Araştırma Makalesi
PDF EndNote BibTex Kaynak Göster

YÜZÜNDE FARKLI OLMAK VE FARKIN GÖRSEL TEMSİLİ ÜZERİNE BİR TARTIŞMA

Yıl 2022, Cilt 9, Sayı 1, 235 - 250, 27.06.2022
https://doi.org/10.17572/mj2022.1.235250

Öz

Bu metinde, yüzü sakatlık, hastalık veya iz nedeniyle farklı olan kişilerin görsel temsillerinin üretilmesi hakkında bir tartışma yürütülmektedir. Çalışmanın teorik arka planında yüze bakmanın toplumsal kuruluşu değerlendirilmektedir. Yüz, toplumsal ve kültürel atıflar dünyasının devamlılığı içinde görülür ve anlam kazanır. Yüzü farklı olan kişi, mevcut görme rejiminin bağlı olduğu sosyo-kültürel semboller sisteminden kopar, iletişim kabiliyeti azalır ve toplumsal olarak dışlanır. Bu çalışmada, yüzünde görünür farklılığı olan bireylerin maruz kaldığı ayrımcı ve dışlayıcı bakış günümüz görsel dünyası içinde yeniden ele alınmaktadır. Yeni medyanın sağladığı iletişim olanakları, toplumda normal dışı kabul edilen bireylerin kendilerini ifade edebilecekleri ve deneyimlerini aktarabilecekleri kanallar açmaktadır. Görünürlük alanının böylesine çeşitlenmesi günümüz görsel kültürü içinde ötekine bakışı da etkilemektedir. Bu bağlamda metinde, Yüzümle Mutluyum Derneği’nin instagram hesabındaki paylaşımlar incelenmekte ve sosyal medyanın normal dışı kabul edilen yüzlerin görsel temsilinde açtığı olanaklar değerlendirilmektedir.

Kaynakça

  • Alberti, F. B. ve Hoyle, V. (2021). Face Transplants: An International History. Journal of the History of Medicine and Allied Sciences, 76 (3), 319-345.
  • Ancet, P. (2008). Ucube Bedenin Fenomenolojisi. (E. Topraktepe, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Azoulay, A. (2018). Her Şeyi Göstermeme Hakkı: Belgesel Fotoğraf ve Yıkım Görüntüleri. (D. Yılmaz, Çev.). E-Scop. Erişim https://www.e-skop.com/skopbulten/her-seyi-gostermeme-hakki-belgesel-fotograf-ve-yikim-goruntuleri/4059
  • Barnes, C. (1992). Disabling Imagery And the Media. An Exploration of the Principles for Media Representations of Disabled People. Halifax: Ryburn Publishing.
  • Black, D. (2011). What is a Face? Body & Society, 17 (4), 1-25.
  • Bogdan, R. (2012). Picturing Disability. New York: Syracuse University Press.
  • Bokor, T. (2021). Dijital Beşikten Sanal Mezara Gerçek-Sanal Dünyadaki Etik Sorunlar. (H. Aydoğan, Çev.). Vira Verita 14, 157-166. Bozok, N. (2019). Hastalığını Dünyaya Doğru Açmak, Anlatmak, Dayanışmak ve Güçlenmek: Instagramda #kanserledans Etiketinde Kanser Deneyimlerini Anlatan Kadınlar Üzerine Netnografik Bir Çalışma. Bildiri Sunumu. 4. Ulusal Antropoloji Kongresi. Antropoloji Derneği, İTÜ Maçka Tesisleri, İstanbul.
  • Butler, J. (2005). Kırılgan Hayat. (B. Ertür, Çev.). İstanbul: Metis.
  • Claudine, S. (2020). Kadın Çirkinliğinin Tarihi. (S. Kenç, Çev.). İstanbul: Maya Kitap. Courtine, J. (2013). Anormal Beden: Şekil Bozukluğunun Kültürel Tarihi Ve Antropolojisi. Alain Corbin, Jean-Jacques Courtine, Georges Vigarello (Der.). Bedenin Tarihi 3: Bakıştaki Değişim 20. Yüzyıl (s. 167-218). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Erhat, I. (2012). The Disabled Sporting Body and the Media. Akdeniz İletişim Dergisi, 16, 80-88.
  • Goffman, E. (2009). Günlük Yaşamda Benliğin Sunumu. (B. Cezar, Çev.). İstanbul: Metis.
  • hooks, b. (2020). Duygu Yoldaşlığı: Kadınların Sevgi Arayışı. (Ö. Karakaş, Çev.). İstanbul: Bgst Yayınları.
  • Le Breton, D. (2014). Yüz Üzerine Antropolojik Bir Deneme. (O. Türkay, Çev.). İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları.
  • Legros, R. (2011). Modern Bireyin Doğuşu. Tzvetan Todorov, Bernard Foccroulle, Robert Legros (Der.). Sanatta Bireyin Doğuşu. (E. Özdoğan, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Leppert, R. (2020). Nü: Batı Dünyası Modernite Dönemi Sanatında Bedenin Kültürel Retoriği. (A. Çavdar, Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  • Federici, S. (2019). Tenin Sınırlarının Ötesinde. (Ö, Karakaş, Çev.). İstanbul: Otonom Yayıncılık.
  • Fermanoğlu, Ö. (2019). Çevrimiçi Hariciler: Türkiye’de Dijital Engelli Aktivizmi Üzerine Bir Araştırma. Connectist: Istanbul University Journal of Communication Sciences, 56, 119-152.
  • Michaud, Y. (2013). Görselleştirme: Beden ve Görsel Sanatlar. Alain Corbin, Jean-Jacques Courtine, Georges Vigarello (Der.). Bedenin Tarihi 3: Bakıştaki Değişim 20. Yüzyıl (343-357). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Morris, J. (1991). Against Prejudice: Transforming Attitudes to Disability. Londra: BPCC Hazell Books.
  • Oliver, M. (2011). Sakatlığın İdeolojik İnşası. Dikmen Bezmez, Sibel Yardımcı, Yıldırım Şentürk (Der.). Sakatlık Çalışmaları: Sosyal Bilimlerden Bakmak (227-242). İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları.
  • Sezgin, D. (2013). Sağlık Okuryazarlığını Anlamak. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, Özel Sayı 3: Sağlık İletişimi, 73-92.
  • Sontag, S. (2004). Başkalarının Acısına Bakmak. (O. Akınhay, Çev.). İstanbul: Agora Yayınları.
  • Vigarello, G. (2013). Güzelliğin Tarihi. (E. Ataçay, Çev.). Ankara: Dost Kitabevi.

