ORTA ASYA, G. KORE VE TÜRKİYE ARASINDA OLASI BİR GÜMRÜK BİRLİĞİ: TÜRKİYE'NİN POTANSİYEL İHRACAT KAZANIMLARI

Küresel kriz Avrupa ve Amerikan ekonomilerini dağınıklığa sürüklerken, Asya kıtasında yükselen ekonomilerin göreceli olarak daha iyi konumda olması yeni dünya düzeninin ekseninin doğuya doğru kaymaya başladığını ve bu bölgedeki ekonomik canlılığın küresel krizden çıkışta önemli bir ivme katacağını göstermektedir. Tüm bu gelişmeler ve Çin’in önlenemez yükselişi, Türkiye’nin bölgedeki potansiyel kazanımlarının araştırılmasının önemini vurgulamaktadır. Bu çalışmanın amacı küresel ticarette söz sahibi olabilecek bir birliğin olanaklarını araştırmak, öne çıkan sektörleri belirlemek, Türkiye açısından potansiyel kazanımları saptamak, Türkiye’nin Orta Asya ile ekonomik bir birlik kurması halinde karşılıklı kazançları ve zorlukları saptamak, öne çıkan sektörleri belirlemek ve küresel ticarette etkinliğinin artmasına yönelik politika önerileri sunmaktır. “Altay Birliği” isimli Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Güney Kore, Türkmenistan ve Özbekistan arasında kurulacak tarihi, sosyal ve kültürel bağlarla desteklenen, küresel ekonomiye uyarlanmış, modern bir birlik önerilmektedir. Her Altay ülkesinin farklı rekabet üstünlükleri göz önüne alınarak, bu ülkelerin kaynaklarını ve öne çıkan üstünlüklerini verimli kullandıkları ve birleştirdikleri takdirde dünyada güçlü bir konuma gelecekleri sonucu ortaya çıkmıştır. Türkiye’nin ihracatında bu ülkelerin payının %3 olduğu, bununla birlikte bu ülkelerin ithalatlarında Türkiye’nin payının sadece %0.80 olduğu düşünülürse, Türkiye’nin bu ülkeler ile büyük bir dış ticaret potansiyeli bulunmaktadır. Analizler, Altay ülkelerinin Türkiye'nin rekabet üstünlüğü olan on sektörde bile yaptıkları ithalatlarını %10 arttırsa 21.7 milyar dolar, %20 artış olsa 43.3 milyar dolar, %30 artırsalar, yaklaşık 65 milyar dolarlık ihracat potansiyelinin olduğunu göstermektedir. Rekabet üstünlüğünün olduğu sektörlerdeki hedef artışın gerçekleştiği varsayıldığında ise bu miktar yaklaşık 80.3 milyar dolara yükselmektedir. Sonuç olarak, 2008 verileri ile gerçekleştirilen çalışmada 132 milyar dolarlık ihracat kapasitesi 'Altay Birliği'nin etkin işleyişi sonucunda 212 milyar dolara ulaşacak potansiyele sahiptir. Bu ihracat değeri ile Türkiye dünya ihracat sıralamasında 33. sıradan 20. sıraya yükselmektedir. Yapısal nedenlerle yıllardır cari açık sorununu çözmeye çalışan Türkiye için Altay ülkeleri önemli bir potansiyeldir ve ihracatı artıracak alternatif bir politika olarak ele alınabilir.