Araştırma Makalesi

Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması

Cilt: 8 Sayı: 3 30 Aralık 2024
PDF İndir
TR EN

Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması

Öz

Amaç: Hemodiyalize (HD) giren hastalar, hastalığın kendisinden, tedavisinden veya komorbid durumlarından dolayı birçok semptomla karşılaşırlar. Bu çalışmanın amacı HD hastalarında semptom yükünün deprem öncesi ve deprem sonrası üçüncü ve altıncı aylarda prospektif olarak değerlendirilmesi ve karşılaştırılmasıdır. Gereç ve Yöntemler: 6 Şubat 2023 tarihli Kahramanmaraş depremleri öncesi diyaliz semptom indeksi (DSİ) değerlendirmesi yapılmış, depremlerden üç ve altı ay sonra HD tedavisine ünitemizde devam eden 75 birey dahil edildi. Semptom yükü 30 sorudan oluşan bir anket olan DSİ ile değerlendirildi. Deprem öncesi verileri Kasım-Aralık 2022, deprem sonrası üçüncü ay verileri Mayıs 2023 ve altıncı ay verileri Ağustos 2023’te toplandı. Bulgular: Yaş ortalaması 58±14 olan 75 bireyin 26‘sı(%33.8) kadındı. Bireylerin deprem öncesi ortanca 19[12-23] semptomu mevcutken, deprem sonrası üçüncü ayda ortanca 22[19-25] ve altıncı ayda ortanca 22[17-24] semptomu vardı(p<0.001). Semptom sayısı hem deprem sonrası üçüncü ayda hem de deprem sonrası altıncı ayda deprem öncesine göre anlamlı derecede arttı (ikisi için de p<0.001). Deprem sonrası altıncı ayda deprem sonrası üçüncü aya göre semptom sayısı anlamlı derecede azaldı (p=0.002). DSİ skoru; deprem öncesinde ortanca 51[29-71], deprem sonrası üçüncü ayda ortanca 71[51-82] ve deprem sonrası altıncı ayda ortanca 63[40-76] idi(p<0.001). DSİ skoru, hem deprem sonrası üçüncü ayda hem de deprem sonrası altıncı ayda deprem öncesine göre anlamlı derecede arttı(ikisi için de p<0.001). DSİ skoru, deprem sonrası altıncı ayda deprem sonrası üçüncü aya göre anlamlı derecede azaldı(p<0.001). Sonuç: HD hastalarında yüksek olan semptom yükünün deprem gibi büyük travmalar sonrası dönemde daha da arttığını gösterdik. Artmış semptom yükünün deprem sonrası farkında olmak ve takip etmek erken müdahale şansı sağlayabilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yoktur.

Etik Beyan

Çalışma için Malatya Turgut Özal Üniversitesi Tıp Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan 12.05.2023 tarih ve 2023/28 karar numarası ile etik onay alınmıştır.

Teşekkür

Çalışmaya dahil olan tüm katılımcılara teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. 1. Robinson BM, Akizawa T, Jager KJ, Kerr PG, Saran R, Pisoni RL. Factors affecting outcomes in patients reaching end-stage kidney disease worldwide: differences in access to renal replacement therapy, modality use, and haemodialysis practices. Lancet. 2016;388(10041):294-306.
  2. 2. Murtagh FE, Addington-Hall J, Higginson IJ. The prevalence of symptoms in end-stage renal disease: a systematic review. Adv Chronic Kidney Dis. 2007;14(1):82-99.
  3. 3. Gapstur RL. Symptom burden: a concept analysis and implications for oncology nurses. Oncol Nurs Forum. 2007;34(3):673- 80.
  4. 4. Weisbord SD, Fried LF, Arnold RM, Rotondi AJ, Fine MJ, Levenson DJ, Switzer GE. Development of a symptom assessment instrument for chronic hemodialysis patients: the Dialysis Symptom Index. J Pain Symptom Manage. 2004;27(3):226-40.
  5. 5. Yong DS, Kwok AO, Wong DM, Suen MH, Chen WT, Tse DM. Symptom burden and quality of life in end-stage renal disease: a study of 179 patients on dialysis and palliative care. Palliat Med. 2009;23(2):111-9.
  6. 6. Sexton DJ, Lowney AC, O’Seaghdha CM, Murphy M, O’Brien T, Casserly LF, McQuillan R, Plant WD, Eustace JA, Kinsella SM, Conlon PJ. Do patient-reported measures of symptoms and health status predict mortality in hemodialysis? An assessment of POS-S Renal and EQ-5D. Hemodial Int. 2016;20(4):618-30.
  7. 7. Keya TA, Leela A, Habib N, Rashid M, Bakthavatchalam P. Mental Health Disorders Due to Disaster Exposure: A Systematic Review and Meta-Analysis. Cureus. 2023;15(4):e37031
  8. 8. Demiroğlu S, Bülbül E. The relationship of patients receiving hemodialysis with depression, anxiety, stress conditions and dialysis symptoms.(Article in Turkish). J Nephrol Nurs. 2021;16:124-33.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Nefroloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

6 Eylül 2024

Kabul Tarihi

16 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 8 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Yasar, E., Karaaslan, T., & Pembegül, İ. (2024). Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması. Medical Journal of Western Black Sea, 8(3), 323-330. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1544457
AMA
1.Yasar E, Karaaslan T, Pembegül İ. Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması. Med J West Black Sea. 2024;8(3):323-330. doi:10.29058/mjwbs.1544457
Chicago
Yasar, Emre, Tahsin Karaaslan, ve İrem Pembegül. 2024. “Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması”. Medical Journal of Western Black Sea 8 (3): 323-30. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1544457.
EndNote
Yasar E, Karaaslan T, Pembegül İ (01 Aralık 2024) Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması. Medical Journal of Western Black Sea 8 3 323–330.
IEEE
[1]E. Yasar, T. Karaaslan, ve İ. Pembegül, “Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması”, Med J West Black Sea, c. 8, sy 3, ss. 323–330, Ara. 2024, doi: 10.29058/mjwbs.1544457.
ISNAD
Yasar, Emre - Karaaslan, Tahsin - Pembegül, İrem. “Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması”. Medical Journal of Western Black Sea 8/3 (01 Aralık 2024): 323-330. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1544457.
JAMA
1.Yasar E, Karaaslan T, Pembegül İ. Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması. Med J West Black Sea. 2024;8:323–330.
MLA
Yasar, Emre, vd. “Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması”. Medical Journal of Western Black Sea, c. 8, sy 3, Aralık 2024, ss. 323-30, doi:10.29058/mjwbs.1544457.
Vancouver
1.Emre Yasar, Tahsin Karaaslan, İrem Pembegül. Hemodiyaliz Hastalarında Semptom Yükü Deprem Sonrasında Artar mı? Prospektif Bir Kohort Çalışması. Med J West Black Sea. 01 Aralık 2024;8(3):323-30. doi:10.29058/mjwbs.1544457

Batı Karadeniz Tıp Dergisi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi tarafından yayımlanan, uluslararası, hakemli ve açık erişimli bir dergidir. İlk sayısı 2017 yılında yayımlanan dergi, yılda üç kez (Nisan, Ağustos ve Aralık aylarında) yayımlanmakta olup Türkçe ve İngilizce makalelere yer verir.