Düzenli Egzersiz Yapan 15-17 Yaş Grubu Kız Öğrencilerin Bazı Karaciğer Enzim Aktivitelerinin İncelenmesi

Öz

Amaç: Bu çalışmada, düzenli egzersiz yapan 15-17 yaş grubu kız öğrencilerin bazı karaciğer enzim aktivitelerinin incelenmesi amaçlanmıştır.

Yöntem: Çalışmaya herhangi bir sağlık problemi bulunmayan, düzenli olarak spor yapan 17 kız ve fiziksel olarak aktif olmayan 19 kız olmak üzere toplamda 36 öğrenci gönüllü olarak katılmıştır. Sporcu ve sedanter gruplardan 5 cc venöz kan örneği alınmıştır. Alınan kan örnekleri uygun koşullarda 4000 rpm devirde 10 dakika santrifüj edilerek serum örnekleri elde edilmiştir. Serumların analizi otoanalizör cihazı tarafından fotometrik yöntemle yapılmıştır. Veriler SPSS 20.0 istatistik paket programı ile analiz edilmiş ve anlamlılık düzeyi (p<0.05) olarak alınmıştır. İstatistiksel analizlerde Shapiro-Wilk testi ve bağımsız t testleri kullanılmıştır.

Bulgular: Çalışmaya katılan sporcu grubun sedanter gruba göre,  AST (Asparatat Amino Transferaz), ALT (Alanine Amino Transferase)  ve LDH (Laktat Dehidrogenaz) serum düzeylerinin daha yüksek olduğu ve bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). Ayrıca her iki grubun GGT (Gama Glutamil Transferaz) serum düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır (p>0,05).

Sonuç: Sonuç olarak; sporcu grubun sedanter gruba göre AST, ALT ve LDH serum düzeylerinin daha yüksek olduğu saptanmıştır. Karaciğer enzimleri yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi, genetik, yaşam tarzı ve egzersiz gibi birçok faktörden etkilenir. Gruplar arasındaki bu farkın egzersiz ve hareketsiz yaşam biçiminden kaynaklandığı söylenebilir. 

Anahtar Kelimeler

• Egzersiz,Karaciğer Enzimleri,Kadın

Examination of Liver Enzymes of 15-17 Years Old Female Students Who Performing Regular Exercises

Öz

The prsent work determines some liver enzyme activities of 15-17 years old teenager female students who exercise regularly. A total of 36 female students, 17 of which regularly doing sports and 19 physically inactive, participated in thestudy voluntarily. 5 cc venous blood samples were taken from athlete and sedentaryg roups. Serum samples were obtained by centrifuging blood samples for 10 minutes at 4000 rpm under suitable conditions. The analysisof the serum was done by the autoanalyzer device through the photometric method. The data were analyzed with SPSS 20.0 statistical package program and the significance level was taken as (p<0.05). Shapiro-Wilk test and independent t-test were used for statistical analysis. It was found that the athletes participated in the study had higher serum levels of AST (Aspartate Amino Transferase), ALT (Alanine Amino Transferase) and LDH (Lactate Dehydrogenase) and this difference was statistically significant (p<0.05). Besides, there was no statistically significant difference between the GGT (Gama Glutamyl Transferase) serum levels of both groups (p>0.05). AST, ALT and LDH serum levels were higher in the athlete group than in sedentary group. Liver enzymes are affected by many factors such as age, sex, body mass index, genetics, lifestyle and exercise. It can be argued that this difference between the groups is caused by exercise and sedentary lifestyle.

