The Expectations of Clothing Production Technology Teachers from Businesses Within the Scope of School-Business Cooperation

Öz

In this research, it is aimed to determine the expectations of vocational high school teachers from the business in the context of school-business cooperation. The study was designed in accordance with the phenomenological research design, one of the qualitative research designs. A total of 7 clothing production technology teachers, 5 women and 2 men, constituted the participants of the research. Content analysis technique was used in the analysis of the data obtained from the participants through interviews. As a result of the analysis; A total of 4 themes were determined as internship, equipment, teacher training and training program, and 22 categories were created for the themes. About the internship of the participants; It has been determined that they have expectations such as educating students, not doing unnecessary work, respecting personal rights, and accepting students from lower classes. In the hardware theme, the participants asked businesses to finance schools, help with equipment, and check whether the machines in the school are suitable for the sector. They stated that they expect them to give seminars at schools, to give weekly seminars to teachers in businesses, to introduce new technologies, and to respect the school and the teacher, within the framework of the teacher education theme. Finally, within the scope of the training program, businesses are expected to provide support while creating the training program, identify the deficiencies of the training program and share the expectations of the sector with the school.

Anahtar Kelimeler

• School- Business Cooperation
• Vocational Education
• Clothing Production Technology
• Business
• Internship

Okul-İşletme İş Birliği Kapsamında Giyim Üretim Teknolojisi Öğretmenlerinin İşletmelerden Beklentileri

Öz

Bu araştırmada okul-işletme iş birliği bağlamında giyim üretim teknolojisi öğretmenlerinin işletmelerden beklentilerini belirlemek amaçlanmıştır. Çalışma nitel araştırma desenlerinden fenomenolojik araştırma desenine uygun şekilde tasarlanmıştır. Araştırmanın katılımcılarını 5’i kadın ve 2’si erkek olmak üzere toplamda 7 giyim üretim teknolojisi öğretmeni oluşturmuştur. Görüşme yoluyla katılımcılardan elde edilen verilerin analizinde içerik analizi tekniğinden yararlanılmıştır. Analiz sonucunda; staj, donanım, öğretmen eğitimi ve eğitim programı olarak toplamda 4 tema belirlenmiş, temalara ait 22 kategori oluşturulmuştur. Katılımcıların staj konusunda işletmelerden; öğrencinin yetiştirilmesi, gereksiz işlerin yaptırılmaması, özlük haklarına saygı duyulması, daha düşük sınıflardan öğrenci alınması gibi beklentileri olduğu belirlenmiştir. Donanım temasında katılımcılar işletmelerden okulları finanse etmelerini, araç gereç yardımında bulunmalarını, okuldaki makinaların sektöre uygun olup olmadığını kontrol etmelerini istemişlerdir. Öğretmen eğitimi teması çerçevesinde okullarda seminer vermelerini, öğretmenlere işletmelerde haftalık seminer vermelerini, yeni teknolojileri tanıtmalarını, okul ve öğretmene saygı duymalarını beklediklerini ifade etmişlerdir. Son olarak, eğitim programı kapsamında ise işletmelerden eğitim programı oluşturulurken destek vermeleri, eğitim programının eksiklerini belirlemeleri ve sektörün beklentilerini okulla paylaşmaları beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Okul-işletme İş Birliği
• Mesleki Eğitim
• Giyim Üretim Teknolojisi
• İşletme
• Staj

Kaynakça

1. Adıgüzel, C. (2009). Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin işyeri eğitimi öğrenme ürünlerinin değerlendirilmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Dergisi, 27 (1), 115‐128.
2. Adıgüzel, C. O. ve Berk, Ş. (2009). Mesleki ve teknik ortaöğretimde yeni arayışlar: Yeterliğe dayalı modüler sistemin değerlendirilmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Dergisi, 6 (1), 220-236.
3. Akhun, İ. (1980). Okul sanayi ortaklaşa (Osanor) eğitimi: Öğrencilerin işyerlerinde çalışması. Eğitim ve Bilim Dergisi, 5 (25), 1-18.
4. Akyıldız, H. ve Eroğlu, Ö. (2004). Türkiye Cumhuriyeti dönemi uygulanan iktisat politikaları. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9 (1), 43-62.
5. Alkan, R. M., Suiçmez, M., Aydınkal, M. ve Şahin, M. (2014). Meslek yüksekokullarındaki mevcut durum: sorunlar ve çözüm önerileri. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 4 (3), 133-140. https://doi.org/10.5961/jhes.2014.096.
6. Aşkın, A., Çetin, F. ve Çabuk, Y. (2020). Üniversite-sanayi iş birliği uygulamasının mobilya ve dekorasyon programı mezunları açısından değerlendirilmesi. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 22 (5), 510-520. https://doi.org/110.24011/barofd.752604
7. Aydemir, H. D. (2016). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin yaz stajı uygulamasına bakışı: Sağlık hizmetleri örneği. Türk Yaşam Bilimleri Dergisi, 1(1), 34-42.
8. Bahadır, M. ve Oğuz, H. (2012). Selçuk Üniversitesi Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin staj yapma eğilimlerinin belirlenmesi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2, 69-76.

