Ders Kitaplarına Metin Seçimi Açısından Türkçe Öğretim Programlarının Değerlendirilmesi/Evaluation of Turkish Curriculums in Terms of Text Selection for Textbooks

Öz

Dil eğitiminde metin kullanımı çok önemlidir. Çünkü dil eğitimi metin merkezli olarak gerçekleştirilir. Bu çalışmanın amacı, 1924'ten 2006 yılına kadar hazırlanan 15 Türkçe öğretim programını, Türkçe ders kitaplarına metin seçiminde tür, tema, içerik, uzunluk, kaynak ve yazar tercihi bakımından değerlendirmektir. Değerlendirmede “içerik analizi” tekniklerinden “kategorisel analiz tekniği” kullanılmıştır. Çalışmanın sonuçları geçmişten günümüze yaklaştıkça Türkçe öğretim programlarında kitaplara alınacak metinlerin seçimi ile ilgili daha çok sayıda değişkene ve daha belirleyici ifadelere yer verildiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler: Metin seçimi, ders kitapları, öğretim programı, dil eğitimi

Abstract

The usage of the text is crucial for language education. Because, language education come into being text centered. The aim of this study is to evaluate 15 Turkish curriculums – from 1924 to 2006 - in terms of principles relating to text gender, theme, content, length, cohice of reference book and writer, in text selection for Turkish textbooks. In evaluation, categorical analysis technique from content analysis techniques is used. The result of the study introduces that the numbers of distinctive statements and principles relating to text selection for textbooks have increased in Turkish curriculums.

Key Words: Text selection, textbooks, curriculum, language education

Anahtar Kelimeler

• Metin seçimi, ders kitapları, öğretim programı, dil eğitimi

Kaynakça

1. Aytaş, G. (2001). “Türkçe Ders Kitaplarının Yazımında Metin Seçimi ve Metin Altı Sorularının Hazırlanmasında Dikkat Edilmesi Gereken Bazı Hususlar”, Türk Yurdu. Yıl: 21, S. 162-163, s. 56-61.
2. Balcı, A. (2001). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntem, Teknik ve İlkeler. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
3. Bilgin, N. (2000). İçerik Analizi. İzmir: Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları.
4. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş., Demirel, F. (2008). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi Yay.
5. Coşkun, E. (2005). “İlköğretim 4. ve 5. Sınıf Öğretmen ve Öğrencilerinin Yeni Türkçe Öğretim Programı'yla İlgili Görüşleri Üzerine Nitel Bir Araştırma”, Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri. Yıl: V, Sayı: 2, Güz, 2005, s. 421 – 476.
6. Çeçen, M. A. ve Çiftçi, Ö. (2007). “İlköğretim 6. Sınıf Türkçe Ders Kitaplarında Yer Alan Metinlerin Tür ve Tema Açısından İncelenmesi.” Milli Eğitim. Sayı: 173, s. 39-49.
7. Duman, A. (2003). “Türk Soylulara Türkiye Türkçesi Öğretiminde Metin Seçimi.” Türklük Bilimi Araştırmaları (Türkçenin Öğretimi Özel Sayısı). (13), 151-154.
8. Eren, K. S. (1994). İlköğretim Okullarında Okutulan Türkçe Ders Kitaplarının Program Amaçlarına Ulaşabilirlik Düzeyi. Ankara: Ankara Üniv. Sosyal Bilimler Ens. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.

9. Göğüş, B. (1971). “Ana Dili Olarak Türkçenin Öğretimine Tarihsel Bir Bakış”. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı-Belleten. Ankara.
10. Güneş, F. (2002). Ders Kitaplarının İncelenmesi. Ankara: Ocak Yay.
11. Kayman, F. (1997). Ortaokullarda Türkçe Öğretiminde En çok Kullanılan Öğretim Metotları ve Bu Metotların Uygulanmasında Karşılaşılan Problemler (Ankara İlinde Bir İnceleme). Ankara: Gazi Üniv. Sosyal Bilimler Ens. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
12. Küçük, S. (1996) Türkçe Öğretiminde Metin Seçimi ve Önemi. Dil Dergisi. Sayı: 43, s. 10-14.
13. MEB. (1981). Temel Eğitim Okulları Türkçe Eğitim Programı. Tebliğler Dergisi. Sayı: 2098, (26 Ekim 1981), s. 327-356.
14. MEB. (1995). Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliği. Tebliğler Dergisi. Sayı: 2434, (03.07.1995).
15. MEB. (2005). İlköğretim Türkçe Dersi Öğretim Programı ve Kılavuzu (1-5. Sınıflar). Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
16. MEB. (2006). İlköğretim Türkçe Dersi (6,7, 8. Sınıflar) Öğretim Programı ve Kılavuzu. Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
17. MEB. (2007). “Ders Kitapları İle Eğitim Araçlarının İncelenmesi ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönerge”. Tebliğler Dergisi. S. 2597 (Ekim, 2006).
18. Özbay, M. (2000). Öğretmen Görüşlerine Göre Ankara Merkez İlköğretim Okullarında Türkçe Öğretimi. Ankara.
19. Rukancı, F. ve Anameriç, H. (2008). E-Kitap Teknolojisi ve Kullanımı. İndirilme tarihi: 29.09.2008, http://acikarsiv.ankara.edu.tr/fulltext/164.htm
20. Temizyürek, F. ve Balcı, A. (2006). Cumhuriyet Dönemi İlköğretim Okulları Türkçe Programları. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
21. Tepebaşılı, F. (2005). “Okuma ve Metin Seçimi Sorunu”. Edebiyat Yazıları. Ankara: Hece Yay.
22. Yalçın, A. (1996). “Türkçe Ders Kitaplarının Planlanması ve Yazılması”. Türk Yurdu, Sayı:107, s. 24-27.
23. Yalçın, S. (1994). Metinden Öğrenme İlkelerine Göre Hazırlanan Ders Kitabının Öğrenci Erişisine Etkisi. Ankara: Hacettepe Üniv. Sosyal Bilimler Ens. Yayımlanmamış Doktora Tezi.