Araştırma Makalesi

Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi

Cilt: 10 Sayı: 2 31 Ağustos 2026
PDF İndir
TR EN

Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi

Öz

Amaç: Bu çalışmada, Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH) olan hastalarda toraks bilgisayarlı tomografi (BT) ile ölçülen toraks ve trakea çaplarının solunum fonksiyon testleri (SFT) ile ilişkisinin incelenmesi ve bu ölçümlerin hastalığın yapısal etkilerinin değerlendirilmesindeki yerinin belirlenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: Kesitsel tasarımla gerçekleştirilen çalışmada, 2018–2020 yılları arasında solunum fonksiyon testi ve bodipletismografi uygulanan, toraks BT görüntüleri bulunan 169 hasta retrospektif olarak incelendi. Örneklem büyüklüğü G*Power 3.1 ile a priori güç analizi kullanılarak, α=0,05 ve güç (1–β)=0,80 için minimum 104 olarak hesaplandı. Akciğer malignitesi, interstisyel akciğer hastalığı, plevral hastalık ve göğüs duvarı anomalisi olan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Veriler SPSS 25.0 yazılımı ile analiz edildi. Bulgular: KOAH grubunda yaş ortalaması (65±10,8 vs 53±12,5 yıl) ve sigara öyküsü (30 vs 14 paket-yıl) kontrol grubundan anlamlı olarak yüksekti (p<0,001). KOAH grubunda toraks anterior-posterior (AP) çapı (18,39±1,72 vs 17,23±1,74 cm, p<0,001), toraks transvers (TT) çapı (24,6±1,69 vs 23,9±1,79 cm, p=0,008) ve trakea AP çapı (2,23±0,34 vs 2,09±0,32 cm, p=0,006) kontrol grubundan anlamlı olarak yüksek saptandı. Trakea transvers çapında gruplar arasında anlamlı fark gözlenmedi (p=0,077). KOAH grubunda toraks AP çapı ile rezidüel hacim (RV) arasında pozitif (r=0,398, p<0,001), FEV1/FVC oranı ile negatif (r=−0,316, p=0,005) korelasyon saptandı. Lojistik regresyon analizinde, toraks AP çapındaki her 1 cm'lik artış KOAH bulunma olasılığını yaklaşık 1,37 kat artırmaktaydı (OR=1,37; %95 GA: 1,11–1,69; p=0,004). Çok değişkenli lineer regresyon analizinde; yaş (B=0,103; p<0,001), VKİ (B=0,118; p=0,007) ve KOAH varlığı (B=1,121; p=0,002) toraks AP çapının bağımsız belirleyicileri olarak saptandı. Sonuç: Toraks ve trakea AP çaplarındaki artış, KOAH’ta akciğer hiperinflasyonunun somut radyolojik yansımasıdır. Bu ölçümler, özellikle SFT'nin sınırlı olduğu durumlarda, hastalığın fenotiplendirilmesi ve yapısal değişikliklerin takibinde tamamlayıcı parametre olarak kullanılabilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yok

Etik Beyan

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu tarafından onaylanmıştır.

Teşekkür

Yok

Kaynakça

  1. Agustí A, Celli BR, Criner GJ, Halpin D, Anzueto A, Barnes P, et al. Global initiative for chronic obstructive lung disease 2023 report: GOLD executive summary. Am J Respir Crit Care Med. 2023;207(6):819-837. https://doi.org/10.1164/rccm.202301-0106PP
  2. Vogelmeier CF, Criner GJ, Martinez FJ, Anzueto A, Barnes PJ, Bourbeau J, et al. Global strategy for the diagnosis, management, and prevention of chronic obstructive lung disease 2017 report. GOLD executive summary. Am J Respir Crit Care Med. 2017;195(5):557-582. https://doi.org/10.1164/rccm.201701-0218PP
  3. Hogg JC, Chu F, Utokaparch S, Woods R, Elliott WM, Buzatu L, et al. The nature of small-airway obstruction in chronic obstructive pulmonary disease. N Engl J Med. 2004;350(26):2645-2653. https://doi.org/10.1056/NEJMoa032158
  4. Hogg JC. Pathophysiology of airflow limitation in chronic obstructive pulmonary disease. Lancet. 2004;364(9435):709-721. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(04)16900-6
  5. Dyspnea. Mechanisms, assessment, and management: a consensus statement. American Thoracic Society. Am J Respir Crit Care Med. 1999;159(1):321-340. https://doi.org/10.1164/ajrccm.159.1.ats898
  6. Rothpearl A, Varma AO, Goodman K. Radiographic measures of hyperinflation in clinical emphysema. Discrimination of patients from controls and relationship to physiologic and mechanical lung function. Chest. 1988;94(5):907-913. https://doi.org/10.1378/chest.94.5.907
  7. Bellemare JF, Cordeau MP, Leblanc P, Bellemare F. Thoracic dimensions at maximum lung inflation in normal subjects and in patients with obstructive and restrictive lung diseases. Chest. 2001;119(2):376-386. https://doi.org/10.1378/chest.119.2.376
  8. Kilburn KH, Asmundsson T. Anteroposterior chest diameter in emphysema. From maxim to measurement. Arch Intern Med. 1969;123(4):379-382. https://doi.org/10.1001/archinte.1969.00300140025006

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Göğüs Hastalıkları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

9 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

20 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Seren, O. T., & Altınsoy, B. (2026). Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi. Medical Journal of Western Black Sea, 10(2), 254-260. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1695759
AMA
1.Seren OT, Altınsoy B. Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi. Med J West Black Sea. 2026;10(2):254-260. doi:10.29058/mjwbs.1695759
Chicago
Seren, Orbay Tutku, ve Bülent Altınsoy. 2026. “Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi”. Medical Journal of Western Black Sea 10 (2): 254-60. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1695759.
EndNote
Seren OT, Altınsoy B (01 Ağustos 2026) Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi. Medical Journal of Western Black Sea 10 2 254–260.
IEEE
[1]O. T. Seren ve B. Altınsoy, “Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi”, Med J West Black Sea, c. 10, sy 2, ss. 254–260, Ağu. 2026, doi: 10.29058/mjwbs.1695759.
ISNAD
Seren, Orbay Tutku - Altınsoy, Bülent. “Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi”. Medical Journal of Western Black Sea 10/2 (01 Ağustos 2026): 254-260. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1695759.
JAMA
1.Seren OT, Altınsoy B. Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi. Med J West Black Sea. 2026;10:254–260.
MLA
Seren, Orbay Tutku, ve Bülent Altınsoy. “Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi”. Medical Journal of Western Black Sea, c. 10, sy 2, Ağustos 2026, ss. 254-60, doi:10.29058/mjwbs.1695759.
Vancouver
1.Orbay Tutku Seren, Bülent Altınsoy. Toraks bilgisayarlı tomografi ile ölçülen trakea ve toraks çaplarının KOAH ile ilişkisinin değerlendirilmesi. Med J West Black Sea. 01 Ağustos 2026;10(2):254-60. doi:10.29058/mjwbs.1695759

Batı Karadeniz Tıp Dergisi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi tarafından yayımlanan, uluslararası, hakemli ve açık erişimli bir dergidir. İlk sayısı 2017 yılında yayımlanan dergi, yılda üç kez (Nisan, Ağustos ve Aralık aylarında) yayımlanmakta olup Türkçe ve İngilizce makalelere yer verir.