AN EMPIRICAL RESEARCH ON TAX CONSCIOUSNESS: THE CASE of KYRGYZ TURKISH MANAS UNIVERSITY

Öz

The tax consciousness can be identified as the awareness level of the individuals paying tax. Identify and improving the affecting factors of the tax awareness in transition economies is very important. The aim of this paper is to investigate affecting factors of tax consciousness and perceptions of Kyrgyz Turkish Manas University Faculty of Economics and Administrative Sciences’ students in Kyrgyzstan. In order to investigate this, this paper is applied questionnaire to 90 students. Empirical evidence shows that students groups differentiated with if one taxpayer do not pay tax fully, public service will fail. However, this study found similar alteration result between groups that the more tax rates the more taxpayers avoid paying tax. Finally, this paper has revealed a significant alteration between groups with respect to awareness of paying tax as a taxpayer. Moreover, our findings indicate that high income groups have smaller median value in today's unpaid taxes increases the tax burden of future generations and if one taxpayer do not pay tax fully, public service will fail situations

Anahtar Kelimeler

• Transition Economies, Tax Consciousness, University, Students

Vergi Bilinci Üzerine Ampirik Bir Araştırma: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Örneği

Öz

Vergi bilinci, bireylerin vergi hakkındaki farkındalık seviyesi biçiminde tanımlanabilir. Kamunun en önemli gelir kaynağı olan vergi bilincine etki eden faktörlerin geçiş ekonomileri için belirlenmesi ve değerlendirilmesi önemlidir. Bu çalışmanın amacı Kırgızistan’da vergi bilincini belirleyen faktörleri incelemek için Kırgızistan Türkiye Manas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesinden 90 öğrenci ile yürütülmüştür. Çalışmanın deneysel bulguları, öğrenci gruplarının Vergimi Tam Olarak Ödemezsem Devlet Hizmetleri Aksayacaktır önermesinde farklı algıya sahip olduklarını göstermektedir. Bununla birlikte, benzer şekilde öğrenci gruplarının Vergi Oranları Yüksek Olduğu İçin Devlet Vergi Toplayamamaktadır önermesinde de farklılaştıkları belirlenmiştir. Son olarak, bu çalışma mükelleflerin ödedikleri vergilerin farkında olması bakımından gruplar arasında anlamlı farklılık bulunduğunu tespit etmiştir. Çalışma bulguları, aynı zamanda yüksek gelir grubundakilerin Bugün Ödenmeyen Vergiler Gelecek Nesillerin Vergi Yükünü Arttırmasında ve Vergimi Tam Olarak Ödemezsem Devlet Hizmetleri Aksayacaktır önermelerinde en düşük ortanca değere sahip olduğunu göstermektedir

Anahtar Kelimeler

• Geçiş Ekonomileri, Vergi Bilinci, Üniversite, Öğrenciler

Kaynakça

1. Ağayev, S. (2012). Geçiş Ekonomilerinde Liberalleşmenin Ekonomik Büyüme Üzerinde Etkisi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21(3), 310-322.
2. Akdoğan, Abdurrahman. Kamu Maliyesi, Gözden Geçirilmiş ve Genişletilmiş 14. Baskı, Gazi Kitabevi Tic. Ltd. Şti., Ankara 2011. Aktan, C. C. (2012), “Vergi Psikolojisinin
3. http://www.canaktan.org/ekonomi/kamu_maliyesi/vergi-psiko/vergi-psik.pdf, (Erişim: 11.12.2016). Temelleri ve Vergi Ahlakı”,
4. Alkan, A. (2009). Vergi bilinci ve vergi uygulamaları karşısında mükellef davranışlarının tespiti: Zonguldak ili örneği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Zonguldak.
5. Allingham M.G., Sandmo A. (1972) “Income Tax Evasion: A theoretical Analysis”, Journal of Public Economics, vol: 1, 323-338.
6. Alm J. and Torgler B. (2006), “Culture Differences and Tax Morale in The United States and in Europe”, Journal of Economic Psychology, Dec., Vol 27, pp. 224-246.
7. Becker, G. S. (1968). Crime and punishment: An economic approach. InThe economic dimensions of crime(pp. 13-68). Palgrave Macmillan UK.
8. Buyrukoğlu, S., & Erasa, İ. (2012). Vergi Bilincinin Oluşmasında Mükellef Haklarının Yeri Ve Önemi.Vergi Dünyası Dergisi, (375), 116-127.

