Postbiotic metabolites of probiotic Lactiplantibacillus plantarum in natural yoghurts from Muş region and their effects on colon cancer cell lines
Öz
Probiotic Lactic Acid Bacteria (LAB) can exhibit different characteristics depending on their source of isolation, and they may also possess varying potentials in terms of postbiotic metabolite amounts and anticancer activity. Therefore, 22 of 125 LAB isolates isolated from yogurt were determined to be like Lactiplantibacillus plantarum using MALDI-TOF MS. When the probiotic resistance of L. plantarum isolates to different pH, pepsin, pancreatin, and bile salts was investigated, all isolates were found to show good activity. The amount of postbiotic metabolites of six L. plantarum strains (3, 7, 13, 25, 26, and 29) and L. plantarum STD, which showed good probiotic properties, was determined by HPLC. Tartaric acid, pyruvic acid, and malic acid synthesis were not detected in these isolates. It was determined that these isolates synthesized the most acetic acid and the least succinic acid. Furthermore, it was observed that these isolates exhibited improved anticancer activity on colon cancer cell lines (HT-29 and Caco-2), depending on increasing concentrations. It is believed that L. plantarum isolates will contribute to the food and health industries with further support from new in vivo studies.
Anahtar Kelimeler
Anticancer LAB Lactiplantibacillus plantarum Postbiotic metabolite Probiotic
Proje Numarası
BAP-21-FEF-4901-03
Kaynakça
- Rezac S., Kok C. R., Heermann M., Hutkins, R. Fermented foods as a dietary source of live organisms, Frontier in Microbiology, 9, 1785, 2018.
- Savaiano D. A., Hutkins R. W. Yogurt, cultured fermented milk, and health: a systematic review, Nutrition Reviews, 79:599–614, 2021.
- Shori A. B., Ming K. S., Baba, A. S. The effects of Lycium barbarum water extract and fish collagen on milk proteolysis and in vitro angiotensin I‐converting enzyme inhibitory activity of yoğurt, Biotechnology and applied biochemistry, 68(2), 221-229, 2021.
- Marand M. A., Amjadi S., Marand M. A., Roufegarinejad L., Jafari S. M. Fortification of yogurt with flaxseed powder and evaluation of its fatty acid profile, physicochemical, antioxidant, and sensory properties, Powder Technology, 359,76–84, 2020.
- Li C., Song J., Kwok L. Y., Wang J., Dong Y., Yu H., Hou Q., Zhang H., Chen, Y. Influence of Lactobacillus plantarum on yogurt fermentation properties and subsequent changes during postfermentation storage, Journal of Dairy Science, 100 (4), 2512–2525, 2017.
- Schmidt T. S. B., Raes J., Bork P. The human gut microbiome: From association to modulation, Cell, 172, 1198–1215, 2018.
- Tannock G.W. Probiotic Properties of lactic acid bacteria: Plenty of Scope for fundamental, Tibtech, 15, 270-274, 1997.
- Başyiğit G. Bazı Laktik Asit Bakterilerinin Probiyotik Olarak Kullanılma Özellikleri, Yüksek Lisans Tezi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Süleyman Demirel Üniversitesi, 2004.
- Dušková M., Šedo O., Kšicová K., Zdráhal Z., Karpíšková R. Identification of lactobacilli isolated from food by genotypic methods and MALDI-TOF MS, International journal of food microbiology, 159(2), 107-114, 2012.
- Treven P., Mahnič A., Rupnik M., Golob M., Pirš T., Matijašić B. B., Lorbeg, P. M. Evaluation of human milk microbiota by 16S rRNA gene next-generation sequencing (NGS) and cultivation/MALDI-TOF mass spectrometry identification. Frontiers in microbiology, 10, 2612, 2019.
- Nacef M., Chevalier M., Chollet S., Drider D., Flahaut C. MALDI-TOF mass spectrometry for the identification of lactic acid bacteria isolated from a French cheese: The Maroilles. International journal of food microbiology, 247, 2-8, 2017.
- Cuevas-González P.F., Liceaga A.M., Aguilar-Toalá J.E. Postbiotics and paraprobiotics: From concepts to applications, Food Research International, 136: 109502, 2020.
- Moradi M., Mardani K., Tajik H. Characterization and application of postbiotics of Lactobacillus spp. on Listeria monocytogenes in vitro and in food models, LWT - Food Science and Technology, 111: 457-464, 2019.
- Jagoda S., Blazenka K, Jasna B., Andreja L., Ksenija H., Srecko M., Antimicrobial activity–the most important property of probiotic and starter lactic acid bacteria. Food Technology and Biotechnology, 48(3): p. 296-307, 2010.
- Wegh C.A., Geerlings S. Y., Knol J., Roeselers G., Belzer C. Postbiotics and their potential applications in early life nutrition and beyond, International journal of molecular sciences, 20(19): p. 4673, 2019.
- Soltan Dallal M. M., Mojarrad M., Baghbani F., Raoofian R, Mardaneh J., Salehipour Z. Effects of probiotic Lactobacillus acidophilus and Lactobacillus casei on colorectal tumor cells activity (CaCo-2), Archives of Iranian Medicine, 18(3):167-72, 2015.
- Awaisheh S. S., Obeidat, M. M., Al-Tamimi H. J., Assaf A. M., EL-Qudah J. M., Al-khaza’leh J. M., Rahahleh R. J. In vitro cytotoxic activity of probiotic bacterial cell extracts against Caco-2 and HRT-18 colorectal cancer cells, Milchwissenschaft, 69, 27–31, 2016.
- Manğ, K. Muş yöresindeki yoğurtlardan Lactobacillus plantarum izolasyonu ve plazmit içeriklerinin belirlenmesi, Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü (Master's thesis,), 2017.
