Araştırma Makalesi

Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki

Cilt: 9 Sayı: 1 30 Nisan 2025
PDF İndir
EN TR

Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki

Öz

Amaç: Araştırmanın amacı, kronik hastalığı bulunan bireylerin hastalığa ve tedaviye uyumlarının belirlenmesi, acil servise başvuru sıklığı ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Gereç ve Yöntemler: Kesitsel nitelikte olan bu çalışma bir eğitim araştırma hastanesinin acil servisine başvuran kronik hastalığı olan 201 birey ile gerçekleştirildi. Veriler “Hasta Tanılama Formu”, “Kronik Hastalıklara Uyumu Değerlendirme Ölçeği”, “Morisky, Green, Levine Uyum Ölçeği” ve “EuroQol-5D Yaşam Kalitesi Ölçeği” kullanılarak toplandı. Bulgular: Kronik hastalığı olan bireylerin yaş ortalaması 69,37±12,17 idi. En sık görülen ilk üç kronik hastalık %76,6 hipertansiyon, %39,3 diabetes mellitus ve %27,9 kalp yetersizliği idi. Hastaların son bir yıl içinde %31,8’inin üç defadan fazla acil servise başvurmuştu. Kronik hastalıklara uyum toplam puan ortalaması 65,33±7,39, ilaç uyumu puan ortalaması 1,97±0,73 ve yaşam kalitesi puan ortalaması 56,87±17,78 idi. Kronik hastalıklara uyum ile yaşam kalitesi arasında ilişki vardı (p<0.001). Ancak kronik hastalığa uyum ile ilaç uyum ve acil servise başvuru sıklığı arasında ilişki bulunmadı. Sonuç: Bu çalışma, kronik hastalığa uyumun yaşam kalitesi ile ilişkili olduğunu, tedaviye uyum ve acil servis başvurularını etkileyen diğer faktörlerin de araştırılması gerektiğini göstermektedir. Sağlık profesyonellerinin kronik hastalığı olan bireylerin hastalığa ve ilaç kullanımına uyum sorunlarını belirlemeleri ve sorunların çözümüne yönelik girişimlerini planlamaları yaşam kalitesinin artırılmasına katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bu çalışmada beyan edilecek herhangi bir finansal destek bulunmamaktadır.

Etik Beyan

Bu çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hamidiye Bilimsel Araştırmalar Etik Kurulu tarafından 4656 onay numarası ve 21.09.2021 onay tarihi ile onaylanmıştır.

Teşekkür

Yoktur.

Kaynakça

  1. 1. Al-Hadlaq SM, Balto HA, Hassan WM, Marraiki NA, El-Ansary AK. Biomarkers of non-communicable chronic disease: an up date on contemporary methods. PeerJ 2022;10:e12977.
  2. 2. Schwartz LN, Shaffer, JD, Bukhman G. The origins of the 4×4 framework for noncommunicable disease at the World Health Organization. SSM-Population Health 2021;13:100731.
  3. 3. Kacaroğlu VA, Birgili F. The validity and reliability study for developing an assessment scale for adaptation to chronic diseases. Journal of Current Researches on Health Sector 2018;8(2):135-144.
  4. 4. Atik D, Karatepe H. Scale development study: Adaptation to chronic illness. Acta Medica Mediterranea 2016;32:135.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İç Hastalıkları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

24 Haziran 2024

Kabul Tarihi

24 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Polat Dünya, C., Çelik, M., & Çelik, S. (2025). Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki. Medical Journal of Western Black Sea, 9(1), 68-75. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1503892
AMA
1.Polat Dünya C, Çelik M, Çelik S. Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki. Med J West Black Sea. 2025;9(1):68-75. doi:10.29058/mjwbs.1503892
Chicago
Polat Dünya, Cansu, Melike Çelik, ve Selda Çelik. 2025. “Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki”. Medical Journal of Western Black Sea 9 (1): 68-75. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1503892.
EndNote
Polat Dünya C, Çelik M, Çelik S (01 Nisan 2025) Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki. Medical Journal of Western Black Sea 9 1 68–75.
IEEE
[1]C. Polat Dünya, M. Çelik, ve S. Çelik, “Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki”, Med J West Black Sea, c. 9, sy 1, ss. 68–75, Nis. 2025, doi: 10.29058/mjwbs.1503892.
ISNAD
Polat Dünya, Cansu - Çelik, Melike - Çelik, Selda. “Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki”. Medical Journal of Western Black Sea 9/1 (01 Nisan 2025): 68-75. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1503892.
JAMA
1.Polat Dünya C, Çelik M, Çelik S. Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki. Med J West Black Sea. 2025;9:68–75.
MLA
Polat Dünya, Cansu, vd. “Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki”. Medical Journal of Western Black Sea, c. 9, sy 1, Nisan 2025, ss. 68-75, doi:10.29058/mjwbs.1503892.
Vancouver
1.Cansu Polat Dünya, Melike Çelik, Selda Çelik. Kronik Hastalığa Sahip Bireylerde Hastalığa Uyum, İlaç Uyumu, Acil Servis Ziyaret Sıklığı ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki. Med J West Black Sea. 01 Nisan 2025;9(1):68-75. doi:10.29058/mjwbs.1503892

Batı Karadeniz Tıp Dergisi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi tarafından yayımlanan, uluslararası, hakemli ve açık erişimli bir dergidir. İlk sayısı 2017 yılında yayımlanan dergi, yılda üç kez (Nisan, Ağustos ve Aralık aylarında) yayımlanmakta olup Türkçe ve İngilizce makalelere yer verir.