9. Bayrak, M. (2021). Meslek dersi öğretmenlerinin mesleki gelişimi üzerine bir olgubilim çalışması [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Adnan Menderes Üniversitesi.
10. Brink, H. I. L. (1993). Validity and reliability in qualitative research. Curationis, (16), 35-38. https://doi.org/10.4102/curationis.v16i2.1396
11. Burrell, G., and Morgan, G. (1979) Sociological Paradigms and Organizational Analysis. Heinemann Educational.
12. Büyükkaragöz, S. (1984). Okul-sanayi iş birliği neden geliştirilmelidir? Eğitim ve Bilim Dergisi, 8(48), 39-41.
13. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2009). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
14. Cedefop, (2017). The changing nature and role of vocational education and training in Europe. Volume 2: Results of a survey among European VET experts. Luxembourg: Publications Office. Cedefop research paper; No 64. http://dx.doi.org/10.2801/548024
15. Ceylan, M. (2015). Öğretmenlere Yönelik Sürekli Mesleki Gelişim Etkinliklerinin Öğretmen ve Okul Yöneticilerinin Görüşlerine Göre İncelenmesi: Türkiye ve İngiltere Örneği [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Kırıkkale Üniversitesi.
16. Cohen, L. Manion, L. and Morrison, K. (2007). Research methods in education. Routledge.
17. Creswell, J. W. (2013). Qualitative Inquiry and research design choosing among five approaches (3rd Ed). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
18. Çaylan, D. Ö., Akpınarlı, V. ve Deveci, D. A. (2016). Öğrencilerin staj programları ile işe alım süreci: denizcilik sektöründe “Rotamız Arkas Projesi” örnek olay incelemesi. CBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 14(1), 241-264.
19. Çelikkol, H. ve Özünlü, M. (2013). Mesleki ve teknik eğitimde öğrenci uygulama becerilerinin artırılması: Leonardo Da Vinci projeleri. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 38, 39-50.
20. Çetin, Ş. (2005). Öğrenci stajlarında yararlanılan dersler üzerine ampirik bir değerlendirme: Mersin turizm işletmeciliği ve otelcilik yüksekokulu örneği. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 16(2), 153-169.
21. Dewey, J., (2010). Democracy and education: an ıntroduction to the philosophy of education. Indo-European Publishing.
22. Doleschel, J. and Manu, A. S. (2021). Scarring effect of the COVID-19 pandemicon the global economy – reviewing recent evidence. ECB Economic Bulletin, 7, European Central Bank.
23. Dönmez Tek, A. (2006). Sanayi toplumu sonrasi Türkiye’de mesleki eğitim ve kız meslek liseleri (Adapazari kiz meslek lisesi örneği) [Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.
24. Durmuşçelebi, M. ve Deliktaş, M. (2017). Meslek liselerinde yaşanan sorunlar ve öğretmenlerin tükenmişlik düzeyleri ile ilişkisi – Kayseri ili örneği. Eğitim Bilimlerinde Yenilikler ve Nitelik Arayışı içerisinde, Demirel Ö. ve Dinçer S. (Ed.), Pegem Akademi. 10.14527/9786053183563b2.015
25. Emir, O., Pelit, E. ve Arslan, S. (2010). Turizm alanında ön lisans eğitimi alan öğrencilerin staj öncesi ve sonrası görüşlerinin karşılaştırılması (Afyon Kocatepe Üniversitesi örneği). Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 9(33), 141- 165.
26. Fuller, A. (2015). Vocational education. In: James D. Wright (editor-in-chief), International Encyclopedia of the Social & Behavioral Sciences, 2nd edition, Vol 25. Oxford: Elsevier. pp. 232–238.
27. Gani, A., Rathakrishnan, N. I. and Krishnasamy, M. (2020) A pilot test for establishing validity and reliability of qualitative interview in the blended learning English proficiency course. Journal of Critical Reviews, 7(5). 140 -143.
28. Göçen, A. (2007). Meslek lisesi son sınıf öğrencilerinin işletmelerde gördüğü temel beceri eğitiminin etkililiğine yönelik öğrenci görüşlerinin incelenmesi [Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.