- Uysal A., Kurt Ş., Soylu S., Soylu E., Kara M. Yaprağı Yenen Sebzelerdeki Mikroorganizma Türlerinin MALDI-TOF MS (Matris Destekli Lazer Desorpsiyon/İyonizasyon Uçuş Süresi Kütle Spektrometresi) Tekniği Kullanılarak Tanılanması, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 29(4), 2019.
- Institute, C.L.S., M07‐A9–Methods for Dilution Antimicrobial Susceptibility Tests for Bacteria That Grow Aerobically, 2008.
- Maragkoudakis P. A., Zoumpopoulou G., Miaris C., Kalantzopoulos G., Pot B., Tsakalidou, E. Probiotic potential of Lactobacillus strains isolated from dairy products, International Dairy Journal, 16(3), 189-199, 2006.
- Tokatlı M., Gülgör G., Bağder Elmacı S., Arslankoz İşleyen N., Özçelik F. In vitro properties of potential probiotic indigenous lactic acid bacteria originating from traditional pickles, BioMed Research International, 2015.
- Alan Y., Keskin A. O., Sönmez M. Probiotic and functional characterization of newly isolated Lactiplantibacillus plantarum strains from human breast milk and proliferative inhibition potential of metabolites, Enzyme and Microbial Technology, 182, 110545, 2025.
- Kim Y., Lee D., Kim D., Cho J., Yang J., Chung M., Kim K., Ha N. Inhibition of proliferation in colon cancer cell lines and harmful enzyme activity of colon bacteria by Bifidobacterium adolescentis SPM0212. Archives of Pharmacal Research, 31(4), 468-73, 2008.
- Assaf, A.M., Haddadin R. N., Aldouri N. A., Alabbassi R., Mashallah S., Mohammad M., Bustanji Y. Anti-cancer, anti-inflammatory and anti-microbial activities of plant extracts used against hematological tumors in traditional medicine of Jordan, Journal of Ethnopharmacology, 145(3): p. 728-736, 2013.
- Pavlovic M., Huber I., Konrad R., Busch U. Application of MALDI-TOF MS for the identification of food borne bacteria, The Open Microbiology Journal, 7(1), 135-141, 2013.
- Dec M., Urban-Chmiel R., Gnat S., Puchalski A., Wernicki A. Identification of Lactobacillus strains of goose origin using MALDI-TOF mass spectrometry and 16S–23S rDNA intergenic spacer PCR analysis. Research in Microbiology, 165(3), 190-201, 2014.
- Vithanage N. R., Yeager T. R., Jadhav S. R., Palombo E. A., Datta N. Comparison of identification systems for psychrotrophic bacteria isolated from raw bovine milk, International Journal of Food Microbiology, 189, 26-38, 2014.
- Kanak E. K. And Yilmaz S. Ö. Identification, antibacterial and antifungal effects, antibiotic resistance of some lactic acid bacteria, Food Science and Technology, 41, 174-182, 2020.
- Encu Ş. B., Soykut E. A., Çakır İ. Geleneksel yoğurtlardan izole edilen laktik asit bakterilerinin MALDI TOF MS biotyper sistemi ile tanimlanmasi ve bazi starter kültür özelliklerinin belirlenmesi, Gıda, 47(6), 1059-1082, 2022.
- Tavşanlı, H. Geleneksel tekniklerle üretilen yoğurtlardan ve doğadaki bitkisel örneklerden yoğurt kültürlerinin izolasyonu identifikasyonu ve karakterizasyonu, Uludağ Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Besin Hijyeni ve Teknolojisi Anabilim Dalı Doktora Tezi, Bursa, Türkiye, 2015.
- Dunne C. Adaptation of bacteria to the intestinal niche: Probiotics and gut disorder. Inflammatory bowel diseases, 7(2), 136-145, 2001.
- Vinderola C. G. And Reinheimer, J. A. Lactic acid starter and probiotic bacteria: A comparative “in vitro” study of probiotic characteristics and biological barrier resistance, Food Research International, 36(9-10), 895-904, 2003.
- Huang R., Tao X., Wan C., Li S., Xu H., Xu F., Shah N. P., Wei, H. In vitro probiotic characteristics of Lactobacillus plantarum ZDY 2013 and its modulatory effect on gut microbiota of mice, Journal of dairy science, 98(9), 5850-5861, 2015.
- Bingöl, M. G. And Şengün, İ. Susuz lahana turşusundan izole edilen laktik asit bakterilerinin probiyotik potansiyeli, Biyolojik Çeşitlilik ve Koruma, 15(1), 38-49, 2022.
- Tokatlı M., Gülgör G., Bağder Elmacı S., Arslankoz İşleyen N., Özçelik F. In vitro properties of potential probiotic indigenous lactic acid bacteria originating from traditional pickles, BioMed Research International, 2015.
- Özkan F. Turşulardan izole edilmiş Lactobacillus plantarum suşlarının probiyotik ve antioksidan özelliklerinin belirlenmesi [Master’s Thesis]. Fen Bilimleri Enstitüsü, 2020.
- Maldonado N. C. and Nader M. E. F. Functional properties (acid and bile tolerance) and antibiotic susceptibility of lactic acid bacteria isolated from newborn calves for the design of a probiotic product, 2015.
- Melda O. and Harun Ö. Farklı Gıda Ürünlerinden İzole Edilen Laktik Asit Bakterilerinin Bazı Probiyotik Özelliklerinin Belirlenmesi, Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 32, 562-572, 2021.
- Erkkilä S.and Petäjä E. Screening of commercial meat starter cultures at low pH and in the presence of bile salts for potential probiotic use, Meat science, 55(3), 297-300, 2000.