Anahtar Kelimeler

• Exercise,Liverenzymes,Female

Kaynakça

1. Akkur, G. (2019). Düzenli ağırlık egzersizi yapan bireylerde izole hidrolize whey proteini kullanımının tiroid hormonları, karaciğer ve böbrek fonksiyon testleri üzerine etkisi. Ankara Med J,1, 178-186.
2. Bezci, Ş. (2007). Elit taekwondocularda antrenman öncesi ve sonrası bazı hematolojik ve biyokimyasal parametrelerin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Konya.
3. Colin, A. G., William, F. M. ve Nevill, A. (2000). Training effects of accumulated daily stairclimbing exercise in previously sedentary young women. Preventive Medicine,30, 277-281.
4. Çakmakçı, E. ve Pulur, A. (2008). Milli takım kamp döneminin bayan taekwondocularda bazı biyokimyasal parametreler üzerine etkisi. S.Ü. Bes Bilim Dergisi, 10, 39-47.
5. Fallon, K.E. (2008). The clinical utility of screening of biochemical parameters in elite athletes. Br J Sports Med, 42(5), 334-341.
6. Furuncuoğlu, Y., Karaca, E. ve Aras, S. (2007). Metabolic, biochemical and psychiatric alterations in healthy subjects during ramadan. Pakistan Journal of Nutrition, 6(3), 209-211.
7. Gencer, Y.G., Çınar, A. ve Comba. B. (2015). Stresin ratlarda bazı karaciğer enzimleri (AST, ALT, ALP) üzerine etkilerinin araştırılması. Atatürk Üniversitesi Veteriner Bilimleri Dergisi, 10(1), 21-26.
8. Güreş, A., Karul, A. ve Kozacı, D. (2009). Mesafe koşucularında submaksimal egzersizin kan biyokimyasına etkisi. Spor Hekimliği Dergisi, 44, 89-95.

9. Hall, J. E. (2016). Guyton ve Hall tıbbi fizyoloji (13. Baskı). Ankara: Güneş Tıp Kitabevleri.
10. Hammouda, O., Chtourou, H., Chaouachi, A., Chahed, H., Ferchichi, S., Kallel, C. ve Souissi, N. (2012). Effect of short-term maximal exercise on biochemical markers of muscle damage, total antioxidant status, and homocysteine levels in football players. Asian Journal of Sports Medicine, 3(4), 239.
11. Hyder, M. A., Hasan, M. ve Mohieldein, A. H. (2013). Comparative levels of ALT, AST, ALP and GGT in liver associated diseases. European Journal of Experimental Biology, 3(2), 280-284.
12. Ji-Qing, X., Yang, Z. ve Wei, F. (2013).The effect of pre-competition training on biochemical indices and immune function of volleyball players. Int J Clin Exp Med, 6(8), 712-715.
13. Karacan, S. ve Çolakoğlu, F. F. (2003). Sedanter orta yaş bayanlar ile genç bayanlarda aerobik egzersizin vücut kompozisyonu ve kan lipidlerine etkisi. Spormetre/Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 1(2),83-88.
14. Kim, H. J., Lee, Y. H. ve Kim, C. K. (2007). Biomarkers of muscle and cartilage damage and inflammation during a 200 km run. European Journal of Applied Physiology, 99(4), 443-447.
15. Kratz, A., Lewandrowski, K. B. ve Siegel, A. J. (2002). Effect of marathon running on hematologic and biochemical laboratory parameters, including cardiac markers. American Society for Clinical Pathology, 118, 856-863.
16. Limdi, J. K. ve Hyde, G. M. (2003). Evaluation of abnormal liver function tests. Postgrad Med J, 79, 307-312.
17. Malina, R. (2007).Physical fitness of children and adolescents in the United States: Status and secular change. Pediatric Fitness, 50, 67-90.
18. Mashiko, T., Umeda, T. ve Nakaji, S. (2004). Effects of exercise on the physical condition ofcollege rugby players during summer training camp. Br J Sports Med, 38, 186-190.
19. Noyan, T. (2009). Serum Gama Glutamil Transferaz: Son Elde Edilen Bulgular ve Çeşitli Hastalıkların Fizyopatolojisindeki Önemi. Van Tıp Dergisi, 16(1), 48-55.
20. Öztürk, Ç. (2009). Sporcularda ve sedanter bireylerde akut egzersiz öncesi gliserol takviyesinin bazı biyokimyasal parametreler ile laktat ve aerobik güç üzerine etkileri (Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Konya.
21. Pettersson, J., Hindorf, U. ve Persson, P. (2008). Muscular exercise can cause highly pathological liver function tests in healthy men. British Journal of Clinical Pharmacology, 65(2), 253-259.
22. Rosmarın, M., Beard, M. J. ve Robbıns, S. W. (1993). Serum enzyme activities in individuals with different levels of physical fitness. Journal of Sports Medicine And Physical Fitness, 33(3), 252-257.
23. Su, Y., Lin, C. ve Chen, K. (2001). Effects of huangqi jianzhong tang on hematological and biochemical parameters in judo athletes. Acta Pharmacol Sin, 22, 1154-1158.
24. Toklu, A. (2018). Amatör futbolcularda maç sezonu süresince sezon içi antrenman programının kas hasarı biyokimyasal parametreler üzerine etkisi (Yüksek lisans tezi). Balıkesir Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Balıkesir.