Yeniden İşlevlendirme ve Sürdürülebilirlik Bağlamında Mekânsal Dönüşümler; Lefkoşa Eagle Eye Butik Otel

Öz

Günümüzde toplumların yaşamış olduğu sosyo-kültürel, ekonomik ve salgınlara bağlı değişimler, insanların ihtiyaçlarını değiştirmektedir. Tarihi yapılar toplumların ekonomik, sosyal ve kültürel birikimleri ile inşa edildikleri dönemin kentsel ve mimari üslubunu yansıtmaktadır. Yapıların korunarak, yeni bir işlevle kullanılması ve gelecek nesillere aktarılması sosyo-kültürel sürdürülebilirlik açısından önemlidir. Lefkoşa-Suriçi kenti tarihi yapıların yoğun olarak bulunduğu alanlardan biridir. Bu alan içerisinde konumlanan birçok tarihi konut yapısı yeniden işlevlendirilerek kullanılmaktadır. Bu yapıların bir veya birkaçı bir araya getirilerek ve/veya yapılan yeni eklemelerle; butik otel, restoran, kafe… vb. gibi yeni işlevlere dönüşerek kentsel yaşama katılmaya başlamıştır. Buna bağlı olarak yeniden işlevlendirilerek kullanılan, No: 16 Celaliye Sokak’ta bulunan Nicosia Eagle Eye Butik otel çalışma kapsamına alınmıştır. Çalışmanın amacı yeniden işlevlendirilen tarihi bir konutun mimari, yapısal ve mekânsal özellikleri ele alınarak yeni işlevinde yapılan mekânsal dönüşümlerin (yerinde) analiz edilerek değerlendirilmesidir. Mekânsal dönüşüm analizleri sonucunda Nicosia Eagle Eye Butik Otel’in korunma, sosyo- kültürel sürdürülebilirlik, yeni işleve adaptasyon ve kent dokusuna olan katkıları ortaya çıkartılmıştır. Sonuç olarak, yapılmış ve yapılacak olan yeni işlev değişikliklerinin hem koruma hem de sürdürülebilirlik açısından daha verimli kullanılabilmesi için öneriler geliştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yeniden İşlevlendirme
• Sosyo-Kültürel Sürdürülebilirlik
• Koruma

Spatial Transformation in the Context of Refunctioning and Sustainability; Nicosia Eagle Eye Boutique Hotel

Öz

Currently changes linked to socio-cultural and economic factors and pandemics experienced by society have changed people’s needs. Historical buildings reflect the urban and architectural style of the period in which they were constructed, along with the economic, social and cultural accumulation of societies. Preserving buildings, giving them a new function and saving them for future generations, is important in terms of socio- cultural sustainability. The Walled City of Nicosia is a place with dense historical buildings. Many historical residences located in this area are currently in use after refunctioning. With the combination of one or several of these buildings and/or new additions, they have begun to contribute to urban life by transformation for new functions like boutiques, bar, restaurants, café, etc. Linked to this, the study included the refunctioned Nicosia Eagle Eye Boutique hotel located at No. 16 Celaliye Street. The aim of the study was to evaluate and analyse the spatial transformations occurring with the new function by considering the architectural, structural and spatial formation of this refunctioned historical building. As a result of spatial transformation analysis, the preservation of the Nicosia Eagle Eye Boutique Hotel, socio-cultural sustainability, adaptation to the new function and contributions to the urban fabric were revealed. Finally, recommendations are developed for more efficient use in terms of both preservation and sustainability of new functional changes that have been, or will be, implemented.

Anahtar Kelimeler

• Refunctioning
• Socio-Cultural Sustainability
• Preservation
• Cultural Heritage

Kaynakça

1. Ahunbay Z. 2011, Tarihi Çevre Koruma ve Restorasyon. İstanbul. Atalan Ö. 2020, “Mevlevihanelerinin yeniden işlevlendirilmesi; Manisa, Galata ve Lefkoşa Mevlevihaneleri Örnekleri”. Turkish Studies 15/3, 1635-1655. doi: https://dx.doi.org/10.29228/ TurkishStudies.42174.
2. Belgin Dikmen Ç. & Toruk F. 2017, “Sosyo-Kültürel Sürdürülebilirlik Kapsaminda Gerede (Krateia) Hanlar Bölgesi’nin Değerlendirilmesi”. TÜBAV Bilim Dergisi, 11-26.
3. Çelebi G. & Gültekin A. B. 2007, “Sürdürülebilir Mimarlığın Kapsamı, Kavramsal Bir Çerçeveden Bakış”. Mimaran Dergisi 2, 30-35.
4. Doğan D. M. 1994, Temel Büyük Türkçe Sözlük. İstanbul. Güvenir Beyatlı B., Nicosia Eagle Eye Boutique Hotel Renovation and Construction Process. Drawings and Pictures. Nicosia Eagle Eye Boutique Hotel, Administrative Office.
5. Göçer P. Ö. 2003, “Devingen Toplum Esnek Mekânlar İster”. Arredamento Mimarlık Dergisi 2, 80-83.
6. ICOMOS. http://www.icomos.org.tr/Dosyalar/ICOMOSTR_en0243704001536681730.pdf, January, 2022.
7. Kaya S. G. Z. & Aydın E. Ö. 2020, “Conservation Problems of Traditional Architectural Heritage in Terms of Life of a Mansion; Remzi Bey Mansion in Bursa-Orhaneli”. Grid Architecture, Planning and Design Journal 3/2, 172-198. Doi: 10.37246/grid.721930
8. Kuban D. 2000, Tarihi Çevre Korumanın Mimarlık Boyutu. İstanbul.

9. Kuleli E. 1998, Özgün İşlevini Sürdüremeyen Anıtların Yeniden Kullanım Sorunları. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. İzmir.
10. Kohler N. 1999, “The Relevance of the Green Building Challenge: An Observer’s Perspective”. Building
11. Research & Information 27, 309–320. Doi: 10.1080/096132199369426
12. Langston C., F. K. W. Wong , E. C. M. Hui & L. Y. Shen 2008, “Strategic Assessment of Building
13. Adaptive Reuse Opportunities in Hong Kong”. Building and Environment 43/10, 1709-1718. Doi: https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2007.10.017
14. Nicosia Eagle Eye Boutique Hotel, (interview). TRNC: Nicosia, November 2021
15. Nicosia Eagle Eye Boutique Hotel Web site: https://cyprioteagleeye.com/mimari-tarih/, December 2021.
16. Ročak M., Hospers G. J. & Reverda N. 2016, “Searching for Social Sustainability: The Case of the Shrinking City of Heerlen, The Netherlands”. Sustainability 8/4, 382. doi: 10.3390/su8040382