- Gilliland S. E., Nelson C. R., Maxwell C. Assimilation of cholesterol by Lactobacillus acidophilus, Applied and environmental microbiology, 49(2), 377-381, 1985.
- Zheng H., Chen Y., Zhang J., Wang L., Jin Z., Huang H., Man S., Gao W. Evaluation of protective effects of costunolide and dehydrocostuslactone on ethanol-induced gastric ulcer in mice based on multi-pathway regulation, Chemico-biological interactions, 250, 68-77, 2016.
- Huang R., Tao X., Wan C., Li S., Xu H., Xu F., Shah N. P., Wei H. In vitro probiotic characteristics of Lactobacillus plantarum ZDY 2013 and its modulatory effect on gut microbiota of mice, Journal of dairy science, 98(9), 5850-5861, 2015.
- Ooi, M.F., Nurzafirah M., Hooi L. F., Teck C. L., Mohamad R., Rahim R. A., Arbakariya A. Effects of carbon and nitrogen sources on bacteriocin-inhibitory activity of postbiotic metabolites produced by Lactobacillus plantarum I-UL4, Malaysian Journal of Microbiology, 11(2): p. 176-184, 2015.
- Van Thu T., Foo H. L., Loh T. C., Bejo M. H. Inhibitory activity and organic acid concentrations of metabolite combinations produced by various strains of Lactobacillus plantarum, African Journal of Biotechnology, 10:1359–63, 2011.
- Jankowska E., Chwialkowska J., Stodolny M., Oleskowicz-Popiel P. Volatile fatty acids production during mixed culture fermentation—the impact of substrate complexity and pH, Chemical Engineering Journal, 326:901–10, 2017.
- Chang H.. M., Foo H. L., Loh T. C., Lim E. T. C., Abdul Mutalib N. E. Comparative studies of inhibitory and antioxidant activities, and organic acids compositions of postbiotics produced by probiotic Lactiplantibacillus plantarum strains isolated from Malaysian foods, Frontiers in veterinary science, 7, 602280, 2021.
- Lee J.W., Shin J. G., Kim E. H., Kang H. E., Yim I. B., Kim J. Y., Joo H. G. Woo H. J. Immunomodulatory and antitumor effects in vivo by the cytoplasmic fraction of Lactobacillus casei and Bifidobacterium longum, Journal of veterinary science, 5(1): p. 41-48, 2004.
- Altonsy M.O., Andrews S.C., Tuohy K.M. Differential induction of apoptosis in human colonic carcinoma cells (Caco-2) by Atopobium, and commensal, probiotic and enteropathogenic bacteria: mediation by the mitochondrial pathway, International journal of food microbiology, 137(2-3): p. 190-203, 2010.
- Zhong L., Zhang X., Covasa M. Emerging roles of lactic acid bacteria in protection against colorectal cancer, World journal of gastroenterology: WJG, 20(24): p. 7878, 2014.
- Awaisheh S., Obeidat M., Al-Tamimi H., Assaf A. M. Qudah J., Al-Khazaleh J. M., Rahahleh R. In vitro cytotoxic activity of probiotic bacterial cell extracts against Caco-2 and HRT-18 colorectal cancer cells, Milk Science International-Milchwissenschaft, 69(7): p. 33-37, 2016.
- Sadeghi-Aliabadi H., Mohammadi F., Fazeli H., Mirlohi M. Effects of Lactobacillus plantarum A7 with probiotic potential on colon cancer and normal cells proliferation in comparison with a commercial strain, Iranian Journal of Basic Medical Sciences, 17(10): p. 815-9, 2014.
- Atani, Z.R., Faghihloo E., Ghalavand Z., Eslami G. The Inhibitory Effects of Lactobacillus reuteri’s Cell Wall on Cell Proliferation in the HCT-116 Colorectal Cancer Cell Line, Novelty in Biomedicine, 6(3): p. 126-130, 2018.
- Soltan Dallal M. M., Mojarrad M., Baghbani F., Raoofian R., Mardaneh J., Salehipour Z. Effects of probiotic Lactobacillus acidophilus and Lactobacillus casei on colorectal tumor cells activity (CaCo-2), Archives of Iranian Medicine, 18(3): p. 167-72, 2015.
- Sharma M., Chandel D., Shukla G., Antigenotoxicity and Cytotoxic Potentials of Metabiotics Extracted from Isolated Probiotic, Lactobacillus rhamnosus MD 14 on Caco-2 and HT-29 Human Colon Cancer Cells, Nutrition and Cancer, 72(1): p. 110-119, 2020.
Muş yöresinin doğal yoğurtlarındaki probiyotik Lactiplantibacillus plantarum’ların postbiyotik metabolitleri ve kolon kanser hücre hattı üzerindeki etkileri
Öz
Probiyotik Laktik Asit Bakterileri (LAB) izole edildiği kaynağa bağlı olarak farklı karakterde olabildikleri gibi, postbiyotik metabolit miktarı ve antikanser aktivite bakımından farklı potansiyellere sahip olabilirler. Bu nedenle yoğurttan izole edilmiş 125 LAB izolatının MALDI-TOF MS ile 22 izolatın Lactiplantibacillus plantarum’a benzerlik gösterdikleri belirlendi. L. plantarum izolatları farklı pH, pepsin, pankreatin ve safra tuzuna karşı probiyotik dirençleri araştırıldığında, bütün izolatların iyi aktivite gösterdiği belirlendi. İyi probiyotik özellik gösteren altı L. plantarum (3, 7, 13, 25, 26 ve 29) suşu ile L. plantarum STD’in postbiyotik metabolit miktarı HPLC ile belirlendi. Bu izolatların tartarik asit, pürivik asit ve malik asit sentezi tespit edilmedi. Bu izolatların en fazla asetik acid, en az süksinik acid sentezledikleri belirlendi. Ayrıca bu izolatların kolon kanseri hücre hatları (HT-29 ve Caco-2) üzerinde konsantrasyon artışına bağlı olarak daha iyi antikanser aktivite sergiledikleri gözlemlendi. L. plantarum izolatlarının yeni in vivo çalışmalar ile desteklenerek gıda ve sağlık endüstrisine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Antikanser LAB Lactiplantibacillus plantarum Postbiyotik metabolit Probiyotik
Proje Numarası
BAP-21-FEF-4901-03
Kaynakça
- Rezac S., Kok C. R., Heermann M., Hutkins, R. Fermented foods as a dietary source of live organisms, Frontier in Microbiology, 9, 1785, 2018.
