Araştırma Makalesi

Farklı yağlı tohumlardan soğuk pres yöntemiyle elde edilen sabit yağların yağ asidi kompozisyonlarının araştırılması

Cilt: 26 Sayı: 3 7 Aralık 2021
PDF İndir
EN TR

Farklı yağlı tohumlardan soğuk pres yöntemiyle elde edilen sabit yağların yağ asidi kompozisyonlarının araştırılması

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı, badem, çörekotu, menengiç, çiya, hardal, acı kayısı çekirdeği, yerli susam, beyaz susam, teten, aspir, kanola, haşhaş, yer fıstığı ve tane hindistan cevizi tohumlarından soğuk pres yöntemiyle elde edilen sabit yağların yağ asidi kompozisyonlarını belirlemektir.

Yöntem ve Bulgular: Bitkilerden sabit yağların ekstraksiyonunda saatte 5 kg ezme kapasitesine sahip tek kafa vidalı soğuk pres (Koçmaksan, İzmir, 1.5 kw, 220 volt) kullanılmıştır. Elde edilen yağlar, içindeki partiküllerden uzaklaştırmak için, filtre kâğıdı ile süzülerek 10 ml’lik kahverengi cam şişelere hava boşluğu kalmayacak şekilde doldurulup, -18°C’de analizlere kadar muhafaza edilmiştir. Çalışmada ele alınan bitkilerin sabit yağları, yağ asidi kompozisyonu bakımından değerlendirildiğinde, dokuz adet doymuş, altı adet tekli doymamış ve yedi adet çoklu doymamış yağ asidi içerdiği tespit edilmiştir. En yüksek toplam doymuş yağ asidi %84.78 oranı ile hindistan cevizi yağından elde edilmiştir. En yüksek toplam doymamış yağ asidi içeriği %91.19 oranı ile kanola yağından, en yüksek tekli doymamış yağ asidi içeriği %67.04 oranı ile acı kayısı çekirdeği yağından, en yüksek çoklu doymamış yağ asidi içeriği ise %69.76 oranı ile Haşhaş tohumlarından elde edilmiştir. Soğuk pres yöntemiyle yağları çıkarılan bitkilere ait P (çoklu doymamış yağ asitleri) /S (doymuş yağ asitleri) değerleri 0.02-10.43 arasında değişmektedir. Yağların en yüksek P/S değeri sırasıyla %10.35 ile kanola ve %9.96 ile acı kayısı çekirdeği yağından elde edilmiştir.

Genel Yorum: Hindistan cevizi yağı P/S değeri bakımından Dünya Sağlık Örgüt (DSÖ) standartlarının altında kalarak direkt gıda olarak tüketilemez sınıfına girmektedir. İncelenen diğer soğuk pres yağların, dengeli bir yağ asitleri kompozisyonuna sahip olmasından dolayı gerek yemeklik yağ sanayi açığının kapatılması gerekse sağlık için yararları bakımından yemeklik olarak kullanılabilir yağlar arasında olabileceği sonucuna varılmıştır.

Çalışmanın Önemi ve Etkisi: Sabit yağlar, yağ asidi kompozisyonlarına göre, yemeklik sıvı yağ, sabun, parfümeri ve diğer endüstri kolları gibi birçok alanda kullanılmaktadır. Bu çalışmada, soğuk pres yöntemiyle elde edilen sabit yağların kimyasal değerlerini tek bir çalışmada birleştirerek, araştırmacılar için kolay veriye ulaşılması sağlanmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Altan A, Kola O (2009) Yağ işleme teknolojisi. Bizim Büro Yayınevi, 230 s.
  2. Arıoğlu H, Özyurtseven S, Güllüoğlu L (2012) İkinci ürün koşullarında yetiştirilen bazı soya [Glycine max (L.) Merr] çeşitlerinin yağ verimi ile yağ asitleri içeriklerinin belirlenmesi-II. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 27(2), 1-10.
  3. Arslan B, Culpan E (2020) Melezleme ile Geliştirilmiş Bazı Aspir (Carthamus tinctorius L.) Genotiplerinin Tarımsal ve Teknolojik Özelliklerinin Belirlenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 30(4), 742-750.
  4. Asil H (2020) Soğuk Sıkım (Pres) Yöntemiyle Elde Edilen Yağlar ve Fitoterapik Özellikleri, Güncel Fitoterapi ve Geleneksel Tıbbi Bitkiler . Nobel Tip Kitabevleri. 86-96.
  5. Asil H, Göktürk E (2020) Uçucu yag elde etmede modern ekstraksiyon yöntemleri, Güncel Fitoterapi ve Geleneksel Tibbi Bitkiler. Nobel Tip Kitabevleri. 97-104.
  6. Balta MF (2013) Farklı iç tadı ve oluşumuna sahip badem (Prunus amygdalus Batsch) genotiplerinde yağ asitlerinin belirlenmesi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 3(1), 17-24.
  7. Bellou S, Triantaphyllidou IE, Aggeli D, Elazzazy AM, Baeshen MN, Aggelis G (2016) Microbial oils as food additives: recent approaches for improving microbial oil production and its polyunsaturated fatty acid content. Current opinion in Biotechnology, 37, 24-35.
  8. Bodoira RM, Penci MC, Ribotta PD, Martínez ML (2017) Chia (Salvia hispanica L.) oil stability: Study of the effect of natural antioxidants. Lwt, 75, 107-113.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ziraat Mühendisliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

7 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

29 Haziran 2021

Kabul Tarihi

2 Eylül 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 26 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Asil, H., & Bozdoğan Konuşkan, D. (2021). Farklı yağlı tohumlardan soğuk pres yöntemiyle elde edilen sabit yağların yağ asidi kompozisyonlarının araştırılması. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 26(3), 670-678. https://doi.org/10.37908/mkutbd.959699

Cited By

22740137731737513771 13774 15432 1813713775 14624 15016 i2or 1857924881