29. Greinert, W. D. (1999). Vocational training and the third industrial revolution; a historically comparative study regarding the development of classical education systems. Baden-Baden: Nomos Verlagsgesellschaft.
30. Gür Erdoğan, D., Demirtaş, Z. ve Özalan, S. (2020). Teknik öğretmenlerin gözünden mesleki eğitimde karşılaşılan sorunların incelenmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 39(3), 44-57.
31. Hall, P. A. and Soskice, D. W. (2001). Varieties of capitalism: the institutional foundations of comparative advantage. Oxford University Press.
32. Hatunoğlu, Z. ve Kıllı, M. (2014). Hastane işletmelerinin istihdam ettikleri muhasebe elemanlarında aradıkları nitelikler ve muhasebe eğitiminden beklentileri: kahramanmaraş, gaziantep ve osmaniye illerinde bir alan çalışması. Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, 7 (1), 228-241.
33. Hitchcock, G. and Hughes, D. (1995) Research and the Teacher (second edition). Routledge.
34. İşgören, N. Ç. et al. (2009). The importance of cooperation between vocational schools and industry. Procedia Social and Behavioral Sciences, (1), 1313–1317
35. Kahyaoğlu, R. B. ve Karataş, S. (2019). Mesleki gelişim eğitim seminerlerine ilişkin öğretmen görüşleri. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (37), 191-220. https://doi.org/10.30794/pausbed.536050
36. Karaağaçlı, M. (2002). Mesleki eğitim ve teknoloji eğitiminde özel öğretim yöntemleri. Nobel Yayınları.
37. Karacan, P. Ö., Çeliker, H. ve Karaca, K.S. (2015). Büro yönetimi ve yönetici asistanlığı öğrencilerinin staj eğitimi hakkındaki görüşleri üzerine bir araştırma. Electronic Journal of Vocational Colleges, (14), 94-112.
38. Karataş, B. (2017). Mesleki ve teknik anadolu lisesi öğrencilerinin sorunlarina ilişkin öğrenci görüşleri [Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi.
39. Katajavuori, N., Lindblom-Ylänne, S. and Hirvonen, J. (2006). The significance of practical training in linking theoretical studies with practice. Higher Education, 51(3), 439-464. https://doi.org/10.1007/s10734-004-6391-8
40. Kaya, A, (2014). Meslek yüksekokulunda öğrenim gören öğrencilerin eğitim öğretim ve geleceğe yönelik düşünceleri. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(33), 349-356.
41. Kaushik, M. K. (2014). Vocational education in India. International Journal of Education and Information Studies, 4(1), 55-58.
42. Kavi, E. ve Koçak, O. (2018). Türkiye'de ortaöğretim düzeyindeki mesleki eğitim ile ilgili sorun alanları ve İskandinav ülkelerindeki mesleki eğitimin Türkiye'de uygulanabilirliği. Çalışma ve Toplum Dergisi, 3, 1307-1334.
43. Kenar, N. (2010). Mesleki ve teknik eğitim sisteminin genel değerlendirilme raporu. MESS Eğitim Vakfı.
44. Köseleci, N. (2012). Mesleki eğitimde kalite için işbirliği: mesleki ve teknik eğitimde güncellenmiş durum analizi. İstanbul, ERG ve KOÇ Araştırma Raporu.
45. MEB, (2018). Türkiye’de mesleki ve teknik eğitimin görünümü. 23. Eğitim Vizyonu Eğitim ve Analiz Değerlendirme Raporu. https://www.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/
46. MEB, (2023). Tarihçemiz. https://mtegm.meb.gov.tr/www/tarihcemiz/icerik/20
47. Merriam, S. B. (2013). Nitel arama: Desen ve uygulama için bir rehber. Çev. Ed. Sellahattin Turan). Nobel Yayın Dağıtım.
48. Mesleki Eğitim Kanunu (1986). Mesleki Eğitim Kurulu. Sayı.3308 https://mtegm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2018_05/18152030_DAYANAK.pdf
49. Özkan, R. ve Bozyiğit, S. (2020). Staj algısının işletmeyle ilgili faktörler bağlamında incelenmesi: lojistik eğitimi üzerine bir araştırma. Kafkas Üniversitesi İİBF Dergisi, 11(22), 562-596.
50. Özsayar, B. (2008). Meslek lisesi öğrencilerinin yaptıkları stajların mesleki gelişimlerine etkileri [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Beykent Üniversitesi.
