KARLILIĞIN BELİRLEYİCİLERİ ANALİZİ: TEORİ VE ORTA ÖLÇEKLİ BİR BANKA UYGULAMASI
Öz
Bu çalışmanın başlıca amacı, Karlılığın Belirleyicileri Analizinin temel teorik alt yapısı çerçevesinde, örnek olarak seçilen orta ölçekli bir bankanın karlılığa dayalı performansının incelenmesi ve böylece, Banka’nın karını maksimize edebilmesi için izlemesi gereken stratejilere ışık tutmak ve değerlendirme yapmak amaçlanmaktadır. Çalışmada bankaların karlılık göstergeleri olan Net Faiz Marjı (NIM), Aktife Göre Getiri (ROA) ve Özkaynağa Göre Getiri (ROE)’nin, bankacılığa özgü 13 farklı değişken yardımı ile karlılık göstergeleri ekonometrik olarak açıklanmaya çalışılmaktadır. Belirtilen üç farklı karlılık göstergesinde de, personel harcamaları belirleyici bir özellik olarak görülmekte ve bağımlı değişkenler ile ilişkinin pozitif yönlü olması geçmiş ampirik çalışmalarda ise negatif yönlü olması dikkate aldığında, analize konu bankanın, sektörden farklı bir noktada olduğu görülmektedir. Banka’nın personel harcamaları ve faiz dışı giderler üzerindeki etkinliğinin karlılık üzerinde doğrudan ve yüksek bir etki yarattığı görülmektedir. Banka’nın aktifindeki büyüme karlılığını olumlu yönde etkilerken, kredilerindeki büyüme karlılığı ve yüksek faiz marjını desteklememektedir. Bir diğer dikkat çekici nokta ise FDGTA değişkeni ile ROA arasında negatif bir ilişki olmasıdır
Anahtar Kelimeler
Bankacılık Teorisi, Karlılığın Belirleyicileri, Banka Performansı
Kaynakça
- Abreu, M. ve Mendes V. llCommercial Bank Interest Margins and Profitability: Evidence trom EU Countries”, Porto Çalışma Tebliği, Sayı: 122, 2002.
- Baltensperger, E, Alternative Approaches To The Theow Of The Banking Firm, Journal ot Monetary Economics ö, North-Holland Publishing Company, Hei- delberg, 1980.
- Demirgüç-Kunt, A. ve Huizinga, H. llDeterminants ot Commercial Bank Interest Margins and Profitability: Some International Evidence", World Bank Eco- nomic Review, XIII, 2, 379-408, Washington, I999. Eken, M.H., Banka Perlorrnansn Olçümüne Risk ve Karlılık Yaklaşımı: Türkiye’de Faal Ticari Bankalar Orneği, IMKB Dergisi Cilt: 8 Sayı: 29, IMKB Matbaası, Istanbul, I997. Erol,"H., Bankalarda Net Faiz Mariinin Belirleyicileri, Risk Duyarlılığı ve Politika Onerileri, T.C.Merkez Bankası, Ankara, 2007.
- Kaya, Y.T., Türk Bankacılık Sektöründe Karlılığın Belirleyicileri: 1997-2000, Ban- kacıIık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Ankara, 2002.
- Kaya, Y.T. I'Türk Bankacılık Sisteminde Net Faiz Mariının Modellenmesi", Banka- cıIık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Ankara, 2002.
- KIein,M., A Theow of the Banking Firm, Journal of Money, Credit and Banking, Ohio State University Press, Ohio State, 1971.
- Molyneux, P. ve Thornton, J. Determinants of European Bank Protitability, Journal of Banking and Finance, XVI, 1992.
- Saunders, A. ve Schumacher, L. The Determinants ot Bank Interest Margins: An International Study, Journal of International Money and Finance, 19, 2000.
- Tunay, K.B. ve Silpagar, A.M. I'Türk Ticari Bankacılık Sektöründe Karlılığa Dayalı Pertormans Analizi-I”, Türkiye Bankalar Birliği, Araştırma Tebliğleri Serisi, 01, Istanbul, 2006.
- Tunay, K.B. ve Silpagar, A.M. I'Türk Ticari Bankacılık Sektöründe Karlılığa Dayalı Pertormans Analizi II", Türkiye Bankalar Birliği, Araştırma Tebliğleri Serisi, 02, Istanbul, 2006 W115 FİNANS YAZILARI