- Savaiano D. A., Hutkins R. W. Yogurt, cultured fermented milk, and health: a systematic review, Nutrition Reviews, 79:599–614, 2021.
- Shori A. B., Ming K. S., Baba, A. S. The effects of Lycium barbarum water extract and fish collagen on milk proteolysis and in vitro angiotensin I‐converting enzyme inhibitory activity of yoğurt, Biotechnology and applied biochemistry, 68(2), 221-229, 2021.
- Marand M. A., Amjadi S., Marand M. A., Roufegarinejad L., Jafari S. M. Fortification of yogurt with flaxseed powder and evaluation of its fatty acid profile, physicochemical, antioxidant, and sensory properties, Powder Technology, 359,76–84, 2020.
- Li C., Song J., Kwok L. Y., Wang J., Dong Y., Yu H., Hou Q., Zhang H., Chen, Y. Influence of Lactobacillus plantarum on yogurt fermentation properties and subsequent changes during postfermentation storage, Journal of Dairy Science, 100 (4), 2512–2525, 2017.
- Schmidt T. S. B., Raes J., Bork P. The human gut microbiome: From association to modulation, Cell, 172, 1198–1215, 2018.
- Tannock G.W. Probiotic Properties of lactic acid bacteria: Plenty of Scope for fundamental, Tibtech, 15, 270-274, 1997.
- Başyiğit G. Bazı Laktik Asit Bakterilerinin Probiyotik Olarak Kullanılma Özellikleri, Yüksek Lisans Tezi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Süleyman Demirel Üniversitesi, 2004.
- Dušková M., Šedo O., Kšicová K., Zdráhal Z., Karpíšková R. Identification of lactobacilli isolated from food by genotypic methods and MALDI-TOF MS, International journal of food microbiology, 159(2), 107-114, 2012.
- Treven P., Mahnič A., Rupnik M., Golob M., Pirš T., Matijašić B. B., Lorbeg, P. M. Evaluation of human milk microbiota by 16S rRNA gene next-generation sequencing (NGS) and cultivation/MALDI-TOF mass spectrometry identification. Frontiers in microbiology, 10, 2612, 2019.
- Nacef M., Chevalier M., Chollet S., Drider D., Flahaut C. MALDI-TOF mass spectrometry for the identification of lactic acid bacteria isolated from a French cheese: The Maroilles. International journal of food microbiology, 247, 2-8, 2017.
- Cuevas-González P.F., Liceaga A.M., Aguilar-Toalá J.E. Postbiotics and paraprobiotics: From concepts to applications, Food Research International, 136: 109502, 2020.
- Moradi M., Mardani K., Tajik H. Characterization and application of postbiotics of Lactobacillus spp. on Listeria monocytogenes in vitro and in food models, LWT - Food Science and Technology, 111: 457-464, 2019.
- Jagoda S., Blazenka K, Jasna B., Andreja L., Ksenija H., Srecko M., Antimicrobial activity–the most important property of probiotic and starter lactic acid bacteria. Food Technology and Biotechnology, 48(3): p. 296-307, 2010.
- Wegh C.A., Geerlings S. Y., Knol J., Roeselers G., Belzer C. Postbiotics and their potential applications in early life nutrition and beyond, International journal of molecular sciences, 20(19): p. 4673, 2019.
- Soltan Dallal M. M., Mojarrad M., Baghbani F., Raoofian R, Mardaneh J., Salehipour Z. Effects of probiotic Lactobacillus acidophilus and Lactobacillus casei on colorectal tumor cells activity (CaCo-2), Archives of Iranian Medicine, 18(3):167-72, 2015.
- Awaisheh S. S., Obeidat, M. M., Al-Tamimi H. J., Assaf A. M., EL-Qudah J. M., Al-khaza’leh J. M., Rahahleh R. J. In vitro cytotoxic activity of probiotic bacterial cell extracts against Caco-2 and HRT-18 colorectal cancer cells, Milchwissenschaft, 69, 27–31, 2016.
- Manğ, K. Muş yöresindeki yoğurtlardan Lactobacillus plantarum izolasyonu ve plazmit içeriklerinin belirlenmesi, Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü (Master's thesis,), 2017.
- Uysal A., Kurt Ş., Soylu S., Soylu E., Kara M. Yaprağı Yenen Sebzelerdeki Mikroorganizma Türlerinin MALDI-TOF MS (Matris Destekli Lazer Desorpsiyon/İyonizasyon Uçuş Süresi Kütle Spektrometresi) Tekniği Kullanılarak Tanılanması, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 29(4), 2019.
- Institute, C.L.S., M07‐A9–Methods for Dilution Antimicrobial Susceptibility Tests for Bacteria That Grow Aerobically, 2008.
- Maragkoudakis P. A., Zoumpopoulou G., Miaris C., Kalantzopoulos G., Pot B., Tsakalidou, E. Probiotic potential of Lactobacillus strains isolated from dairy products, International Dairy Journal, 16(3), 189-199, 2006.
