârî. I-VIII, İstanbul: Çağrı Yayınları.
  3. Müslim, Ebu’l-Hüseyin Müslim b. Haccâc. (1992), Sahîh-i Müslim. I-III, İstanbul: Çağrı Yayınları.
  4. El-Cîlânî, Fadlullah. (2009), Fadlullâhi’s-Samed fî Tavdîhi’l-Edebi’l-Müfred. I-II, Lübnân: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye.
  5. Durmuş, İsmail. (1999), “İbn Hazm”. DİA. İstanbul, XX, 61.
  6. İbn Hazm, Ebû Muhammed Ali b. Ahmed. (2007), Kitâbü’l-Ahlâk ve’s-Siyer ev Risâle fî Müdâvâti’n-Nüfûs ve Tehzîbi’l-Ahlâk ve’z-Zühd fi’r-Rezâil. Thk. Îkâ Riyâd, Beyrût-Lübnân.
  7. İbn Hazm, Ebû Muhammed Ali b. Ahmed. (2009), Ahlâk el-Ahlâk ve’s-Siyer fî Müdâvâti’n-Nüfûs. Çevirenler: Cemaleddin Erdemci, Hasan Hüseyin Bircan. Van: Bilge Adamlar.
  8. İbn Hazm, Ebû Muhammed Ali b. Ahmed. (2012), Ahlâk ve Davranış Tarzları Nefislerdeki Ahlâkî Hastalıkların Tedavisi. Çeviren: Prof. Dr. Mustafa Çağrıcı, Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Mart 2020

Gönderilme Tarihi

7 Şubat 2020

Kabul Tarihi

12 Mart 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 3

Kaynak Göster

ISNAD
Tekin, Muhammet Ali. “İbn Hazm’ın Kitâbü’l-Ahlâk ve’s-Siyer (Müdâvâtü’n-Nüfûs) İsimli Eserinde İlim ve İlim Sâhipleri”. Mevzu – Sosyal Bilimler Dergisi. 3 (01 Mart 2020): 139-166. https://doi.org/10.5281/zenodo.3710814.