Analyzing the Concept of Sustainability in Türkiye through the Lens of the European Green Deal: A Comparative Two-Case Study

Yıl 2025, Sayı: Özel Sayı 3, 173 - 185, 31.12.2025

Buse Topaloğlu

https://doi.org/10.33203/mfy.1831058

Öz

This study examines official strategy documents adopted at the European Union level and policy reports prepared by business organizations and civil society actors in Turkey as two comparative cases through qualitative document analysis. The study reveals that Turkey’s environmental policies primarily focus on awareness-raising, stakeholder participation, and transformation capacity. In contrast, the European Union follows a comprehensive strategy encompassing energy efficiency, financial reporting, and enforcement mechanisms. Owing to its institutional structure, the EU has rendered environmental performance measurable and subject to systematic monitoring and verification. The results suggest that, in the process of aligning with the Green Deal, Turkey needs to strengthen its institutional coordination and monitoring mechanisms.

Anahtar Kelimeler

Environment , Sustainability , European Green Deal , Awareness;

Türkiye’de Sürdürülebilirlik Kavramının Avrupa Yeşil Mutabakatı Çerçevesinde İncelenmesi: İki Vaka Modeli

Öz

Bu çalışma, Avrupa Birliği düzeyinde kabul edilen resmî strateji belgeleri ile Türkiye’de iş dünyası ve sivil toplum kuruluşları tarafından hazırlanan politika raporlarını iki örnek vaka olarak nitel doküman analiziyle incelemektedir. Yürütülen araştırma, Türkiye'nin çevre politikalarının daha çok farkındalık, katılım ve dönüşüm kapasitesine odaklandığını ortaya koymaktadır. Avrupa Birliği ise enerji verimliliği, finansal raporlama ve yaptırımları kapsayan kapsamlı bir strateji izlemektedir. AB’nin kurumsal yapısı sayesinde çevresel performans ölçülebilir ve denetlenebilir hale gelmiştir. Bulgular, Türkiye’nin Yeşil Mutabakat’ a uyum sürecinde kurumsal koordinasyon ve izleme mekanizmalarını güçlendirmesi gerektiğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Çevre , Sürdürülebilirlik , Yeşil Mutabakat , Enerji

