Derleme

TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü

Cilt: 8 Sayı: 3 30 Aralık 2024
PDF İndir
EN TR

TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü

Öz

Farmakolojik ve yapısal olarak santral benzodiazepin reseptörlerinden farklı olan TSPO, ilk olarak böbrekte diazepam için bağlanma alanı olarak keşfedilmiş ve beyin dışı yerleşimi nedeniyle “periferik benzodiazepin reseptörü” olarak tanımlanmıştır. Daha sonra periferik dokularla birlikte merkezi sinir sistemindeki glial hücreler, endotelyal hücreler ve bazı nöron popülasyonlarında da yüksek oranda bulunduğu tespit edildiğinden bu protein, “18 kDa Translokatör Protein (18 kDa TSPO)’’ olarak yeniden adlandırılmıştır. Mitokondri dış zarında yerleşik olan TSPO, hücre içindeki konumu itibariyle kolestrolün mitokondriye taşınmasını sağlayarak steroid sentezi, proliferasyon, inflamasyon ve apopitoz gibi birçok önemli süreçte rol oynamaktadır. TSPO’nun farklı patolojilerdeki etkilerinin araştırılması amacıyla Ro5-4864 ve PK11195 başta olmak üzere çeşitli TSPO ligandları kullanılmaktadır. TSPO ve ligandları; Alzheimer hastalığı (AH), frontotemporal demans, multipl skleroz, Huntington hastalığı, amyotrofik lateral skleroz ve Parkinson hastalığı gibi nörodejeneratif hastalıkların tanı ve tedavisinde önemli farmakolojik hedefler haline gelmiştir. Ayrıca hücre çoğalmasında öncül proteinlerin mitokondriye taşınmasında da görevli olduğundan bazı malignitelerdeki etkileri de incelenmektedir. Çalışmamızda TSPO’nun çeşitli fizyopatolojik süreçlerdeki rolleri ele alınarak potansiyel tanı ve tedavi hedefi olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Wallace DC. Mitochondria and cancer. Nat Rev Cancer. 2012;12(10):685–698.
  2. 2. Pfanner N, Warscheid B, Wiedemann N. Mitochondrial proteins: from biogenesis to functional networks. Nat Rev Mol Cell Biol. 2019;20(5):267–284.
  3. 3. Braestrup C, Squires RF. Specific benzodiazepine receptors in rat brain characterized by high-affinity (3H)diazepam binding. Proc Natl Acad Sci. 1977;74(9):3805–3809.
  4. 4. Bonsack F, Sukumari-Ramesh S. TSPO: An Evolutionarily Conserved Protein with Elusive Functions. Int J Mol Sci. 2018;19(6):1694.
  5. 5. Yu M, Zhao S. Functional role of translocator protein and its ligands in ocular diseases (Review). Mol Med Rep. 2024;29(2):33.
  6. 6. Rupprecht R, Rammes G, Eser D, Baghai TC, Schüle C, Nothdurfter C, Troxler T, Gentsch C, Kalkman HO, Chaperon F, Uzunov V, McAllister KH, Bertaina-Anglade V, La Rochelle CD, Tuerck D, Floesser A, Kiese B, Schumacher M, Landgraf R, Holsboer F, Kucher K. Translocator Protein (18 kD) as Target for Anxiolytics Without Benzodiazepine-Like Side Effects. Science. 2009;325(5939):490–493.
  7. 7. Kim S, Kim N, Park S, Jeon Y, Lee J, Yoo SJ, Lee JW, Moon C, Yu SW, Kim EK. Tanycytic TSPO inhibition induces lipophagy to regulate lipid metabolism and improve energy balance. Autophagy. 2020;16(7):1200–1220.
  8. 8. Lee J-W, Nam H, Yu S-W. Systematic Analysis of Translocator Protein 18 kDa (TSPO) Ligands on Toll-like Receptors-mediated Pro-inflammatory Responses in Microglia and Astrocytes. Exp Neurobiol. 2016;25(5):262–268.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Tıp Bilimleri (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

3 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

13 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 8 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Elma, Y., & Yılmaz Can, E. (2024). TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü. Medical Journal of Western Black Sea, 8(3), 218-229. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1477979
AMA
1.Elma Y, Yılmaz Can E. TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü. Med J West Black Sea. 2024;8(3):218-229. doi:10.29058/mjwbs.1477979
Chicago
Elma, Yusuf, ve Emine Yılmaz Can. 2024. “TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü”. Medical Journal of Western Black Sea 8 (3): 218-29. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1477979.
EndNote
Elma Y, Yılmaz Can E (01 Aralık 2024) TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü. Medical Journal of Western Black Sea 8 3 218–229.
IEEE
[1]Y. Elma ve E. Yılmaz Can, “TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü”, Med J West Black Sea, c. 8, sy 3, ss. 218–229, Ara. 2024, doi: 10.29058/mjwbs.1477979.
ISNAD
Elma, Yusuf - Yılmaz Can, Emine. “TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü”. Medical Journal of Western Black Sea 8/3 (01 Aralık 2024): 218-229. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1477979.
JAMA
1.Elma Y, Yılmaz Can E. TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü. Med J West Black Sea. 2024;8:218–229.
MLA
Elma, Yusuf, ve Emine Yılmaz Can. “TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü”. Medical Journal of Western Black Sea, c. 8, sy 3, Aralık 2024, ss. 218-29, doi:10.29058/mjwbs.1477979.
Vancouver
1.Yusuf Elma, Emine Yılmaz Can. TSPO’nun (18 kDa Translokatör Protein) Yapısı, İşlevi ve Patolojik Süreçlerdeki Rolü. Med J West Black Sea. 01 Aralık 2024;8(3):218-29. doi:10.29058/mjwbs.1477979

Batı Karadeniz Tıp Dergisi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi tarafından yayımlanan, uluslararası, hakemli ve açık erişimli bir dergidir. İlk sayısı 2017 yılında yayımlanan dergi, yılda üç kez (Nisan, Ağustos ve Aralık aylarında) yayımlanmakta olup Türkçe ve İngilizce makalelere yer verir.