Araştırma Makalesi

Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî Niçin Farsça Yazdı? Tarihî ve Sosyolojik Arkaplan

Sayı: 14 30 Haziran 2022
PDF İndir
TR

Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî Niçin Farsça Yazdı? Tarihî ve Sosyolojik Arkaplan

Öz

Komşu iki dilin, Türkçe ve Farsçanın tarihî ilişkisi ve yakınlığı, bu iki dilden herhangi birini konuşan pek çok şahsın, ana dili dışında bu komşu dil ile eserler meydana getirmesini beraberinde getirmiştir. Fars asıllı bazı yazarların Türkçe yazdıkları gibi belki bundan daha fazla Türk asıllı bir çok müellifin Farsça eserler meydana getirdiği görülmektedir. Ne var ki Mevlânâ Celâleddîn Rûmî, ana dili Farsça olmasına karşın, Türkçe konuşan bir toplum içinde yaşamış ve onlara Farsça olarak hitap etmiştir. Durum bu merkezde olmasına karşın Mevlânâ’nın görüşleri ve felsefesi Türk halkı tarafından anlaşılmış ve benimsenmiştir. Bir çelişki gibi duran bu hususun sebepleri nelerdir? Mevlânâ Celâleddîn Rûmî Türk halkına Türkçe seslenmek yerine niçin Farsça seslenmeyi tercih etmiştir? İşte bu makalede bu sorulara cevaplar aranmıştır.

Anahtar Kelimeler

Mevlana , Ana Dil , Türkçe , Farsça , Türk Halkı

Kaynakça

  1. Abrahimi, Mohammad Fawad. İslam Medeniyetinin İki Şehri (Belh ve Konya) Üzerinde Mevlana’nın Etkilerinin İncelenmesi, Konya: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2019.
  2. Aşık Paşa. Garib-nâme (Tıpkıbasım, Karşılaştırmalı Metin ve Aktarma). 2 Cilt. haz. Kemal Yavuz. İstanbul: Türk Dil Kurumu Yay., 2000.
  3. Aydın, Şadi. “Klasik Türk ve Fars Edebiyatı Münasebetlerine Umumi Bir Bakış”, Ekev Akademi Dergisi 13/38 (Kış 2009) 177-196.
  4. Cumbur, Müjgan. “Mevlana’nın Eserlerinde Türklük Bilinci”, Türk Yurdu Dergisi 32/300 (Ağustos 2012), 18-26.
  5. Çağatay, Neşet. “Mevlânâ’nın Yazı Dili Niçin Farsça’dır”, Türk Tarih Kurumu Belleten Dergisi 67/ 185 (Ocak 1983), 37-45.
  6. Çavuşoğlu, Ali. “’Türk’ Adı ve Mevlâna’daki Anlamları”, Selçuk Üniversitesi Mevlana Araştırmaları Dergisi 1/1 (2007), 101-119.
  7. Erkin, Shafiqullah. İslamlaşma Sürecinde Belh Şehri. Isparta: Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2005.
  8. Gibb, Elias John Wilkinson. Osmanlı Şiir Tarihi A History Of Ottoman Poetry. 5 Cilt. terc. Ali Çavuşoğlu. Ankara: Akçağ Yay., 1999.
  9. İbn-i Bîbî. El Evâmirü’l-Alâiye fi’l-Umûri’l-Alâiye (Selçuk nâme). 2 Cilt. haz. Mürsel Öztürk. Ankara: Kültür Bakanlığı Yay., 1996.
  10. Kartal, Ahmet. “Anadolu Selçuklu Devletinde Dil ve Edebiyat”, Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi 1 (Ekim 2008), 95-168.

Kaynak Göster

ISNAD
Şengün, Necdet. “Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî Niçin Farsça Yazdı? Tarihî ve Sosyolojik Arkaplan”. Mizanü’l-Hak: İslami İlimler Dergisi. 14 (01 Haziran 2022): 43-61. https://doi.org/10.47502/mizan.1090906.