- Tokatlı M., Gülgör G., Bağder Elmacı S., Arslankoz İşleyen N., Özçelik F. In vitro properties of potential probiotic indigenous lactic acid bacteria originating from traditional pickles, BioMed Research International, 2015.
- Alan Y., Keskin A. O., Sönmez M. Probiotic and functional characterization of newly isolated Lactiplantibacillus plantarum strains from human breast milk and proliferative inhibition potential of metabolites, Enzyme and Microbial Technology, 182, 110545, 2025.
- Kim Y., Lee D., Kim D., Cho J., Yang J., Chung M., Kim K., Ha N. Inhibition of proliferation in colon cancer cell lines and harmful enzyme activity of colon bacteria by Bifidobacterium adolescentis SPM0212. Archives of Pharmacal Research, 31(4), 468-73, 2008.
- Assaf, A.M., Haddadin R. N., Aldouri N. A., Alabbassi R., Mashallah S., Mohammad M., Bustanji Y. Anti-cancer, anti-inflammatory and anti-microbial activities of plant extracts used against hematological tumors in traditional medicine of Jordan, Journal of Ethnopharmacology, 145(3): p. 728-736, 2013.
- Pavlovic M., Huber I., Konrad R., Busch U. Application of MALDI-TOF MS for the identification of food borne bacteria, The Open Microbiology Journal, 7(1), 135-141, 2013.
- Dec M., Urban-Chmiel R., Gnat S., Puchalski A., Wernicki A. Identification of Lactobacillus strains of goose origin using MALDI-TOF mass spectrometry and 16S–23S rDNA intergenic spacer PCR analysis. Research in Microbiology, 165(3), 190-201, 2014.
- Vithanage N. R., Yeager T. R., Jadhav S. R., Palombo E. A., Datta N. Comparison of identification systems for psychrotrophic bacteria isolated from raw bovine milk, International Journal of Food Microbiology, 189, 26-38, 2014.
- Kanak E. K. And Yilmaz S. Ö. Identification, antibacterial and antifungal effects, antibiotic resistance of some lactic acid bacteria, Food Science and Technology, 41, 174-182, 2020.
- Encu Ş. B., Soykut E. A., Çakır İ. Geleneksel yoğurtlardan izole edilen laktik asit bakterilerinin MALDI TOF MS biotyper sistemi ile tanimlanmasi ve bazi starter kültür özelliklerinin belirlenmesi, Gıda, 47(6), 1059-1082, 2022.
- Tavşanlı, H. Geleneksel tekniklerle üretilen yoğurtlardan ve doğadaki bitkisel örneklerden yoğurt kültürlerinin izolasyonu identifikasyonu ve karakterizasyonu, Uludağ Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Besin Hijyeni ve Teknolojisi Anabilim Dalı Doktora Tezi, Bursa, Türkiye, 2015.
- Dunne C. Adaptation of bacteria to the intestinal niche: Probiotics and gut disorder. Inflammatory bowel diseases, 7(2), 136-145, 2001.
- Vinderola C. G. And Reinheimer, J. A. Lactic acid starter and probiotic bacteria: A comparative “in vitro” study of probiotic characteristics and biological barrier resistance, Food Research International, 36(9-10), 895-904, 2003.
- Huang R., Tao X., Wan C., Li S., Xu H., Xu F., Shah N. P., Wei, H. In vitro probiotic characteristics of Lactobacillus plantarum ZDY 2013 and its modulatory effect on gut microbiota of mice, Journal of dairy science, 98(9), 5850-5861, 2015.
- Bingöl, M. G. And Şengün, İ. Susuz lahana turşusundan izole edilen laktik asit bakterilerinin probiyotik potansiyeli, Biyolojik Çeşitlilik ve Koruma, 15(1), 38-49, 2022.
- Tokatlı M., Gülgör G., Bağder Elmacı S., Arslankoz İşleyen N., Özçelik F. In vitro properties of potential probiotic indigenous lactic acid bacteria originating from traditional pickles, BioMed Research International, 2015.
- Özkan F. Turşulardan izole edilmiş Lactobacillus plantarum suşlarının probiyotik ve antioksidan özelliklerinin belirlenmesi [Master’s Thesis]. Fen Bilimleri Enstitüsü, 2020.
- Maldonado N. C. and Nader M. E. F. Functional properties (acid and bile tolerance) and antibiotic susceptibility of lactic acid bacteria isolated from newborn calves for the design of a probiotic product, 2015.
- Melda O. and Harun Ö. Farklı Gıda Ürünlerinden İzole Edilen Laktik Asit Bakterilerinin Bazı Probiyotik Özelliklerinin Belirlenmesi, Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 32, 562-572, 2021.
- Erkkilä S.and Petäjä E. Screening of commercial meat starter cultures at low pH and in the presence of bile salts for potential probiotic use, Meat science, 55(3), 297-300, 2000.
- Gilliland S. E., Nelson C. R., Maxwell C. Assimilation of cholesterol by Lactobacillus acidophilus, Applied and environmental microbiology, 49(2), 377-381, 1985.
- Zheng H., Chen Y., Zhang J., Wang L., Jin Z., Huang H., Man S., Gao W. Evaluation of protective effects of costunolide and dehydrocostuslactone on ethanol-induced gastric ulcer in mice based on multi-pathway regulation, Chemico-biological interactions, 250, 68-77, 2016.
- Huang R., Tao X., Wan C., Li S., Xu H., Xu F., Shah N. P., Wei H. In vitro probiotic characteristics of Lactobacillus plantarum ZDY 2013 and its modulatory effect on gut microbiota of mice, Journal of dairy science, 98(9), 5850-5861, 2015.