A DISCUSSION ON BEING DIFFERENT ON THE FACE AND THE VISUAL REPRESENTATION OF DIFFERENCE

Yıl 2022, Cilt 9, Sayı 1, 235 - 250, 27.06.2022
https://doi.org/10.17572/mj2022.1.235250

Öz

This article discusses producing visual representations of people whose faces are different because of a disability, illness, or scar. In the theoretical background of the study, the social construction of looking at the face is elaborated. The face is seen and gains meaning in the continuity of the world of social and cultural references. The individual with a different face is detached from the socio-cultural symbol system on which the current vision regime depends, her communication ability is reduced and she is socially excluded. In this study, the discriminatory and exclusionary view of individuals with visible differences in their faces is reconsidered in today’s visual world. The communication opportunities provided by the new media open channels where individuals who are considered abnormal in society can express themselves and convey their experiences. Such diversification of the field of visibility also affects the view of the other in today's visual culture. In this sense, in the text, the posts on the Instagram account of the I am Happy with my Face Association are examined. Moreover, the possibilities provided by social media in the visual representation of faces that are considered abnormal are evaluated.

Kaynakça

  • Alberti, F. B. ve Hoyle, V. (2021). Face Transplants: An International History. Journal of the History of Medicine and Allied Sciences, 76 (3), 319-345.
  • Ancet, P. (2008). Ucube Bedenin Fenomenolojisi. (E. Topraktepe, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Azoulay, A. (2018). Her Şeyi Göstermeme Hakkı: Belgesel Fotoğraf ve Yıkım Görüntüleri. (D. Yılmaz, Çev.). E-Scop. Erişim https://www.e-skop.com/skopbulten/her-seyi-gostermeme-hakki-belgesel-fotograf-ve-yikim-goruntuleri/4059
  • Barnes, C. (1992). Disabling Imagery And the Media. An Exploration of the Principles for Media Representations of Disabled People. Halifax: Ryburn Publishing.
  • Black, D. (2011). What is a Face? Body & Society, 17 (4), 1-25.
  • Bogdan, R. (2012). Picturing Disability. New York: Syracuse University Press.
  • Bokor, T. (2021). Dijital Beşikten Sanal Mezara Gerçek-Sanal Dünyadaki Etik Sorunlar. (H. Aydoğan, Çev.). Vira Verita 14, 157-166. Bozok, N. (2019). Hastalığını Dünyaya Doğru Açmak, Anlatmak, Dayanışmak ve Güçlenmek: Instagramda #kanserledans Etiketinde Kanser Deneyimlerini Anlatan Kadınlar Üzerine Netnografik Bir Çalışma. Bildiri Sunumu. 4. Ulusal Antropoloji Kongresi. Antropoloji Derneği, İTÜ Maçka Tesisleri, İstanbul.
  • Butler, J. (2005). Kırılgan Hayat. (B. Ertür, Çev.). İstanbul: Metis.
