Bir Günlük Nokta Prevalans ile Bakış: Cerrahi Profilaksi Uygun mu?

Öz

Amaç: Cerrahi profilaksi sağlık-bakımı ilişkili en sık enfeksiyon olan cerrahi alan enfeksiyonlarını önlemede önemli bir uygulamadır. Bu çalışmada tüm hastane genelinde, cerrahi klinik ve yoğun bakım ünitelerinde cerrahi profilaksinin uygunluğunun saptanması amaçlanmıştır.

 

Gereç ve Yöntem: Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde enfeksiyon kontrol hemşireleri tarafından 11.11.2014 tarihinde 1 günlük nokta prevalans çalışması yapıldı. Cerrahi yapılan tüm hastalar çalışmaya dahil edildi. Hastaların demografik verileri, cerrahi özellikleri, cerrahi profilaksi uygunluğu kaydedildi.

Bulgular: Cerrahi işlem yapılan 57 hastanın yaş ortalaması 37.6±23.1 olup, %73.7’si yetişkin ve %57.9’u erkektir. Cerrahi işlemlerin %38.6’sı temiz kontamine, %5.3’ü kontamine iken %56.1’i temiz cerrahidir. Cerrahi işlemlerin %91.2’si elektif ve %45.5’i açık cerrahidir Ameliyattan önce yatış süresi ortalama 4.3±9.4 gün idi. Ameliyat öncesi tıraş olan %22.8 (n=13) hastanın sadece dördü ameliyattan hemen önce ameliyathanede tıraşlanmıştı. Banyo yapan hastaların tamamına yakını (%95.7) antiseptik kullanmamıştı. Hastaların %49.1’inde cerrahi profilaksi uygunsuz bulundu. Sefazolin cerrahi profilaksi için en sık kullanılan ajandı. Uygunsuz antibiyotik profilaksi nedenlerinin %53.6’sını antibiyotiğin başlama zamanı, %39.3’ünü antibiyotik seçimi, %28.6’sını temiz cerrahide profilaksi verilmesi, %10.7’sini profilaksi verilmemesi, %25’ini uzun süreli profilaksi ve %7.7’sini ise yanlış dozda profilaksi verilmesi oluşturmaktadır.

Sonuç: Çalışma sonuçları göz önüne alındığında profilaksi uygulamalarında ciddi uyumsuzluk tespit edildi. Bu bağlamda güvenli hasta cerrahisi için uygun profilaksinin önemi hakkında farkındalığın attırılması gerekmektedir.

Anahtar kelimeler: Hastane, cerrahi profilaksi, prevalans.

Kaynakça

1. Anderson DJ, Pyatt DG, Weber DJ, Rutala WA. Statewide costs of health care-associated infections: estimates for acute care hospitals in North Carolina. Am J Infect Control 2013; 41(9):764-768.
2. Lewis SS. Moehring RW, Chen LF, SextonDJ, Anderson DJ. Assessing the relative burden of hospital-acquired infections in a network of community hospitals. Infect Control Hosp Epidemiol 2013;34(11):1229-1230.
3. Mangram AJ,n Horan TC, Pearson ML, Silver LC, Jarvis WR. Guideline for prevention of surgical site infection, Infection Control and Hospital Epidemiology 1999; 20:250-78.
4. Anderson DJ, Podgorny K, Berríos-Torres SI, Bratzler DW, Dellinger EP, Greene L, et al. Strategies to prevent surgical site infections in acute care hospitals: 2014 update. Infection Control &Hospital Epidemiology 2014:35(6): 605-627.
5. Alaşehirli B, Oğuz E, Koruk S, Koruk İ, Karaoğlan İ, Çam Ö, et al. Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi’ndeki cerrahi servislerde antibiyotik profilaksisinin değerlendirilmesi. Gaziantep Medical Journal 2011: 17 (1):11-14.
6. Özkurt Z. Cerrahi profilakside antibiyotik kullanımı. ANKEM Derg 2005;19(3):111-4.
7. Kurçer Z, Oğuz E, Kurçer MA, Tacir A, Ünal B, Uzunköy A, et al. Harran üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama Hastanesinde cerrahi profilaktik antibiyotik uygulamalarının değerlendirilmesi. Klimik Derg 2006;19(2):46-8.
8. Soyer T. Cerrahi alan infeksiyon tanımlarında yenilikler ve profilakside güncel uygulamalar. ANKEM Derg 2014;28:156-161.

9. Yılmaz G, Öztürk E, Ayhan M, Coşkun B, Azap A. Bir üniversite hastanesindeki antibiyotik kullanımının araştırılması. Klimik Derg 2014; 27(39):109-13.
10. Yalçın AN, Serin S, Gürses E, Zencir M. Surgical antibiotic prophylaxis in a Turkish university hospital. Journal of Chemotherapy 2002; 14(4):373-7.
11. Kaya S, Aktaş S, Şenbayrak S, Tekin R, Öztoprak N, Aksoy F, et al. An evaluation of surgical prophylaxis procedures in Turkey: a multi-center point prevalence study. Eurasian J Med 2016;48:24-8.