Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu

Melek Akdoğan-gedik

doi:10.33206/mjss.742427

Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu

Öz

Küreselleşme olgusu kamu maliyesi yazınında küresel kamusal malların öneminin artmasına neden olmuştur. Fayda ve zararlarının küresel ölçekte hissedildiği, rekabet ve dışlamanın olmadığı küresel kamusal mal ve hizmetlere gıda güvencesinin sağlanması, salgın hastalıkların yarattığı etkiler, sağlık hizmetleri örnek verilebilir. Gıda güvencesi, tüm insanların her zaman gıdaya fiziksel, sosyal ve ekonomik erişime sahip olması, beslenme ihtiyaçlarını ve gıda tercihlerini karşılamak için yeterli miktarda ve kalitede güvenli olması, yeterli hijyen ortamı ile desteklenmesi durumunda ortaya çıkan, sağlıklı ve aktif bir yaşama izin veren sağlık hizmetleri ve bakımı olarak tanımlanmaktadır. Dünyadaki birçok insan, iklimsel, ekonomik ve politik faktörler de dahil olmak üzere çeşitli nedenlerle zaten yetersiz beslenmektedir. Ne yazık ki, kriz zamanlarında, COVID-19'da olduğu gibi, gıda güvencesizliği daha akut hale gelmektedir. Bireylerin gıdalara erişimi üzerindeki olumsuz etkiyi hafifletmek için acil müdahale gerektirmektedir. Bunun farkında olarak, birçok sorunu çözmek için farklı kısa ve uzun vadeli tedbirlere ihtiyaç duyulmaktadır. Bununla birlikte, gıda güvensizliğini kötü yönetilen geçmiş gıda politikalarının bir sonucu olduğunu hatırlamak önemlidir ve hükümetler gelecek için gıda politikalarını bu doğrultuda oluşturmalıdırlar. Bu çalışmada tüm dünyada görülen COVID -19 salgın hastalığının gıda güvencesi bağlamında oluşturabileceği sorunlar değerlendirilerek, politika önerilerine yer verilmeye çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Akdemir, A. ve ġahin, M. (2006). Küresel kamusal malların üretim ve yönetim dinamikleri bağlamında sınıflandırılması. Maliye Dergisi, 150, 1-24.
Arslan, O. M. (2007). Küresel kamusal mal olarak sağlık ve kuş gribinin türkiye ekonomisine etkileri. EskiĢehir: T.C. Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Barrett, C. B. (2010). Measuring food insecurity. Science, 327(5967), 825-828.
Brown, L. R.(1989). Dokuzuncu gün (Çev: K. Tosun). Ġstanbul: ĠĢletme Fakültesi Yayını.
CFS (2020) Impact of Covid -19 on Food Security and Nutrition (FSN)” Committeeon World Food Security HLPE High Level Panel of Experts https://fscluster.org/sites/default/files/documents/2020-03-19._impact_of_covid-19_on_fsn_-_hlpe_-_final_draft.pdf EriĢim Tarihi Nisan 2020.
Coates, J. (2013). Build it back better: deconstructing food security for improved measurement and action. Global Food Security, 2(3), 188-194.
Dündar , N. (2020). Küresel salginlarin makroekonomik etkileri üzerine bir araĢtirma. Journal of Social and Humanities Sciences Reseaarch, 7(52) 837-852.
FAO (2019). Dünyada gida güvenliği ve beslenme durumu-ekonomik yavaşlama ve gerilemelere karşi önlem alma. The State of Food Security and Nutrition in the World 2019.