  • Claudine, S. (2020). Kadın Çirkinliğinin Tarihi. (S. Kenç, Çev.). İstanbul: Maya Kitap. Courtine, J. (2013). Anormal Beden: Şekil Bozukluğunun Kültürel Tarihi Ve Antropolojisi. Alain Corbin, Jean-Jacques Courtine, Georges Vigarello (Der.). Bedenin Tarihi 3: Bakıştaki Değişim 20. Yüzyıl (s. 167-218). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Erhat, I. (2012). The Disabled Sporting Body and the Media. Akdeniz İletişim Dergisi, 16, 80-88.
  • Goffman, E. (2009). Günlük Yaşamda Benliğin Sunumu. (B. Cezar, Çev.). İstanbul: Metis.
  • hooks, b. (2020). Duygu Yoldaşlığı: Kadınların Sevgi Arayışı. (Ö. Karakaş, Çev.). İstanbul: Bgst Yayınları.
  • Le Breton, D. (2014). Yüz Üzerine Antropolojik Bir Deneme. (O. Türkay, Çev.). İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları.
  • Legros, R. (2011). Modern Bireyin Doğuşu. Tzvetan Todorov, Bernard Foccroulle, Robert Legros (Der.). Sanatta Bireyin Doğuşu. (E. Özdoğan, Çev.). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Leppert, R. (2020). Nü: Batı Dünyası Modernite Dönemi Sanatında Bedenin Kültürel Retoriği. (A. Çavdar, Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  • Federici, S. (2019). Tenin Sınırlarının Ötesinde. (Ö, Karakaş, Çev.). İstanbul: Otonom Yayıncılık.
  • Fermanoğlu, Ö. (2019). Çevrimiçi Hariciler: Türkiye’de Dijital Engelli Aktivizmi Üzerine Bir Araştırma. Connectist: Istanbul University Journal of Communication Sciences, 56, 119-152.
  • Michaud, Y. (2013). Görselleştirme: Beden ve Görsel Sanatlar. Alain Corbin, Jean-Jacques Courtine, Georges Vigarello (Der.). Bedenin Tarihi 3: Bakıştaki Değişim 20. Yüzyıl (343-357). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  • Morris, J. (1991). Against Prejudice: Transforming Attitudes to Disability. Londra: BPCC Hazell Books.
  • Oliver, M. (2011). Sakatlığın İdeolojik İnşası. Dikmen Bezmez, Sibel Yardımcı, Yıldırım Şentürk (Der.). Sakatlık Çalışmaları: Sosyal Bilimlerden Bakmak (227-242). İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları.
  • Sezgin, D. (2013). Sağlık Okuryazarlığını Anlamak. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, Özel Sayı 3: Sağlık İletişimi, 73-92.
  • Sontag, S. (2004). Başkalarının Acısına Bakmak. (O. Akınhay, Çev.). İstanbul: Agora Yayınları.
  • Vigarello, G. (2013). Güzelliğin Tarihi. (E. Ataçay, Çev.). Ankara: Dost Kitabevi.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular İletişim
Bölüm Makaleler (Tema)
Yazarlar

Nihan BOZOK>
BEYKENT ÜNİVERSİTESİ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SOSYOLOJİ (DR)
0000-0002-8217-4711
Türkiye


Gamze TOKSOY> (Sorumlu Yazar)
MİMAR SİNAN GÜZEL SANATLAR ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ, SOSYOLOJİ BÖLÜMÜ
0000-0002-7506-897X
Türkiye

Yayımlanma Tarihi 27 Haziran 2022
Başvuru Tarihi 28 Şubat 2022
Kabul Tarihi 2 Mayıs 2022
Yayınlandığı Sayı Yıl 2022, Cilt 9, Sayı 1

Kaynak Göster

APA Bozok, N. & Toksoy, G. (2022). YÜZÜNDE FARKLI OLMAK VE FARKIN GÖRSEL TEMSİLİ ÜZERİNE BİR TARTIŞMA . Moment Dergi , Görsel Kültür , 235-250 . DOI: 10.17572/mj2022.1.235250