Araştırma Makalesi

Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme

Cilt: 22 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme

Öz

Bu çalışma İbn Meymûn’un İggeret ha-Şemad’ında ortaya koyduğu şehitlik ve din değiştirmeyle ilgili görüşlerini ele almaktadır. İbn Meymûn, mektubunda Muvahhidlerin yönetimi altındaki Fas Yahudilerinin din değiştirme baskısı karşısında ne yapmaları gerektiğini açıklamıştır. Onun temel vurgusu yaşanılan zulmün geçmişte yaşanan hiçbir zulümle benzerlik taşımadığı üzerinedir. Önceki dönemlerde yapılan baskılarda Yahudi dinî emirlerin açıkça çiğnenmesi ya da hâkim dinî geleneğin uygulamalarının yerine getirilmesi beklenmektedir. Oysa İslâm toplumunda Fas Yahudileri yalnızca kelime-i şehadet getirmeye zorlanmaktadır. Buradan hareketle İbn Meymûn, Yahudi âlimlerin şehitliği gerekli kıldığı şartların yaşanan duruma uygun olmadığını ifade etmektedir. Bu nedenle o, bir Yahudinin, yöneticilerin talepleri doğrultusunda kelime-i şehadeti söylemesi ve hayatını feda etmemesi gerektiği yönünde görüş belirtmiştir. İbn Meymûn’un bu görüşleri akademik çevrelerde çokça tartışılmıştır. Kimi araştırmacılar, İbn Meymûn’un görüşlerinin Talmud’da ortaya konulan kişinin hangi şartlarda hayatını feda etmesi gerektiğiyle ilgili ilkelere aykırı olduğu iddiasındadır. Kimi araştırmacılar ise İbn Meymûn’un bir cemaat önderi olarak alternatif bir çözüm ürettiğini savunmaktadır. İbn Meymûn’un Talmud ilkelerine aykırı ya da alternatif bir çözüm önermediği, bunun yerine zaten Yahudi geleneğinde var olan bir çözümü yeniden gündeme getirdiği bu çalışmanın temel iddiasıdır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde etik ilkelere uyulmuştur.

Kaynakça

  1. Adam, Baki. “Yahudiliğin Hıristiyanlığa ve İslâma Bakışı”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 37 (1997), 333-358.
  2. Bektaş, Rumeysa. Yahudilikte İtikâdî Sapkınlıklar ve Cezaları. Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans, 2020.
  3. Blidstein, Gerald J. “Rabbis, Romans, and Martyrdom- Three Views”. Tradition: A Journal of Orthodox Jewish Thought 21/3 (1984), 54-62.
  4. Brettler, Marc. “Is There Martyrdom in the Hebrew Bible?” Sacrificing The Self: Perspectives on Martyrdom and Religion. ed. Margaret Cormack. 3-22. New York: Oxford University Press, 2002.
  5. Corcos, David. “The Nature of the Almohad Rulers’ Treatment of the Jews”. Journal of Medieval Iberian Studies 2/2 (2010), 259-285.
  6. Davidson, Herbert A. Moses Maimonides: The Man and His Works. Oxford University Press, USA, 2005.
  7. Tora ve Aftara: Vayikra. çev. Moşe Farsi. İstanbul: Gözlem Gazetecilik Basın ve Yayın A.Ş., 2. Basım, 2010.
  8. Fierro, Maribel. “Conversion, Ancestry and Universal Religion: The Case of the Almohads in the Islamic West (sixth/ twelfth–seventh/thirteenth centuries)”. Journal of Medieval Iberian Studies 2/2 (2010), 155-173.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yahudilik Araştırmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

27 Haziran 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

5 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

7 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 22 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Arslan, H. (2025). Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme. Milel ve Nihal, 22(1), 75-93. https://doi.org/10.17131/milel.1692047
AMA
1.Arslan H. Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme. Milel ve Nihal. 2025;22(1):75-93. doi:10.17131/milel.1692047
Chicago
Arslan, Hatice. 2025. “Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme”. Milel ve Nihal 22 (1): 75-93. https://doi.org/10.17131/milel.1692047.
EndNote
Arslan H (01 Haziran 2025) Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme. Milel ve Nihal 22 1 75–93.
IEEE
[1]H. Arslan, “Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme”, Milel ve Nihal, c. 22, sy 1, ss. 75–93, Haz. 2025, doi: 10.17131/milel.1692047.
ISNAD
Arslan, Hatice. “Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme”. Milel ve Nihal 22/1 (01 Haziran 2025): 75-93. https://doi.org/10.17131/milel.1692047.
JAMA
1.Arslan H. Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme. Milel ve Nihal. 2025;22:75–93.
MLA
Arslan, Hatice. “Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme”. Milel ve Nihal, c. 22, sy 1, Haziran 2025, ss. 75-93, doi:10.17131/milel.1692047.
Vancouver
1.Hatice Arslan. Şehit Olmak mı Din Değiştirmek mi: İbn Meymûn’un İggeret Ha-Şemad’ı Işığında Bir Değerlendirme. Milel ve Nihal. 01 Haziran 2025;22(1):75-93. doi:10.17131/milel.1692047