SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ

Nazlıcan Kara; Barkan Eskiili

doi:10.55774/mikad.1687475

SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ

Öz

Bu çalışma, sosyal onay ihtiyacının telefon bağımlılığı üzerindeki etkisinde Gelişmeleri Kaçırma Korkusunun (FoMO) aracılık rolünü incelemek amacıyla yapılan nicel tanımlayıcı ve ilişki arayıcı bir çalışmadır. Araştırma, İstanbul’daki üniversite öğrencileri üzerinde, 418 katılımcı ile anket yoluyla yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak dört bölümlük bir anket formu kullanılmış olup, Sosyal Onay İhtiyacı, Akıllı Telefon Bağımlılığı ve FoMO ile ilgili ölçekler kullanılmıştır. Bulgular, sosyal onay ihtiyacının artışının, bireylerin akıllı telefon bağımlılığını ve FoMO’yu artırdığına işaret etmektedir. Özellikle, sosyal onay ihtiyacının, FoMO üzerinden akıllı telefon bağımlılığını artırıcı bir aracılık rolü üstlendiği saptanmıştır. Bu bağlamda, sosyal onay arayışı, FoMO’yu tetikleyerek dijital bağımlılığın pekişmesine neden olmaktadır. Araştırma, dijital platformların sosyal ve psikolojik ihtiyaçları karşılama açısından önemli bir araç sunduğunu ancak bu süreçte dijital bağımlılığın da önemli ölçüde arttığını vurgulamaktadır. Elde edilen bulgular, dijital teknolojilerin bireylerin sosyal etkileşim ve psikolojik durumları üzerindeki dönüşümünü anlamada değerli bir katkı sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Altuwairiqi, M., Jiang, N., Ali, R. (2019). Problematic Attachment to Social Media: Five Behavioural Archetypes. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16. https://doi.org/10.3390/ijerph16122136
Alvar, R. (2024). Psikolojik Danışmanlarda Dijital Bağımlılık Düzeyi İle Genel Erteleme Eğilimi İlişkisi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Gaziantep Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Gaziantep.
Balcı, Ş., Bal, E. (2022). Gelişmeleri Kaçırma Korkusu (Fomo) ile Akıllı Telefon Bağımlılığı İlişkisinde Kullanım Süresinin Aracılık Rolü. Medeniyet ve Toplum Dergisi, 6(2), 103-120.
Baron, R. M., Kenny, D. A. (1986). The moderator-mediator variable distinction in social psychological research: Conceptual, strategic, and statistical considerations. Journal of Personality and Social Psychology, Vol. 51; 1173-1182.
Beyens, I., Frison, E., Eggermont, S. (2016). "I don’t want to miss a thing": Adolescents’ fear of missing out and its relationship to social needs, Facebook use, and Facebook-related stress. Computers in Human Behavior, 64, 1–8. https://doi.org/10.1016/j.chb.2016.05.083
Daşpınar, S. (2024). Yeni Medya Kapsamında Bağımlılık ve Gençlerin Dijital Kumar Bağımlılıkları Araştırması, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Aydın Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.
Gupta, M., Sharma, A. (2021). Fear of missing out: A brief overview of origin, theoretical underpinnings and relationship with mental health. World Journal of Clinical Cases, 9(19), 48-81.
Gürbüz, S., Şahin, F. (2017). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. (Gözden geçirilmiş ve güncellenmiş 4. baskı). İstanbul:Seçkin Yayıncılık.

Fidan, H. (2018). İşyerlerinde Mobil Telefon Kullanım ve Bağımlılık Düzeyleri: Kamu ve Özel Sektör Çalışanları Üzerine Bir Araştırma. Business and Economics Research Journal, 9(2), 431-447.
Holte, A. J. (2023). The State Fear of Missing Out Inventory: Development and Validation. Telematics and Informatics Reports, 10, 100-155.
Karaşar, B. (2014). Sosyal Onay İhtiyacının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi, Yayımlanmamış Doktora tezi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Kell, H. J. (2009). Approval motivation and situational judgment tests: The role of personality and implicit trait policies (Doctoral dissertation). Houston: Rice University.
Kıncal, R. Y. (2014). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Nobel Yayıncılık.
Kwon, M., Kim, D.-J., Cho, H., Yang, S. (2013). The smartphone addiction scale: Development and validation of a short version for adolescents. PLOS ONE, e83558.
Mathurawala, M. S. (2022). Smartphone Addiction, Loneliness and Life Satisfaction among Undergraduate Students. International Journal of Indian Psychology, 10(2), 1237-1257.
Paulhus, D. L., John, O. P. (1998). Egoistic and Unrealistic Biases in Self-Perceptions: The İnterplay of Self-Deceptive Styles with Basic Traits and Motives. Journal of Personality, 66, 1026-1060.
Place, S. S., Todd, P. M., Penke, L., Asendorpf, J. B. (2010). Humans Show Mate Copying After Observing Real Mate Choices. Evolution and Human Behavior, 31(5), 320–325. https://doi.org/10.1016/j.evolhumbehav.2010.02.001
Skymba, H. V., Joyce, C., Telzer, E. H., Rudolph, K. D. (2022). Peer Adversity Predicts İnterpersonal Needs in Adolescent Girls. Journal of Research on Adolescence, 1. https://doi.org/10.1111/jora.12741
Zalenski, R. J., Raspa, R. (2006). Maslow's Hierarchy of Needs: A Framework for Achieving Human Potential in Hospice. Journal of Palliative Medicine, 9(5), 1120-1127.
Türk Dil Kurumu Bağımlılık. Erişim Adresi: https://sozluk.gov.tr/

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Psikoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Nazlıcan Kara ^*
0009-0006-8454-783X
Türkiye

Barkan Eskiili
0000-0003-3990-7585
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

3 Haziran 2025

Yayımlanma Tarihi

4 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

3 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

3 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.55774/mikad.1687475

IZ

https://izlik.org/JA22HG23HN

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Kara, N., & Eskiili, B. (2025). SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, 9(1), 1-14. https://doi.org/10.55774/mikad.1687475

AMA

1.Kara N, Eskiili B. SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ. MİKAD. 2025;9(1):1-14. doi:10.55774/mikad.1687475

Chicago

Kara, Nazlıcan, ve Barkan Eskiili. 2025. “SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 9 (1): 1-14. https://doi.org/10.55774/mikad.1687475.

EndNote

Kara N, Eskiili B (01 Haziran 2025) SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 9 1 1–14.

IEEE

[1]N. Kara ve B. Eskiili, “SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ”, MİKAD, c. 9, sy 1, ss. 1–14, Haz. 2025, doi: 10.55774/mikad.1687475.

ISNAD

Kara, Nazlıcan - Eskiili, Barkan. “SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 9/1 (01 Haziran 2025): 1-14. https://doi.org/10.55774/mikad.1687475.

JAMA

1.Kara N, Eskiili B. SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ. MİKAD. 2025;9:1–14.

MLA

Kara, Nazlıcan, ve Barkan Eskiili. “SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, c. 9, sy 1, Haziran 2025, ss. 1-14, doi:10.55774/mikad.1687475.

Vancouver

1.Nazlıcan Kara, Barkan Eskiili. SOSYAL ONAY ARAYIŞININ TELEFON BAĞIMLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNDE GELİŞMELERİ KAÇIRMA KORKUSUNUN (FoMO) ARACI ROLÜ. MİKAD. 01 Haziran 2025;9(1):1-14. doi:10.55774/mikad.1687475