- Ooi, M.F., Nurzafirah M., Hooi L. F., Teck C. L., Mohamad R., Rahim R. A., Arbakariya A. Effects of carbon and nitrogen sources on bacteriocin-inhibitory activity of postbiotic metabolites produced by Lactobacillus plantarum I-UL4, Malaysian Journal of Microbiology, 11(2): p. 176-184, 2015.
- Van Thu T., Foo H. L., Loh T. C., Bejo M. H. Inhibitory activity and organic acid concentrations of metabolite combinations produced by various strains of Lactobacillus plantarum, African Journal of Biotechnology, 10:1359–63, 2011.
- Jankowska E., Chwialkowska J., Stodolny M., Oleskowicz-Popiel P. Volatile fatty acids production during mixed culture fermentation—the impact of substrate complexity and pH, Chemical Engineering Journal, 326:901–10, 2017.
- Chang H.. M., Foo H. L., Loh T. C., Lim E. T. C., Abdul Mutalib N. E. Comparative studies of inhibitory and antioxidant activities, and organic acids compositions of postbiotics produced by probiotic Lactiplantibacillus plantarum strains isolated from Malaysian foods, Frontiers in veterinary science, 7, 602280, 2021.
- Lee J.W., Shin J. G., Kim E. H., Kang H. E., Yim I. B., Kim J. Y., Joo H. G. Woo H. J. Immunomodulatory and antitumor effects in vivo by the cytoplasmic fraction of Lactobacillus casei and Bifidobacterium longum, Journal of veterinary science, 5(1): p. 41-48, 2004.
- Altonsy M.O., Andrews S.C., Tuohy K.M. Differential induction of apoptosis in human colonic carcinoma cells (Caco-2) by Atopobium, and commensal, probiotic and enteropathogenic bacteria: mediation by the mitochondrial pathway, International journal of food microbiology, 137(2-3): p. 190-203, 2010.
- Zhong L., Zhang X., Covasa M. Emerging roles of lactic acid bacteria in protection against colorectal cancer, World journal of gastroenterology: WJG, 20(24): p. 7878, 2014.
- Awaisheh S., Obeidat M., Al-Tamimi H., Assaf A. M. Qudah J., Al-Khazaleh J. M., Rahahleh R. In vitro cytotoxic activity of probiotic bacterial cell extracts against Caco-2 and HRT-18 colorectal cancer cells, Milk Science International-Milchwissenschaft, 69(7): p. 33-37, 2016.
- Sadeghi-Aliabadi H., Mohammadi F., Fazeli H., Mirlohi M. Effects of Lactobacillus plantarum A7 with probiotic potential on colon cancer and normal cells proliferation in comparison with a commercial strain, Iranian Journal of Basic Medical Sciences, 17(10): p. 815-9, 2014.
- Atani, Z.R., Faghihloo E., Ghalavand Z., Eslami G. The Inhibitory Effects of Lactobacillus reuteri’s Cell Wall on Cell Proliferation in the HCT-116 Colorectal Cancer Cell Line, Novelty in Biomedicine, 6(3): p. 126-130, 2018.
- Soltan Dallal M. M., Mojarrad M., Baghbani F., Raoofian R., Mardaneh J., Salehipour Z. Effects of probiotic Lactobacillus acidophilus and Lactobacillus casei on colorectal tumor cells activity (CaCo-2), Archives of Iranian Medicine, 18(3): p. 167-72, 2015.
- Sharma M., Chandel D., Shukla G., Antigenotoxicity and Cytotoxic Potentials of Metabiotics Extracted from Isolated Probiotic, Lactobacillus rhamnosus MD 14 on Caco-2 and HT-29 Human Colon Cancer Cells, Nutrition and Cancer, 72(1): p. 110-119, 2020.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Mikrobiyoloji (Diğer) |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Proje Numarası | BAP-21-FEF-4901-03 |
| Gönderilme Tarihi | 9 Mayıs 2025 |
| Kabul Tarihi | 3 Ekim 2025 |
| Erken Görünüm Tarihi | 24 Aralık 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 24 Aralık 2025 |
| DOI | https://doi.org/10.18586/msufbd.1696058 |
| IZ | https://izlik.org/JA54RM94XE |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2025 Cilt: 13 Sayı: 2 |
Kaynak Göster
Amaç ve Kapsam
Amaç
Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimler Dergisi, temel bilimler, mühendislik bilimleri, çevre ve enerji alanlarında ulusal ve uluslararası düzeyde yapılan bilimsel nitelikli ve özgün çalışmaları bilimsel bir yaklaşımla ele almak amacıyla yayımlanan uluslararası hakemli bir dergidir. Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimler Dergisinin temel amacı uluslararası alanda bilim ve teknolojideki yenilikler ve gelişmeler, güncel ortaya konulan bilimsel çalışmalar, tespit edilen sorunların ve çözüm önerilerinin tartışıldığı özgün ve nitelikli makaleler yayınlanan bilimsel bir dergi olmaktır. Ayrıca Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimler Dergisi, yükseköğretim kurumlarında görev alan akademisyenler, lisansüstü öğrenciler, sanayi ve endüstride çalışan kişilerin akademik ve mesleki gelişimlerine katkı sağlayan bilimsel, nitelikli akademik çalışmaların yaygınlaştırılmasına hizmet etmeyi hedeflenmektedir.