9. Cansız, H. (2015). Defterdarlık Çalışanlarının Vergi Algıları: Afyonkarahisar Örneği Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi,22(2), 433-450.
10. Çatalbaş, N., & Yıldırım, Z. (2008). Geçiş Ekonomilerinde Bütçe Açıklarının Nedenleri: Polonya ve Kırgızistan Örneği. Sosyoekonomi, 7(7), 133-155.
11. Demir, I. C., & Ciğerci, İ. (2016). Vergi Bilincinin Oluşumunda Eğitimin Rolü: İlköğretim Öğrencileriyle Amprik Bir Çalışma.Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi,23(1), 127-143.
12. Demir, İ. C., & Küçükilhan, M. (2013). Vergi mükelleflerinin kayıt dışı ekonomi algısı: Türkiye üzerine ampirik bir çalışma. AİBÜ-İİBF Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi. Bahar 2013, Cilt:9, Yıl:9, Sayı:1, 9:31-48.
13. Gökbunar, A. R., Selim, S., & Yanıkkaya, H. (2007). Türkiye'de Vergi Ahlakını Belirleyen Faktörler Üzerine Bir Araştırma. Ekonomik Yaklaşım,18(63), 69-94.
14. Güth, W., Levati, V., & Sausgruber, R. (2005). Tax morale and (de-) centralization: An experimental study. Public Choice,125(1-2), 171-188.
15. Hastuti, R. (2014). Tax Awareness and Tax Education: A Perception of Potential Taxpayers.International Journal of Business, Economics And Law,5(1), 83-91.
16. Hazman, G. G. (2009). Vergi bilincini etkileyen muhtemel dışsal etkenlerin lojistik regresyon analizi ile tespiti. Akademik İncelemeler Dergisi,4(1), Sayı:1, 53-71.
17. Işık, A. (2013). Sosyalist Ekonomik Sistemden Piyasa Ekonomisine Geçişin nedenleri. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi; Sayı: 20; 105-118.
18. İzgi, K. ve Saruç N. T. (2011). Sosyo-kültürel faktörlerin vergi ahlakı üzerindeki etkisi: üniversite öğrencileri ile yapılan anket çalışması. Ekonomi Bilimleri Dergisi, 3 (2), 137-140.
19. Kamil, N. I. (2015). The Effect of Taxpayer Awareness, Knowledge, Tax Penalties and Tax Authorities Services on the Tax Complience:(Survey on the Individual Taxpayer at Jabodetabek & Bandung).Research Journal of Finance and Accounting Vol.6, No.2, 104-111.
20. Korlu, R. K., Çetinkaya, Ö., & Gerçek, A. (2016). Yerel Vergi Bilincinin Faktör Analizi ile Değerlendirilmesi: Bursa Örneği. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Yönetim Bilimleri Dergisi,14(28), 443.
21. Kırgızistan İstatistik Kurumu, www.stat.kg, Erişim Tarihi: 15.08.2017
22. Luttmer, E. F., & Singhal, M. (2014). Tax morale.The Journal of Economic Perspectives,28(4), 149-168.
23. Macho Ines, Castrollo Perez David (2004) “Settlement in tax evasion prosecution”, Economica, 71.
24. Organ, İbrahim; Baki Yeğen. “Vergi Bilinci ve Vergi Ahlakı Oluşumunda Muhasebe Meslek Mensuplarının Rolü: Adana Örneği”, Atatürk Üniversitesi İİBF Dergisi, Cilt 27, Sayı 4, 2013, 241 – 271.
25. Ömürbek, N., Çiçek, H. G., Çiçek, S. (2007), Vergi Bilinci Üzerine Bir İnceleme: Üniversite Öğrencileri Üzerinde Yapılan Anketin Bulguları. Maliye Dergisi, Sayı: 153, ss. 102-122.
26. Özdemir, A. R., & Ayvalı, H. (2007). Vergi Bilincine Sahip Bireylerin Fiş veya Fatura Alma Duyarlılığını Etkileyen Faktörler. Maliye Dergisi,153, 51-73.
27. S. Hayri Şentürk (2014) Vergiye Gönüllü Uyum Sağlanmasında Fayda İlkesinin Rolü, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 9(3), 129- 143 129
28. Sağbaş, İ., Başoğlu, A., (2005). İlköğretim Çağındaki Öğrencilerin Vergileri Algılaması: Afyonkarahisar İli Örneği, Afyon Kocatepe Üniversitesi, İİBF Dergisi, C. VII, S. 2, 123-144.
29. Sağlam, M. (2013), Vergi Algısı ve Vergi Bilinci Üzerine Bir Araştırma: İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğrencilerinde Vergi Algısı Bilinci, Sosyoekonomi, Ocak-Haziran, 2013-1, ss. 315-334.
30. Stainer, A., Stainer, L., & Segal, A. (1997). The ethics of tax planning.Business Ethics: A European Review,6(4), 213-219.
31. Şentürk, S. H. (2014). Vergiye Gönüllü Uyum Sağlanmasında Fayda İlkesinin Rolü. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi., 9(3), 129- 143.
32. Tan Lin Mei & Frances Chua (2000) Tax ethics education in New Zealand tertiary institutions: a preliminary study, Accounting Education, 9:3, 259-279, DOI: 10.1080/09639280010017220
33. Torgler, B. (2003), Tax Morale: Theory and Emprical Analysis of Tax Compliance, Dissertation, http://edoc.unibas.ch/56/1/DissB_6463.pdf, (Erişim: 09.06.2014).
34. Tosuner, M., Demir , İ.C. (2007). Toplumsal Bir Olgu Olarak Vergi Ahlakı, Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 9 / 3, 1-20.
35. Tosuner, M., & Demir, İ. C. (2007). Toplumsal Bir Olgu Olarak Vergi Ahlakı. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi,9(3), 1-20.
36. Yeşilyurt, Ş. (2015). Vergi Bilincinin Vergi Ahlakı Üzerindeki Etkisi: Maliye ve İlahiyat Bölümü Öğrencileri Örneği Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,12(32).