Araştırma Makalesi

Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri

Cilt: 15 Sayı: 1 16 Ocak 2026
PDF İndir
EN TR

Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri

Öz

Bu çalışmada Piaget’nin Bilişsel Gelişim Kuramı’na göre işlem öncesi, somut ve soyut düşünme aşamalarında olan çocukların hastalıkla ilgili düşüncelerini karşılaştırmalı olarak incelemek amaçlanmıştır. Araştırmada 3 farklı çalışma grubuna yer verilmiştir. Geçmiş araştırmalara dayalı olarak, Piaget’nin bilişsel gelişim kuramında belirtildiği üzere işlem öncesi aşamasını temsilen 4 yaş, somut işlemler aşamasını temsilen 7 yaş ve soyut işlemler aşamasını temsilen 11 yaş tipik gelişim gösteren çocuklar çalışmaya dahil edilmiştir. Üç grubun her birinde 48 kız ve 48 erkek çocuk olmak üzere toplam 288 çocuk çalışma grubunu oluşturmuştur. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden biri olan fenomenoloji kullanılmıştır. Veriler betimsel analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre işlem öncesi aşamada olan çocukların daha çok mikropların bulaşmasından hasta olunduğu, hastalığın tıbbi işlemlerle tedavi edilebileceğini; somut düşünme aşamasında olanların hastalığın tanımını virüslerin bulaşması şeklinde yaptıkları, hastaneye giderek tedavi olunabileceği ve sağlıklı beslenme ile hastalığın önlenebileceğini; somut düşünme aşamasında olanların ise hastalığın tanımını fiziksel belirtilerle yaptıkları, düzenli ilaç kullanımı ile tedavi olunabileceğini ifade ettikleri belirlenmiştir. Genel olarak değerlendirildiğinde ise çocukların hastalık kavramı, hastalığın nedenselliği, nasıl tedavi edilebileceği ve önlenmesi ile ilgili düşüncelerinin Piaget’nin Bilişsel Gelişim Kuramı ile tutarlı olduğu, yani somut bileşenlerden soyut bileşenlere doğru kademeli olarak edinildiği ve zaman içinde geliştiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

“Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri” başlıklı çalışmanın yazım sürecinde bilimsel kurallara, etik ve alıntı kurallarına uyulmuş; toplanan veriler üzerinde herhangi bir tahrifat yapılmamış ve bu çalışma herhangi başka bir akademik yayın ortamına değerlendirme için gönderilmemiştir. Gerekli olan etik kurul izinleri, Karabük Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Etik Kurulu’nun 18.01.2023 tarih ve 19 nolu kararı ile alınmıştır.

Kaynakça

  1. Bibace, R. ve Walsh, M. E. (1979). Clinical development psychologists in family practice settings. Professional Psychology, 10(4), 441–450.
  2. Bibace, R. ve Walsh, M. E. (1980). Development of children's concepts of illness. Pediatrics, 66(6), 912-917.
  3. Blacker, K. J., & LoBue, V. (2016). Behavioral avoidance of contagion in childhood. Journal of Experimental Child Psychology, 143, 162–170.
  4. Bröder, J., Chang, P., Kickbusch, I., Levin-Zamir, D., McElhinney, E., Nutbeam, D., … Okan, O. (2019). IUHPE position statement on health literacy: A practical vision for a health literate world. Global Health Promotion, 26(4), 3–12.
  5. Brewster, A. B. (1982). Chronically ill hospitalized children's concepts of their illness. Pediatrics 69 (3), 355– 362.
  6. Carandang, M., Folkins, C, Hines, P. ve Steward, M. (1979). The role of cognitive level and sibling illness in children's conceptualizations of illness. American Journal of Orthopsychiatry, 49(3), 474.
  7. Carey, S., Zaitchik, D., & Bascandziev, I. (2015). Theories of development: In dialog with Jean Piaget. Developmental Review, 38, 36–54.
  8. Carson, D. K., Gravley, J. E. ve Council, J. R. (1992). Children's prehospitalization conceptions of illness, cognitive development, and personal adjustment. Children's Health Care, 21 (2), 103-110.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çocuk Gelişimi Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

16 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

26 Ekim 2024

Kabul Tarihi

31 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 15 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Çetin, A., Yalman Çetinkaya, F., & Çetin, M. S. (2026). Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 15(1), 27-40. https://doi.org/10.33206/mjss.1574354
AMA
1.Çetin A, Yalman Çetinkaya F, Çetin MS. Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri. MJSS. 2026;15(1):27-40. doi:10.33206/mjss.1574354
Chicago
Çetin, Asya, Feyza Yalman Çetinkaya, ve Mehmet Seyit Çetin. 2026. “Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 15 (1): 27-40. https://doi.org/10.33206/mjss.1574354.
EndNote
Çetin A, Yalman Çetinkaya F, Çetin MS (01 Ocak 2026) Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 15 1 27–40.
IEEE
[1]A. Çetin, F. Yalman Çetinkaya, ve M. S. Çetin, “Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri”, MJSS, c. 15, sy 1, ss. 27–40, Oca. 2026, doi: 10.33206/mjss.1574354.
ISNAD
Çetin, Asya - Yalman Çetinkaya, Feyza - Çetin, Mehmet Seyit. “Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 15/1 (01 Ocak 2026): 27-40. https://doi.org/10.33206/mjss.1574354.
JAMA
1.Çetin A, Yalman Çetinkaya F, Çetin MS. Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri. MJSS. 2026;15:27–40.
MLA
Çetin, Asya, vd. “Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, c. 15, sy 1, Ocak 2026, ss. 27-40, doi:10.33206/mjss.1574354.
Vancouver
1.Asya Çetin, Feyza Yalman Çetinkaya, Mehmet Seyit Çetin. Farklı Yaş Grubundaki Çocukların Hastalığa İlişkin Düşünceleri. MJSS. 01 Ocak 2026;15(1):27-40. doi:10.33206/mjss.1574354

MANAS Journal of Social Studies (MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi)     

Yayınlanan sayılar, sayı dosyaları ve makale dosyaları creative commons CC-BY-NC-ND 4.0 lisanslıdır. 

Sitemiz içerikleri ise creative commons CC-BY-NC 4.0 lisanslıdır.