Türkiye’de Din ile Siyaset İlişkisi Bağlamında Milli Nizam Partisi
Öz
Necmettin Erbakan ve 18 arkadaşı tarafından kurulan Milli Nizam Partisi (MNP), Milli Görüş Hareketi’nin ilk partisi olma özelliği taşır. Milli ve manevi yönden kalkınma ile beraber İslamcı hassasiyetleri esas alan MNP, Türkiye’de politik arenaya çıkan ilk İslami hareket olma niteliğine de sahiptir. 26 Ocak 1970 tarihinde kurulmuş olan MNP’nin siyasi ömrü oldukça kısa olmuş; 20 Mayıs 1971 tarihinde Anayasa Mahkemesi tarafından kapatılmıştır. Siyasi ömrünün kısalığına rağmen MNP, etkisini uzun bir süre devam ettirmiştir. MNP’nin Türkiye’de dinin siyasete olan etkisini göstermesi bakımından laboratuvar olma özelliği vardır. Modernleşme sürecinde politik alanda dindarlara yaşam hakkı tanımaya yanaşmayan siyasal düzen, MNP ile beraber değişmek zorunda kalmış; din ve dini söylem, siyasetin ve kamunun dünyasında görünmeye başlamıştır. Bu çalışmanın amacı, dinin siyasete olan etkisini MNP üzerinden ortaya koymaktır. Bu hedefe ulaşmak için de betimleyici yönteme müracaat edilmiştir. Bunun yanı sıra, MNP’nin dini ve siyasi söyleminin oluşmasında etkisi olan politik aktörlerin tanıklığına da başvurulmuştur. Çalışmada, din-siyaset ilişkisinin parametrelerine değinilmiş, ardından da MNP’nin kısa tarihi ile beraber laiklik, din ve diyanet söylemine odaklanılmıştır. Sonuç bölümünde ise dinin siyasete olan etkisi MNP üzerinden değerlendirilmiş ve yorumlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Acar, E. (2019), “Katılımcı Demokrasilerde Baskı Gruplarının İşlev Ve Yön-temleri”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 61, Sayfa: 235-249.
- Aktürk, H. (2017), “Yumuşak İdeolojinin Gücü: Diğer İslami Hareketleri Besleyen Bir İdeoloji Olarak Milli Görüş Hareketi”, Doğumunun 90. Yılında Necmettin Erbakan Ve Milli Görüş Düşüncesi Sempozyumu, (Edit: Mahmut Hakkı Aydın), Sayfa: 457-470, Konya: Necmettin Erbakan Üniversitesi Kültür Yayınları.
- Aksay, H. (1971), Milli Davamız, İzmir: Karınca Matbaası.
- Algar, H. (2007), Nakşibendilik, (Çev: A. Cüneyd Köksal), İstanbul: İnsan Yayınları
- Anayasa Mahkemesi Kararlar Dergisi, (1972), Cumhuriyet Başsavcılığının İddianamesi, Sayı 9, Ankara: Yanaçık Cezaevi Matbaası. www.anayasa.gov.tr/media/4928/kd_09.pdf (Erişim: 01.01. 22020).
- Atay, T. (1996), Batı’da Bir Nakşi Cemaati: Şeyh Nazım Kıbrısi Örneği, İstanbul: İletişim Yayınları.
- Bayyiğit, M. (2003), “Din- Siyaset İlişkileri Bağlamında Seçmen Davranışları ve Din”, Selçuk Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Dergisi, Sayı: XV, Sayfa: 29-37.
- Bora, T. (2017), Cereyanlar: Türkiye’de Siyasi İdeolojiler, İstanbul: İletişim Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ramazan Akkır
*
0000-0002-9516-7385
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
15 Mart 2020
Gönderilme Tarihi
1 Şubat 2020
Kabul Tarihi
8 Mart 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 1970 Sayı: 3