An Addendum On Ibn Abdılberr’s et-Takassî

Öz

Muwatta’ is a work that includes marfu’ hadiths as well as numerous mawquf and maqtu' hadiths. Some muhaddis considered it necessary to decouple the marfu’ narrations in Muwatta from the others and put them together in separate books. Ibn Abd al-Barr is one of them. In his work named al-Takassī, which he wrote based on the narration of Yahya b. Yahya al-Laysī, he listed the narrations he found alphabetically according to the names of Malik's teachers. There are 800 connected narrations and 62 disconnected hadiths in al-Takassī. In addition, Ibn Abd al-Barr added 67 hadiths to the end of the work, which are not in the Laysi copy, but are in other Muwatta narrations. When the narrations taken from the Laysī copy were examined, it was seen that 9 of them were duplicates and 3 of them were not actually in the Leysi copy. Therefore, there are 850 marfu’ narrations in al-Takassī. Ibn Abd al-Barr has included openly marfu’ narrations in his work from time to time in addition to implicit marfu’ narrations. However, the fact that he left out the narrations because of a part of the judgment constitutes a contradictory situation. For this reason, either all marfu’ narrations should have been included in the work by decree, or the work should have consisted only of openly marfu’ narrations. With this article, which is an addendum to al-Takassī, the stated contradiction has been tried to be resolved. In addition, the mawkuf narrations, which are also the narrations of marfu, are included. Because it is clear that these will be merfu’ by judgment, and it is indisputable. The addendum built in this context consists of 26 narrations related to 13 subjects identified in the Laysī copy of Muwatta.

Anahtar Kelimeler

• Hadith
• Mâlik
• Ibn Abd al-Barr
• Muwatta
• al-Takassī
• Laysī.

İbn Abdilberr’in et-Tekassî’si Üzerine Bir Zeyl

Öz

Muvatta’, merfû’ hadisler yanında çok sayıda mevkûf ve maktû’ hadis de içeren bir eserdir. Bazı muhaddisler, Muvatta’daki merfû’ rivâyetleri diğerlerinden ayırıp müstakil kitaplarda bir araya getirmeyi gerekli görmüşlerdir. İbn Abdilberr de bunlardan biridir. O Yahyâ b. Yahyâ el-Leysî rivâyetini esas alarak kaleme aldığı et-Tekassî adlı eserinde, tespit ettiği merfû’ rivâyetleri Mâlik’in hocalarının isimlerine göre alfabetik olarak sıralamıştır. Tekassî’de 800 muttasıl, 62 muttasıl olmayan rivâyet yer almaktadır. Ayrıca İbn Abdilberr eserin sonuna, Leysî nüshasında olmayan fakat başka Muvatta rivayetlerinde olan 67 hadis eklemiştir. Leysî nüshasından alınan rivâyetler incelendiğinde bunların 9 tanesinin mükerrer olduğu ve 3 tanesin de aslında Leysî nüshasında bulunmadığı görülmüştür. Dolayısıyla Tekassî’de 850 merfû’ rivâyet yer almaktadır. İbn Abdilberr, eserinde sarâhaten merfû’ rivâyetlerin yanında zaman zaman hükmen merfû’ rivâyetlere de yer vermiştir. Ancak bir kısım hükmen merfû’ rivâyetleri dışarıda bırakması çelişik bir durum oluşturmaktadır. Bu nedenle ya bütün hükmen merfû’ rivâyetler esere dâhil edilmeliydi ya da eser sadece sarâhaten merfû’ rivâyetlerden oluşmalıydı. Tekassî’ye zeyl mahiyetindeki bu makaleyle, belirtilen çelişki giderilmeye çalışılmıştır. Zeyle, merfû’ rivâyeti de bulunan mevkûf rivâyetler dâhil edilmiştir. Zira bunların hükmen merfû’ olacağı açıktır ve tartışmasızdır. Bu kapsamda inşâ edilen zeyl, Muvatta’ın Leysî nüshasında tespit edilen 13 konuyla ilgili 26 rivâyetten oluşmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Hadis
• Mâlik
• İbn Abdilberr
• Muvatta
• et-Tekassî
• Leysî

Kaynakça

1. Abdürrezzâk, Ebûbekr Abdürrezzâk b. Hemmâm. Musannef. Beyrût: el-Mektebü’l-İslâmî, 1403 hicrî.
2. Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâîl. Ṣaḥîḥü’l-Buḫârî. Kâhire: Dârü'l-Hadîs, 2011.
3. Câsim, Leys Suûd. “İbn Abdülber en-Nemerî”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 19/269-272. İstanbul: TDV Yayınları, 1999.
4. Cevherî, Ebu’l-Kâsım Abdurrahmân b. Abdullâh el-Gâfikî. Müsnedü’l-Muvatta’. Beyrût: Dâru’l-garbi’l-İslâmî, 1997.
5. Ebû Dâvûd, Süleymân b. Eş’as. Sünenü Ebî Dâvûd. thk. Muhammed Muhyiddîn Abdülhamîd. Beyrût: el- Mektebetü’l-Asriyye, ty.
6. İbn Abdilberr, Ebû Ömer Yûsuf b. Abdurahmân en-Nemerî. et-Tekassî limâ fi’l-Muvatta’ min hadîsi’n-Nebî. Kuveyt: Vizâretü’l-evkâf ve’ş-şuûni’l-İslâmiyye, 2012.
7. İbn Abdilberr, Ebû Ömer Yûsuf b. Abdurahmân en-Nemerî. et-Temhîd limâ fi’l-Muvatta’ mine’l-meânî ve’l- esânid. Magrib: Vizâretü umûmu’l-evkâf ve’ş-şuûni’l-İslâmiyye, 1387 hicrî.
8. Mâlik b. Enes. el-Muvatta’ (Yahyâ b. Yahyâ el-Leysî rivâyeti). thk. Muhammed Fuâd Abdülbaki. Kâhire: Dârü’l-Hadîs, 2005.

9. Mâlik b. Enes. el-Muvatta’ (Yahyâ b. Yahyâ el-Leysî rivâyeti). thk. Muhammed Mustafâ el-A’zamî. Abu Dabi: Müessesetü Zâyid, 2003.
10. Müslim, Ebü’l-Hüseyn Müslim b. el-Haccâc. Ṣaḥîḥü Müslim. Beyrût: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2011.
11. Nesâî, Ahmed b. Şuayb. el-Müctebâ mine’s-Sünen. thk. Abdülfettâh Ebû Gudde. Haleb: Mektebü’l- matbûatü’l-İslâmiyye, 1986.