Kapsam
Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimler Dergisi; temel bilimleri, tarım ve uygulamalı bilimleri, doğa bilimleri ve mühendislik alanları ile alakalı konularda özgün ve nitelikli bilimsel çalışmaları kapsamaktadır. Dergide, yukarıda belirtilen alanlarda yapılmış deneysel ve teorik ilerlemeleri içeren bilimsel ve özgün araştırma makalesi türündeki bilimsel çalışmalara ve güncel içerikli derlemelere yer verilmektedir. Dergide yayımlanan tüm makalelere DOI numarası atanmakta ve yayımlanan makaleler için herhangi bir ücret talep edilmemektedir. Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimler Dergisinde yayımlanan yazıların bilimsel ve hukukî sorumluluğu, yazarlarına aittir. Yayımlanan yazıların bütün yayın hakları Muş Alparslan Üniversitesi’ne ait olup yayın, yayıncının izni olmadan kısmen veya tamamen elektronik ortama taşınamaz. Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimler Dergisi, özgün bilimsel araştırmalar ile uygulama çalışmalarına yer veren Haziran ve Aralık sayısı olmak üzere yılda iki defa düzenli olarak yayımlanan bir dergidir.
Yazım Kuralları
Haziran ve Aralık sayısı olmak üzere yılda iki defa yayımlanan uluslararası hakemli bir dergidir. Derginin asıl amacı fen bilimleri, temel alanlar ve mühendislik alanlarında nitelikli akademik çalışmaların yayımlanmasına katkı yapmaktır.
Dergide yayımlanan makaleler yazı işlerinin izni olmaksızın başka hiç bir yerde yayımlanamaz veya bildiri olarak sunulamaz. Kısmen veya tamamen yayımlanan makaleler kaynak gösterilmeden hiçbir yerde kullanılamaz. Dergiye gönderilen makalelerin içerikleri özgün, daha önce herhangi bir yerde yayımlanmamış veya yayımlanmak üzere gönderilmemiş olmalıdır. Makaledeki yazarlar isim sırası konusunda fikir birliğine sahip olmalıdır.
Makalenin hazırlanması sırasında MAUN FBD Makale Şablonu dosyasını bilgisayarınıza indirmeniz ve makalenizi bu şablona göre hazırlamanız, gerekmektedir. Makaleler MS Word 2007 veya üstü bir sürümde hazırlanarak gönderilmelidir. Sayfa yapısı özel boyutta (15.5x23 cm), MS Word programında, Times New Roman veya benzeri bir yazı karakteri ile 10 punto, tek satır aralığıyla yazılmalıdır. Sayfa kenarlarında üst 2.5 cm olmak üzere diğer kenarlar için 2.5 cm boşluk bırakılmalı ve sayfalar numaralandırılmalıdır.
Yazar(lar)ın ad(lar) ve soyad(lar), kurumsal unvanları; yazar(lar)ın görev yaptığı kurum(lar) ve e-posta adres(ler) bilgileri verilmelidir. Ayrıca makalelerde sorumlu yazar belirtilmelidir. Times New Roman 10 punto, tek satır aralığıyla yazılmalıdır.
Makale başlığı, içerikle uyumlu, içeriği en iyi ifade eden bir başlık olmalıdır. Başlık, kalın ve 12 punto büyüklüğünde olmalı ve ilk harfler büyük olacak şekilde sayfa ortalanarak yazılmalıdır. Makaleler aynı özellikte İngilizce bir başlık/title içermelidir.
Makalenin başında, konuyu kısa ve öz biçimde ifade eden ve en az 75, en fazla 150 kelimeden oluşan Türkçe “Öz” bulunmalıdır. Öz içinde, yararlanılan kaynaklara, şekil ve çizelge numaralarına değinilmemelidir. Adres/ler den 2 satır boşluk bırakıldıktan sonra, Times New Roman 10 punto, tek satır aralığıyla yazılmalıdır. Özün altında bir satır boşluk bırakılarak, en az 3, en çok 6 sözcükten oluşan anahtar kelimeler verilmelidir. Anahtar kelimeler makale içeriği ile uyumlu ve kapsayıcı olmalıdır. Aynı şekilde makaleler İngilizce bir başlık/title, anahtar sözcükler/keywords ve öz/abstract içermelidir. MSUFBD’in yayın dili Türkçe ve İngilizcedir.
Herhangi bir sempozyum veya kongrede sunulmuş olan çalışmalar kongrenin adı, yeri ve tarihi belirtilerek yayımlanabilir. Bir araştırma kurumu veya fonu tarafından desteklenen çalışmalarda desteği sağlayan kuruluşun adı ve proje numarası verilmelidir.
Makaleler Giriş, Materyal ve Metod, Deneysel Kısım, Gereç ve Yöntem, Tartışma, Sonuç vb. yer alacak şekilde hazırlanmalı ve alt başlıklar ikinci derece başlıklar Times New Roman 10 punto ile sağa hizalı olarak düzenlenmelidir. Formüller ve denklemler Math Type ya da Word Denklem Düzenleyici kullanılarak yazılmalıdır.
Çalışma, dil bilgisi kurallarına uygun olmalıdır. Makalede noktalama işaretlerinin kullanımında, kelime ve kısaltmaların yazımında en son çıkan TDK Yazım Kılavuzu esas alınmalı, açık ve yalın bir anlatım yolu izlenmeli, amaç ve kapsam dışına taşan gereksiz bilgilere yer verilmemelidir. Makalenin hazırlanmasında geçerli bilimsel yöntemlere uyulmalı, çalışmanın konusu, amacı, kapsamı, hazırlanma gerekçesi vb. bilgiler yeterli ölçüde ve belirli bir düzen içinde verilmelidir.