51. Öztürk, C. (2015). Mesleki ve teknik ortaöğretimde okul-sanayi işbirliği: Afyonkarahisar örneği [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Türk Hava Kurumu Üniversitesi.
52. Özyılmaz, Ö. (2013). Türk Milli Eğitim Sisteminin sorunları ve çözüm arayışları. Pegem Akademi Yay.
53. Patton, M. (2014) Qualitative Research and Evaluation Methods. 4th Edition, Sage, Thousand Oaks.
54. Peters, L. S. and Herbert I. F. (1982). University-Industry Research Relationships, National Science Foundation.
55. Reichel, N. and Arnon, S. (2009). A multicultural view of the ideal teacher in Israel. Teachers and Teaching: Theory and Practice, 15(1), 59–85.
56. Sarıer, Y. (2020). Meslek lisesi öğrencilerinin gözünden ideal öğretmen özellikleri ve becerileri. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (AUJEF), 4(4), 294-306.
57. Seferoğlu, S. S. (2001). Sınıf öğretmenlerinin kendi meslekî gelişimleriyle ilgili görüşleri, beklentileri ve önerileri. Milli Eğitim, (149), 12-18.
58. Sever, Y., Yirci, R. ve Kocabaş, İ. (2019). Mesleki ve teknik ortaöğretim yönetici ve öğretmenlerinin mesleki eğitimde özelleştirmeye ilişkin görüşleri. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 17(1), 56-80.
59. Smith, D. and Lovatt, T. J. (1990). Curriculum: Action on reflection. Wentworth Falls, Social Science Press.
60. Smith, J. A., Flowers, P. and Larkin, M. (2009). Interpretative phenomenological analysis: Theory, method and research. SAGE
61. Şahin, İ. ve Fındık, T. (2008). Türkiye’de mesleki ve teknik eğitim: mevcut durum, sorunlar ve çözüm önerileri. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(3), 65-86.
62. Şahin, U. (2018). Okul-sanayi eğitim işbirliği programinda öğretim gören mesleki ve teknik lise öğrencilerinin mesleki bilgi ve beceri kazanımlarının ölçümü [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Bahçeşehir Üniversitesi.
63. Şener, S. (2005). Türkiye ekonomisinde ikinci dönem liberal iktisat politikaları. Yönetim Bilimleri Dergisi, 3(1), 141-148.
64. Taşdemir, M. ve Taşdemir, A. (2007). Mesleki sürecin bazı boyutlarına ilişkin sınıf öğretmenlerinin görüşleri. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi dergisi, (14), 161-174.
65. Toprak, D. (2015). Uygulamada ortaya çıkan farklı refah devleti modelleri üzerine bir inceleme. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21 (1), 151-175.
66. Uluğ, Z. A. (2019). Yönetici görüşlerine göre meslek liselerinin sorunları ve çözüm önerileri [Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi]. Marmara Üniversitesi.
67. Ulusoy, A. (2004). Eğitim Kurumu- İşletme Diyoloğu, TİSK-M.E.B. Eğitim Kurumu- İşletme Diyoloğu Uluslararası Konferansı (17-29). Türkiye İş Veren Sendikaları Konferedasyonu. Ankara, Yayın No: 247.
68. Üstün, G. ve Savaş, D. (2012). Kız meslek liselerinin işletmelerde yapılan beceri eğitimini planlama ve değerlendirme uygulamalarını gerçekleştirme düzeyi. ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 8 (15), 165-178.
69. VET (2022). OECD Mesleki eğitim zirvesi https://www.meb.gov.tr/bakan-ozer-mesleki-egitim-reformunu-ve-turkiyenin-bu-alandaki-deneyimlerini-istanbulda-duzenlenen-oecd-mesleki-egitim-zirvesinde-paylasti/haber/28350/tr
70. Yalçın, M. (2017). Mesleki eğitimde istihdam sorunları, örnek modeller, Türkiye uygulaması ve çözüm önerileri [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Gelişim Üniversitesi.
71. Yalçınkaya, B. ve Saydam, V. (2018). Staj süreçlerinin öğrencilerin mesleki beklentilerine etkisi: Marmara Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü üzerine bir inceleme. Arşiv Dünyası Dergisi, (20), 1-20.
72. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel arastırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
73. YÖK, (2021). Üniversite sanayi işbirliğinin geliştirilmesi eylem planı. Yükseköğretim Kurulu, https://www.yok.gov.tr/yayinlar/yayinlarimiz