Kaynakça

• Acar, S., & Yeldan, E. (2021). Potential effects of the EU’s Carbon Border Adjustment Mechanism on the Turkish economy. Energy Policy, 156, 112458. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2021.112458.
• Bayar, Y., & Gavriletea, M. D. (2022). Renewable energy consumption and carbon emissions in Turkey: Evidence from ARDL approach. Sustainability, 14(15), 9442. https://doi.org/10.3390/su14159442.
• Council of the European Union. (2021). Fit for 55: Delivering the EU’s 2030 Climate Target. https://www.consilium.europa.eu/en/policies/fit-for-55/
• Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. (2020). Ulusal Enerji Verimliliği Eylem Planı 2017–2023.
• European Climate Foundation. (2018). Net zero by 2050: From whether to how – Zero emissions pathways to the Europe we want. European Climate Foundation.
• European Commission, Joint Research Centre. (2020). Green trends and the European Green Deal (JRC123917). Publications Office of the European Union.
• European Commission. (2019). The European Green Deal. https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/priorities-2019-2024/european-green-deal_en
• European Commission. (2019). What is the European Green Deal? Publications Office of the European Union.
• European Commission. (2024). Sustainable finance taxonomy: Factsheet. Publications Office of the European Union.
• European Environmental Bureau. (2023). Advocacy toolkit: The European Green Deal and Fit for 55. European Environmental Bureau.
• Gözkün, K. A. (2025). Green transition for Turkey: Growth, employment, and trade effects. Energy Economics, 124, 106456. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2025.114577.
• Güler, M. (2022). Climate change policy and performance of Türkiye in the context of the Paris Agreement. Frontiers in Sustainable Cities, 4, 1070154. https://doi.org/10.3389/frsc.2022.1070154.
• Halicioğlu, F. (2009). An econometric study of CO₂ emissions, energy consumption, income and foreign trade in Turkey. Energy Policy, 37(3), 1156–1164. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2008.11.012.
• İstanbul Sanayi Odası. (2023). Yeşil Mutabakat eylem planı kapsamında İSO tarafından yürütülen faaliyetler. İSO.
• Kahia, M., Jebli, M. B., & Ozturk, I. (2021). Renewable and non-renewable energy use–investment–growth–CO₂ emissions nexus: Evidence from MENA countries including Turkey. Renewable Energy, 165, 719–729. https://doi.org/10.1016/j.renene.2020.11.048.
• Karahan, S. (2025). Comparative analysis of Turkey’s environmental performance with Eastern European countries. Environmental Challenges, 14, 100873. https://doi.org/10.1016/j.envc.2024.100873
• Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği. (2023). Yeşil Mutabakat eylem planı kapsamında MÜSİAD tarafından yürütülen faaliyetler. MÜSİAD.
• OECD. (2021). Green Growth and Sustainable Development 2021. OECD Publishing.
• Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kuruluşu. (2023). Yeşil Mutabakat eylem planı kapsamında OSBÜK tarafından yürütülen faaliyetler. OSBÜK.
• Suki, N. M., Ozturk, I., & Hassan, S. (2023). Green finance, financial inclusion and environmental performance in emerging economies: Panel GMM evidence with a focus on Turkey. Journal of Cleaner Production, 417, 137976. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2023.137976.
• Telatar, F., & Birinci, F. (2023). The effects of environmental tax on ecological footprint and CO₂ emissions: Nonlinear analysis in Turkey. Environmental Science and Pollution Research, 30(6), 17628–17642. https://doi.org/10.1007/s11356-022-18740-y.
• Topaloğlu, B. (2025). İklim değişimleri ve enerji göçü. S. Dursun, A. Atakişi ve S. Uzunoğlu (Eds.), Küresel Sorunlar: İklim Krizi içinde (ss. 101–130). Bookarion Yayıncılık.
• Türk Girişim ve İş Dünyası Konfederasyonu. (2023). Yeşil dönüşüm faaliyetleri: Yeşil Mutabakat kapsamında yürütülen çalışmalar. TÜRKONFED.
• Türk Plastik Sanayicileri Araştırma, Geliştirme ve Eğitim Vakfı. (2023). Yeşil Mutabakat eylem planı kapsamında PAGEV tarafından yürütülen faaliyetler. PAGEV.
• Türk Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği. (2023). Yeşil Mutabakat eylem planı kapsamında TÜSİAD tarafından yürütülen faaliyetler. TÜSİAD.
• Türkiye Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2021). Türkiye Yeşil Mutabakat Eylem Planı.
• Türkiye İhracatçılar Meclisi. (2023). Yeşil Mutabakat eylem planı kapsamında TİM ve ihracatçı birlikleri tarafından yürütülen faaliyetler. TİM.
• Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. (2023). Yeşil Mutabakat eylem planı kapsamında TOBB bünyesinde yürütülen faaliyetler. TOBB.
• Ulutaş, B., Alkaya, E., Böğürcü, M., & Demirer, G. N. (2011). A comparative analysis of Turkish and European Union environmental legislation regarding cleaner (sustainable) production concept. Journal of Cleaner Production, 19(7), 736–743. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2010.12.010.
• Uyduranoglu, A., & Ozturk, A. (2020). Public support for carbon taxation in Turkey: Drivers and barriers. Journal of Cleaner Production, 276, 123014. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2020.123014.
• Wang, Q., Dogan, E., & Tzeremes, P. (2022). Assessing energy efficiency and carbon productivity dynamics in emerging economies: Evidence from Turkey, China and India. Energy Economics, 108, 105900. https://doi.org/10.1016/j.eneco.2022.105900.
• World Commission on Environment and Development. (1987). Our common future. Oxford University Press.
• Yeldan, E. (2023). Turkey: Challenges and strategies toward de-carbonization and green transformation. Green Finance, 5(4), 398–414. https://doi.org/10.3934/GF.2023021.