Araştırma Makalesi

Hatay ili defne (Laurus nobilis L.) üretim alanlarında bulunan zararlı türler ile predatörlerinin yaygınlıklarının belirlenmesi

Cilt: 26 Sayı: 3 7 Aralık 2021
PDF İndir
EN TR

Hatay ili defne (Laurus nobilis L.) üretim alanlarında bulunan zararlı türler ile predatörlerinin yaygınlıklarının belirlenmesi

Öz

Amaç: Defne (Laurus nobilis L.) Hatay ilinde yaygın olarak yetişen, sabit ve uçucu yağı tıbbi ve kozmetik sanayinde yaygın olarak kullanılan ekonomik olarak öneme sahip bir bitkidir. Bu çalışma defne ağaçlarında sorun zararlı böcek türlerinin yanısıra zararlıların olası doğal düşman türlerin belirlemek, böylece defnede zararlılardan kaynaklanabilecek verim ve kalite kaybının engellenmesine yönelik mücadele programlarına temel veri sağlamak amacıyla yapılmıştır.

Yöntem ve Bulgular: Çalışma, 2018-2019 yıllarında Hatay iline bağlı önemli defne varlığına sahip olan ilçelerde (Yayladağı, Samandağ, İskenderun, Erzin, Dörtyol ve Antakya) yürütülmüştür. Çalışmanın materyalini defne alanlarından alınan defne ağaçlarının dal, sürgün, yaprak ve çiçekleri gibi bitki kısımları ile bu alanlarda çeşitli yöntemlerle toplanan böcekler oluşturmuştur. Zararlı türler olarak Cacoecimorpha pronubana (Hübner [1799]) (Tortricidae), Haplothrips acanthoscelis Karnys (Phlaeothripidae), Tetraleurodes neemani (Bink-Moenen) (Aleyrodidae), Ceroplastes floridensis Comstock, Protopulvinaria pyriformis (Cockerell), Coccus hesperidum Linnaeus, 1758 (Coccidae) ve Aonidiella lauri (Maskell, 1879) (Diaspidae: Hemiptera); doğal düşman türleri olarak Exochomus quadripustulatus (Linnaeus, 1758), Chilocorus bipustulatus (Linnaeus, 1758), Cryptolaemus montrouzieri (Mulsant 1853), Propylea quatuordecimpunctata (Linnaeus, 1758), Oenopia (Synharmonia) conglobata (Linnaeus, 1758) ve Nephus (Nephus) ludyi (Weise, 1897) (Coccinellidae) belirlenmiştir.

Genel Yorum: Önemli bir ihraç ürünü olan defne üretiminin arttırılması ve kaliteli bir üretim için silvikültür tarımı (dikimi) teşvik edilmelidir. Defnenin bir alternatif ürün olarak tarımsal anlamda yetistiriciliğinin yapılması çalışmaları da başlatılmalıdır. Sonuç olarak ülkemizin ihracattaki önemli konumu ve Hatay'ın bu noktada kilit nokta olması defnenin üretimine katkı sağlayacak her türlü çalışmanın desteklenmesi gerekliliğini ortaya çıkarmaktadır.

Çalışmanın Önemi ve Etkisi: Hatay ilinde yapılan bu çalışmada defnenin zararlıları olarak Lepidoptera takımının Tortricidae familyasından bir, Tysanoptera takımının Phlaeothripidae familyasından bir; Hemiptera takımının Aleyrodidae familyasından bir, Coccidae familyasından üç ve Diaspididae familyasından bir tür olmak üzere toplam yedi fitofag tür ile Coccinellidae (Coleoptera) familyasından 6 doğal düşman türü belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü ve TÜBİTAK-1002 Hızlı Destek Projesi

Proje Numarası

18.M.039

Teşekkür

Bu çalışma Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü 18.M.039’nolu proje tarafından desteklenmiştir. Çalışmadaki Coccoidea türlerinin teşhisini yapan Sayın Prof. Dr. M. Bora Kaydan’a, Thripidae familyasına ait türün teşhisini yapan Sayın Prof. Dr. Ekrem Atakan’a, Aleyrodidae familyasına ait türün teşhisinin yapan Sayın Doç. Dr. A. Filiz Çalışkan Keçe’ye ve Coccinellidae familyası türlerinin teşhisini yapan Sayın Dr. Öğr. Üyesi, Derya ŞENAL’a teşekkürlerimi sunarım.

Kaynakça

  1. Acar İ (1987) Defne yaprağı ve yaprak eterik yağının üretilmesi ve değerlendirilmesi. Ormancılık Araştırma Enstitüsü Yayınları, Teknik Bülten Serisi No:186, Ankara, 89 s.
  2. Anonim (2008) Ege ihracatçılar birliği, https://www.eib.org.tr/tr/ (Erişim tarihi: 04.08.2019)
  3. Anonim (2012) Hatay defne envanteri ve üretim planlaması (2013-2024). T.C. Hatay Valiliği, Yayın No: 14, 152 s.
  4. Anonim (2015) Hatay tıbbi ve aromatik bitkiler çalıştayı sonuç bildirgesi, 6-7 Ekim 2015, Hatay, 9s.
  5. Anonim (2017a) Defne (Laurus nobilis L.). T.C Çevre ve Orman Bakanlığı, Ege Ormancılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, El Kitabı Dizisi, 60 s.
  6. Anonim (2017b) T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü, 2016 yılı idare faaliyet raporu. 110 s. Trabzon.
  7. Alford DV (2012) Pests of ornamental trees, shrubs and flowers. A Color Handbook, Ministry of Agriculture, Fisheries and Food, Cambridge, UK, pp 480.
  8. Bayram Ş (2008) Ankara’da Karaağaç (Ulmus glabra Mill.)’da Gal Yapan Yaprakbitlerinde Avcı Coccinellidae (Coleoptera), Chrysopidae ve Hemerobiidae (Neuroptera) Familyasına Bağlı Türler. J.A.S. 14 (4) 386-393.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ziraat Mühendisliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

7 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

8 Eylül 2021

Kabul Tarihi

2 Kasım 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 26 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Ulaşlı, B. (2021). Hatay ili defne (Laurus nobilis L.) üretim alanlarında bulunan zararlı türler ile predatörlerinin yaygınlıklarının belirlenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 26(3), 779-790. https://doi.org/10.37908/mkutbd.992558

22740137731737513771 13774 15432 1813713775 14624 15016 i2or 1857924881