FAO (2020). Adressing the impacts of COVID-19 in food crisis. April–December, FAO‟s Component of the Global Covid-19 Humanitarian Response Plan.
Ferroni, M. ve Mody, A. (2002) (Eds.). International public goods: incentives, measurement and financing. Washington: Kluwer Academic Publishers and World Bank.
Gediz, B. O. (2014). Sağlık hizmetlerinin küresel kamusal olarak değerlendirilmesi uluslararasi örgütler. Finans, Politik ve Ekonomik, 51(588), 79-85.
GümüĢ, E. (2019). Uluslararası kamu maliyesi. EskiĢehir: T.C Anadolu Üniversitesi Yayını.
Hassan, A. (2017). Food security and child malnutrition: The impact on health, growth, and well-being. Apple Academic Press. 267.
Hendriks, S. L. (2015). The food security continuum: A novel tool for understanding food insecurity as a range of experience. Food Security, 7, 609-619.
IFPRI (2020). As COVID-19 Spreads, No Major Concern For Global Food Security Yet https:// www.ifpri.org/blog/covid-19-spreads-no-major-concern-global-food-security-yet.
Kanbur, R., Sandler, T. ve Morrison, K. (1999). The future of development assistance: common pools and international goods. Policy Essay, No: 25, Washington D.C., Overseas Development Council.
Kaul, I., Grunberg, I. ve Stern, A. (1999). Defining global public goods. In I Kaul, I. Grunberg ve A. Stern (Edt.). Global public goods: International cooperation in the 21 st century. New York.
Koç, G., Uzmay, A. ve Çınar, G. (2018). Gıda güvencesi hesaplama yöntemleri ve son geliĢmeler. IX. IBANESS Kongreler Serisi. 29-30 Eylül 2018 Edirne, Türkiye.
Mascarenhas, R. ve Sandler, T. (2005). Donors‟ mechanisms for financing international and national public goods: loans or grants? The World Economy, 28(8), 1095-1117.
Mengoub, F. E. (2020). Ensuring food insecurity during the COVID-19 pandemic: Review of short term responses in selected countries. Policy Center For The New South, 20-26.
Mutlu, A. (2006). Küresel kamusal mal bağlaminda sağlik hizmetleri ve çevre kirlenmesi: Üretimin, finansman ve yönetim sorunlari. Maliye Dergisi, 150, 53-78.
Renzaho, A. M. ve Mellor, D. (2010). Food security measurement in cultural pluralism: missing the point or conceptual misunderstanding? Nutrition, 26(1), 1-9.
Sen, A. (1981). Poverty and famines: An essay on entitlement and deprivation. Oxford University Press. 257.
United Nations (UN) (2011). The Millennium Development Goals Report.
United Nations (UN) (2020). A UN Framework For the Immediate Socio-Economic Response to COVID-19.
Webb, P., Coates, J., Frongillo, E. A., Rogers, B. L., Swindale, A. ve Bilinsky, P. (2006). Measuring household food insecurity: Why it's so important and yet so difficult to do. The Journal of Nutrition, 136(5), 1404-1408.
World Bank Development Committee (2001), Poverty Reduction and Global Public Goods: A Progress Report, http://siteresources.worldbank.org/DEVCOMMINT/Resources/Document/DC2001-0007(E)-GPG.pdf EriĢim Tarihi Mart 2020.
WORLD BANK (2005). Spread of Avian Flu Could Affect Next Year‟s Economic Outlook. In World Bank. (eds.). East Asia Update – Countering Global Shocks. Washington D.C. USA: World Bank Press.
World Health Organisation [WHO] (2020). International health regulations emergency committee on novel coronavirus in China. https://www.who.int/.
World Health Organisation (WHO) (2011). Global Tuberculosis Control 2011. http://databank.worldbank.org.
Yıldız, H. ve Turan, M. (2010). KüreselleĢme ve sağlık. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 36(1), 39-41.
Yılmaz, B. E. (2010). BarıĢ ve güvenlik: Küresel kamu malı olarak sunumu ve finansman mekanizmaları. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 137-158.
Yılmaz, E. B. (2011). Bir küresel kamusal mal olarak sağlık ve finansmanında resmi kalkınma yardımlarının rolü. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Maliye Araştırma Merkezi Konferansları 55. Seri.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Melek Akdoğan-gedik ^*
0000-0001-6470-5796
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

26 Ocak 2021

Gönderilme Tarihi

25 Mayıs 2020

Kabul Tarihi

2 Aralık 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 10 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.33206/mjss.742427

IZ

https://izlik.org/JA86BR84WN

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Akdoğan-gedik, M. (2021). Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(1), 662-678. https://doi.org/10.33206/mjss.742427

AMA

1.Akdoğan-gedik M. Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu. MJSS. 2021;10(1):662-678. doi:10.33206/mjss.742427

Chicago

Akdoğan-gedik, Melek. 2021. “Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 10 (1): 662-78. https://doi.org/10.33206/mjss.742427.

EndNote

Akdoğan-gedik M (01 Ocak 2021) Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 10 1 662–678.

IEEE

[1]M. Akdoğan-gedik, “Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu”, MJSS, c. 10, sy 1, ss. 662–678, Oca. 2021, doi: 10.33206/mjss.742427.

ISNAD

Akdoğan-gedik, Melek. “Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 10/1 (01 Ocak 2021): 662-678. https://doi.org/10.33206/mjss.742427.

JAMA

1.Akdoğan-gedik M. Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu. MJSS. 2021;10:662–678.

MLA

Akdoğan-gedik, Melek. “Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, c. 10, sy 1, Ocak 2021, ss. 662-78, doi:10.33206/mjss.742427.

Vancouver

1.Melek Akdoğan-gedik. Küresel Kamusal Mallar: COVID-19 ve Gıda Güvencesi Sorunu. MJSS. 01 Ocak 2021;10(1):662-78. doi:10.33206/mjss.742427

Cited By

COVID -19 Salgını: Kamu Sağlığı İçin Küresel Sağlık Diplomasisinin Önemi

Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi

https://doi.org/10.51290/dpusbe.1017240

YETERSİZ BESLENME YAYGINLIĞI ve KÜRESEL GIDA GÜVENCESİ ENDEKSİ ÜZERİNE KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ

Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi

https://doi.org/10.48145/gopsbad.1537951