Araştırma Makalesi

Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı

Cilt: 9 Sayı: 3 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı

Öz

Amaç: Bu çalışma, diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalık düzeylerini değerlendirmeyi ve yazılı eğitim materyali aracılığıyla bu farkındalığın artırılabilirliğini incelemeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntemler: Gözlemsel, prospektif ve yarı deneysel olarak tasarlanan çalışmaya, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi’ne başvuran 154 gönüllü birey katılmıştır. Katılımcılara, eğitim öncesinde HPV ile oral ve orofaringeal kanser hakkında bir anket uygulanmış; ardından yazılı broşürle bilgilendirme yapılmış ve sonrasında aynı anket tekrar uygulanmıştır. Bulgular: Eğitim öncesi toplam farkındalık puanı ortalaması 5.7±3.1 iken, eğitim sonrası 13.8±2.2’ye yükselmiştir. Eğitim sonrasında tüm sorularda doğru yanıt oranlarında istatistiksel olarak anlamlı artış saptanmıştır (p<0.05). Eğitim öncesinde yaş, eğitim düzeyi ve diş hekimi ziyaret sıklığı gibi faktörler bilgi düzeyini etkilerken, eğitim sonrası bu farklılıkların büyük ölçüde ortadan kalktığı görülmüştür. Sonuç: Yazılı eğitim materyalleri, HPV, oral ve orofaringeal kanser farkındalığını artırmada etkili bulunmuştur. Eğitim, tüm demografik gruplarda bilgi artışı sağlamış ve özellikle düşük bilgi düzeyine sahip bireylerde eşitliği teşvik etmiştir. Diş hekimlerinin bu sürece aktif katılımı, HPV kaynaklı kanserlerin önlenmesinde kritik rol oynayabilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Gillison ML, Chaturvedi AK, Lowy DR. HPV prophylactic vaccines and the potential prevention of noncervical cancers in both men and women. Cancer. 2008;113(S10):3036-3046. https://doi.org/10.1002/cncr.23764
  2. Kato MG, Baek CH, Chaturvedi P, Gallagher R, Kowalski LP, Leemans CR, et al. Update on oral and oropharyngeal cancer staging - International perspectives. World J Otorhinolaryngol Head Neck Surg. 2020;6(1):66-75. https://doi.org/10.1016/j.wjorl.2019.06.001
  3. Bozkurt FD, Özdemir S. Validity and reliability of a Turkish version of the human papillomavirus knowledge scale: a methodological study. J Turk Ger Gynecol Assoc. 2023;24(3):177-182. https://doi.org/10.4274/jtgga.galenos.2023.2022-10-9
  4. Diana G, Corica C. Human Papilloma Virus vaccine and prevention of head and neck cancer, what is the current evidence? Oral Oncol. 2021;115:105168. https://doi.org/10.1016/j.oraloncology.2020.105168
  5. Söğüt İS, Yarli SK. Tıbbi Korunma Hakkı Bağlamında HPV Aşısı ve Toplumsal Cinsiyet. Dokuz Eylul Univ Hukuk Fak Derg. 2024;26(2):1097-1126. https://doi.org/10.33717/deuhfd.1479880
  6. Akalın A. Human Papillomavirus (HPV) Enfeksiyonu ve HPV aşısında güncel yaklaşımlar. Androl Bul 2022; 24:133-139. https://doi.org/10.24898/tandro.2022.25993
  7. Çakır AT, Porsuk İ, Çalbıyık F, Taner G, Noğay AE, Aslan ME, et al. Üniversite öğrencilerinin HPV, HPV tarama testi ve HPV aşısına ilişkin bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi: Kesitsel bir çalışma. Med J West Black Sea. 2021;5(3):472-480. https://doi.org/10.29058/mjwbs.974567
  8. Yeniyapı A, Aydın E. HPV eğitiminin Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin HPV farkındalığı üzerine etkisi: ön test-son test deseni yaklaşımı. ANKEM Derg. 2024;38(2):62-70. https://doi.org/10.54962/ankemderg.1521011

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ağız, Yüz ve Çene Cerrahisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

6 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

17 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Şeker, Ç., Çapar, İ., Haylaz, E., Hasırcı, U. C., Dumanlı Kusay, D., İçen, M., & Geduk, G. (2025). Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı. Medical Journal of Western Black Sea, 9(3), 339-347. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1759577
AMA
1.Şeker Ç, Çapar İ, Haylaz E, vd. Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı. Med J West Black Sea. 2025;9(3):339-347. doi:10.29058/mjwbs.1759577
Chicago
Şeker, Çiğdem, İsmail Çapar, Emre Haylaz, vd. 2025. “Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı”. Medical Journal of Western Black Sea 9 (3): 339-47. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1759577.
EndNote
Şeker Ç, Çapar İ, Haylaz E, Hasırcı UC, Dumanlı Kusay D, İçen M, Geduk G (01 Aralık 2025) Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı. Medical Journal of Western Black Sea 9 3 339–347.
IEEE
[1]Ç. Şeker vd., “Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı”, Med J West Black Sea, c. 9, sy 3, ss. 339–347, Ara. 2025, doi: 10.29058/mjwbs.1759577.
ISNAD
Şeker, Çiğdem - Çapar, İsmail - Haylaz, Emre - Hasırcı, Utku Cem - Dumanlı Kusay, Didem - İçen, Murat - Geduk, Gediz. “Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı”. Medical Journal of Western Black Sea 9/3 (01 Aralık 2025): 339-347. https://doi.org/10.29058/mjwbs.1759577.
JAMA
1.Şeker Ç, Çapar İ, Haylaz E, Hasırcı UC, Dumanlı Kusay D, İçen M, Geduk G. Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı. Med J West Black Sea. 2025;9:339–347.
MLA
Şeker, Çiğdem, vd. “Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı”. Medical Journal of Western Black Sea, c. 9, sy 3, Aralık 2025, ss. 339-47, doi:10.29058/mjwbs.1759577.
Vancouver
1.Çiğdem Şeker, İsmail Çapar, Emre Haylaz, Utku Cem Hasırcı, Didem Dumanlı Kusay, Murat İçen, Gediz Geduk. Diş hekimliği fakültesine başvuran hastaların HPV aşısı ile oral ve orofaringeal kanser konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi: Ön test / son test tasarımı. Med J West Black Sea. 01 Aralık 2025;9(3):339-47. doi:10.29058/mjwbs.1759577

Batı Karadeniz Tıp Dergisi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi tarafından yayımlanan, uluslararası, hakemli ve açık erişimli bir dergidir. İlk sayısı 2017 yılında yayımlanan dergi, yılda üç kez (Nisan, Ağustos ve Aralık aylarında) yayımlanmakta olup Türkçe ve İngilizce makalelere yer verir.