-

Öz

ing among the reading comprehension skills has been carried out via concept maps. Study data were gathered through various qualitative and quantitative data gathering tools such as video and voice records, reflective diary, student’s diary, student studies, observation, strategy assessment papers, and reading comprehension skills. The research has been planned and applied as 4-hour sessions for twice a week during 8 weeks. Researcher thought the strategies by being a model, and then provided the students with the environment for being independent users. The analysis of quantitative data was performed by utilizing SPSS, while the analysis of qualitative data was performed via content analysis. In analysis of qualitative data, MAXQDA software was utilized. As a result of quantitative analyses, it has been seen that the reading comprehension skill of the students has improved. The findings obtained from qualitative data have revealed that, as a result of teaching the reading comprehension skills by utilizing concept mapping technique, the students have shown improvement in their estimation, question creation and abstracting skills

Anahtar Kelimeler

• Turkish as foreign language, reading comprehension, concept mapping technique

YABANCI DİL OLARAK TÜRKÇE ÖĞRETİMİNDE KAVRAM HARİTALARININ OKUDUĞUNU ANLAMA BECERİSİNE ETKİSİ

Öz

Bu çalışmanın amacı, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen C1 düzeyi öğrencilerinin kavram haritaları aracılığıyla okuduğunu anlama becerilerinin geliştirilmesidir. Araştırma kavram haritalama tekniğinin uygulanma sürecini ortaya koymayı amaçladığı için eylem araştırması olarak düzenlenmiştir. Araştırma, 20.05.2014-10.07.2014 tarihleri arasında olmak üzere toplam 8 hafta sürmüş ve Fatih Üniversitesi TÖMER’de 11 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada okuduğunu anlama stratejilerinden tahmin etme, soru üretme ve özetlemenin öğretimi kavram haritaları yardımıyla yapılmıştır. Araştırma verileri video ve ses kayıtları, yansıtıcı günlük, öğrenci günlüğü, öğrenci çalışmaları, gözlem, strateji değerlendirme yaprakları ve okuduğunu anlama başarı testi olmak üzere çeşitli nitel ve nicel veri toplama araçlarıyla elde edilmiştir. Araştırma sekiz hafta boyunca, haftada iki gün dörder saat olacak şekilde planlanıp uygulanmıştır. Araştırmacı, stratejilerin öğretimini model olma yoluyla gerçekleştirmiş, ardından öğrencilerin bağımsız kullanıcılar olabilmeleri için ortam sağlamıştır. Nicel verilerin analizi SPSS programıyla, nitel verilerin analizi ise içerik analiziyle yapılmıştır. Nitel verilerin analizinde MAXQDA programından yararlanılmıştır. Araştırmanın nicel analizleri sonucunda öğrencilerin okuduğunu anlama becerilerinin geliştiği görülmüştür. Nitel verilerden elde edilen bulgular ise okuduğunu anlama stratejilerinin kavram haritalama tekniğinden yararlanılarak öğretimi sonucunda öğrencilerin tahmin etme, soru üretme ve özetleme becerilerinde gelişim gösterdiklerini ortaya koymuştur.

Anahtar Kelimeler

• Yabancı dil olarak Türkçe, okuduğunu anlama, kavram haritalama tekniği

Kaynakça

1. Altınok, H. (2004). İşbirlikli öğrenme, kavram haritalama, fen başarısı, strateji kullanımı ve tutum. Yayınlanmamış doktora tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
2. Astane, E., Berimani, S. (2014). The effect of jigsaw technique vs. concept map presentation mode on vocabulary learning of low-intermediate efl learners. ELT Voices, 4 (6), 113-123.
3. -
4. Bülbül, F. (2014). Kavram haritalama tekniğinin yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanımı. Turkish Studies, 9 (6), 175-189.
5. Chang , K., Sung, Y., Chen, I. (2002). The effect of concept mapping to enhance text comprehension and summarization. The Journal of Experimental Education, 71 (1), 5-23.
6. Demirel, Ö. (2012). Yabancı dil öğretimi. Ankara: Pegem Akademi.
7. Dönmez, C., Yazıcı, K., Sabancı, O. (2007). Sosyal bilgiler derslerinde grafik düzenleyicilerin kullanımının öğrencilerin akademik bilgiyi elde etmelerine etkisi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 5 (3), 437-459.
8. Glesne, C. (2013). Nitel araştırmaya giriş. (Çev. A. Ersoy, P. Yalçınoğlu). Ankara: Anı Yayıncılık.

9. Göğüş, B. (1978). Türkçe ve yazın eğitimi. Ankara: Gül Yayınevi.
10. Güler, A., Halıcıoğlu, M. B., Taşğın, S. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları.
11. Khalil, M. (2008). The effect of using concept map s on achieving English grammar among ninth graders in Gaza governorate. The Islamic University, Gaza.
12. Korukcu, A. (2007). Kavram haritalarının din öğretiminde kullanımı. Yayımlanmamış doktora tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
13. Manguel, A. (2001). Okumanın tarihi. (Çev. F. Elioğlu). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
14. MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı Çeviri Komisyonu. (2009). Diller İçin Avrupa Ortak Başvuru Metni Öğrenme-Öğretme-Değerlendirme. Ankara: Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı Yayınları.
15. Merriam, S. (2013). Nitel araştırma desen ve uygulama için bir rehber. (Çev. S. Turan). Ankara: Nobel.
16. Novak, J., Gowin, B. (1984). Learning how to learn. USA: Cambridge University Press.
17. Patton, M. Q. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri. (Çev. M. Bütün, S. B. Demir). Ankara: Pegem Akademi.
18. Pangestuti, A., Mistianah, Corebima, A. (2015). Using reading concept map-teams games tournament to improve reading interest of tenth grade student of laboratory senior high school state university of Malang. American Journal of Educational Research, 3 (2), 250-254.
19. P. Johnson, Andrew. (2014). Eylem araştırması el kitabı. (Çev. Y. Uzuner, M. Özten Anay). Ankara: Anı Yayıncılık.
20. Razı, S. (2008). Okuma becerisi öğretimi ve değerlendirilmesi. İstanbul: Kriter Yayınlar.
21. Şenay, A. (2007). Kavram haritaları yöntemiyle metin öğretimi. Yayımlanmamış doktora tezi, Selçuk Üniversitesi, Konya.
22. Şeyihoğlu, A., Akbaş, Y. & Kartal, A. (2012). Uygulama örnekleri ile coğrafya eğitiminde kavram ve zihin haritaları. Ankara: Pegem Akademi.
23. Tümen, S. (2006). Kavram haritaları yönteminin yabancı dil öğretiminde öğrenci başarısına etkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Fırat Üniversitesi, Elazığ.
24. Yaman, H. (2006). İlköğretim ikinci kademe dilbilgisi derslerinde kavram haritası tekniğinin öğrenci başarısına ve hatırlamaya etkisi. Yayımlanmamış doktora tezi, Marmara Üniversitesi, İstanbul.
25. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin.