VİTİLİGOLU HASTALARDA HİPOTALAMO-HİPOFİZER-ADRENAL AKSIN VE HASTALIĞIN TUTULUMU İLE SÜRESİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Öz
Amaç: Vitiligo, herhangi bir yaşta ortaya çıkabilen, değişik büyüklükte ve sayıda, iyi sınırlı, süt beyazı renkte yamalar şeklinde görülen, melanosit yıkımı ile karakterize kazanılmış, ilerleyici, deri ve saç folikülünü tutan bir hastalıktır. Hastalığın etyopatogenezi hakkında çok şey bilinmese de hastalığa yönelik birçok hipotezler öne sürülmüştür. En önemli nedenlerinden biri otoimmünitedir. Bu hipotezi destekleyen en önemli verilerden biri de vitiligonun bazı otoimmün ve endokrin hastalıklarla (otoimmün poliendokrin sendromlarda olduğu gibi) birlikte görülmesidir. Adrenal yetmezlik de etyolojisinde çoğunlukla otoimmünitenin rol oynadığı bir hastalıktır. Adrenal yetmezliğin tanısında bu aksı değerlendiren çeşitli testler kullanılır. Serum bazal kortizol düzeyi tayini bunlardan biridir. Amacımız vitiligolu hastalarda serum bazal kortizol tayini ile hipotalamo- hipofizer- adrenal aksı (HPA) incelemektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, Mustafa Kemal Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine 2008–2009 yılları arasında başvuran ve vitiligo tanısı alan 27 hasta (11 erkek, 16 kadın) alındı. Hastalıkla ilgili demografik veriler, klinik ve laboratuar parametreleri incelendi.
Bulgular ve Sonuç: Vitiligolu hastalarda yapılan analizler sonucunda serum bazal kortizol düzeyleri ile bu hastalığın tutulum şekli (jeneralize, fokal) ve süresi arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı tespit edildi. Bu bulgular, vitiligolu hastalarda HPA aksı değerlendirmede serum bazal kortizol düzeylerinin özellikle subklinik adrenal yetmezliği teşhis etmede yetersiz olduğunu ve ileri testlere gereksinim duyulduğunu göstermektedir. Bu araştırma, bilgilerimize göre literatürdeki vitiligolu hastalarda HPA aksı inceleyen ender çalışmalardan birisidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Orth DN, Kovacs WJ. The adrenal cortex. In: Wilson JD, Foster DW, Kronenberg HM, Larsen PR (eds), Williams Textbook of Endocrinology. 9th Edition W.B Saunders Company Philadelphia 1998; 517–520.
- 2. Aron DC, Findling JW, Tyreel B. Hypothalamus and pituitary. In: Gardner DG, Shoback D (eds), Greenspan’s Basic and Clinical Endocrinology. 8th Edition United States 2007; 113–114.
- 3. Canda MS. Temel Patoloji II. Endokrin (2. baskı) SKSD yayın No 5, Sıvas: Dilek Basımevi, 1988.
- 4. Güvener N. Adrenal Korteksin Hipofonksiyonu. Türkiye Klinikleri J Int Med Sci 2005; 30–38.
- 5. Akarsu E, Atmaca H, Balcı MK, Bolu E, Çolak R, Emral R, Ertürk E, Keleútimur F, øzol AN, Özıúık G, Tanrıverdi F, Tarkun ø, Ünlühizarcı K. Hipotalamo- hipofizer- adrenal aks klavuzu. Türkiye Endokrin ve Metabolizma Derne÷i 2009.
- 6. Dökmetaú HS, Korkmaz S. Adrenokortikotropik hormon ve hastalıkları. Türkiye Klinikleri J Int Med Sci 2006; 37–44.
- 7. Betterle C, Zanchetta R. Update on polyendocrine syndromes (APS). Acta Biomedica 2003; 9–33.
- 8. Denli Y, Acar MA, Maraklı Sönmezo÷lu S, Yücel A. Vitiligo. Tüzün Y, Gürer MA, Serdaro÷lu S, O÷uz O, Aksungur V (editörler), Dermatoloji. 3. Baskı. Nobel Tıp Kitapevi østanbul 2008; 1465–1475.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Editöre Mektup
Yazarlar
Cumali Gökçe
Bu kişi benim
Sema Asilyörük
Bu kişi benim
Gamze Serarslan
Bu kişi benim
İhsan Üstün
Bu kişi benim
Murat Çelik
Bu kişi benim
Nigar Yılmaz
Bu kişi benim
Edip Uçar
Bu kişi benim
Mehmet Demir
Bu kişi benim
Hasan Kaya
Bu kişi benim
Şerefettin Canda
Bu kişi benim
Yayımlanma Tarihi
3 Mart 2015
Gönderilme Tarihi
2 Mart 2015
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2010 Cilt: 1 Sayı: 1