Bir makalede sırasıyla özet, ana metnin bölümleri, kaynakça ve (varsa) ekler bulunmalıdır. Makalenin bir “Giriş” ve bir “Sonuç” bölümü bulunmalıdır. “Giriş” çalışmanın amacı, önemi, dönemi, kapsamı, veri metodolojisi ve planını mutlaka kapsamalıdır. Konu gerektiriyorsa literatür tartışması da bu kısımda verilebilir. “Sonuç” araştırmanın amaç ve kapsamına uygun olmalı, ana çizgileriyle ve öz olarak verilmelidir. Metinde sözü edilmeyen hususlara “Sonuç”ta yer verilmemelidir. Belli bir düzen sağlamak amacıyla ana, ara ve alt başlıklar kullanılabilir.
Tablo/Şekillerin numarası ve başlığı bulunmalıdır. Tablo çiziminde dikey çizgiler kullanılmamalıdır. Yatay çizgiler ise sadece tablo içindeki alt başlıkları birbirinden ayırmak için kullanılmalıdır. Tablo/Şekil numarası üste, tam sola dayalı olarak Times New Roman 10 punto yazılmalı; tablo/şekil adı ise, her sözcüğün ilk harfi büyük olacak şekilde yazılmalıdır. Ayrıca tablo/şekiller siyah beyaz baskıya uygun hazırlanmalıdır.
Makalede, düzenli bir bilgi aktarımı sağlamak üzere ana, ara ve alt başlıklar kullanılabilir. Makale başlığı dışındaki diğer tüm başlıklar 10 punto yazılmalıdır. Birinci derece başlıklar büyük ve koyu karakterde; ikinci derece başlıklar, yalnız ilk harfleri büyük ve koyu olmayan; üçüncü derece başlıklar ise yalnız ilk harfleri büyük, koyu olmayan ve italik harflerle yazılmalıdır. Ayrıca başlıklar, öncesi ve sonrası 6 nk olacak şekilde ayarlanmalıdır.
BİRİNCİ DERECE BAŞLIK
İkinci Derece Başlık
Üçüncü Derece Başlık
Kaynak göstermede makale içerisinde “köşeli parantez içerisinde numara” ile yazılmalıdır. Her kaynak kendi orijinal dilinde verilmelidir. Kaynaklar Times New Roman 9 punto ile yazılmalıdır. Kaynaklar yazılırken sıralama aşağıdaki şekilde olmalıdır:
Chen Y. R., Chao K., Kim M. S. Machine vision technology for agricultural applications, Computers and Electronics in Agriculture, 36 173-191, 2002.
Kumar A. Computer vision based fabric defect detection: a survey, IEEE Transactions on Industrial Electronics, 55 348-363, 2008.
Yetis H., Baygin M., Karaköse M. A New Micro Genetic Algorithm Based Image Stitching Approach for Camera Arrays at Production Lines, The 5th International Conference on Manufacturing Engineering and Process (ICMEP 2016), 25-27 May, 2016.
Aydin I., Karakose E., Karaköse M., Gençoğlu M.T., Akın E., A New Computer Vision Approach for Active Pantograph Control, IEEE International Symposium on Innovations in Intelligent Systems and Applications (IEEE INISTA 2013), Albena, Bulgaria, 2013.
Lim S. H. Video-processing applications of high speed cmos image sensors, The Degree of Doctor of Philosophy, Stanford University, 2003.
MAUNFBD yazım kurallarına uygun olarak gönderilen makaleler, daha sonraki aşamada intihal denetiminden geçirilir. Dergide intihal denetimi iThenticate programı ile yapılmaktadır ve intihal denetiminde kabul edilebilir benzerlik oranı en fazla %20 dir. Ayrıca, herhangi bir tek kaynaktan kaynaklanan benzerlik oranı %5’i aşmamalıdır.
Yayım aşamasının ilk adımı için makaleler Online Başvuru Sistemi aracılığıyla yollanmalıdır. Başvurunun hemen ardından elektronik posta adresinize otomatik olarak bir onay mesajı gönderilecektir. Daha fazla bilgi için https://dergipark.org.tr/ msufbd elektronik adresi aracılığıyla editörümüzle bağlantıya geçilebilir.
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Yayın Etiği ve Sorumluklar
MAUNFBD Dergisinde uygulanan yayın süreçlerinde yazarlar, hakemler ve editörler etik ilkelere yönelik standartlara uyması önem taşımaktadır. MAUNFBD Dergisinde yayın etiği kapsamında tüm yazarlar, hakemler ve editörler aşağıdaki etik sorumlulukları taşıması beklenmektedir. Aşağıda yer alan etik görev ve sorumluluklar oluşturulurken açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan etik kurallara ve sorumluluklar dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi yayın kurulu, yayın ilkeleri ve etiği çerçevesinde kurum ve yazar çeşitliliğine önem vermektedir. Bu sebeple Muş Alparslan Üniversitesi bünyesindeki yazarlardan gelecek yayınların basılması, değerlendirme sürecini geçmeleri halinde her sayıda 1 (Bir) adet ile sınırlamıştır.
Öte yandan benzer gerekçelerle Editör kurulundaki üyelere ait çalışmaların görev süresince yayına kabul edilmemesi kararlaştırılmıştır.
Açık Erişim Politikası: Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi uluslararası hakemli ve ücretsiz, açık erişimli bir dergidir.
Gizlilik Beyanı: Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi sistemine girilen isim veelektronik posta adresleri gibi kişisel veriler, bilimsel amaçlar dışında herhangi bir
amaç kullanılmayacak olup, üçüncü taraflarla paylaşılmayacaktır.
Arşivleme: Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi’nde yayınlan tüm makaleler TÜBİTAK ULAKBİM Dergipark sunucularında saklanmakta ve kullanıcılara sunulmaktadır.
Telif Hakkı Devri: Yayınlanmak üzere Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi'ne
gönderilen çalışmalar, daha önce herhangi bir şekilde tam metin olarak yayınlanmamış veya herhangi bir yere yayınlanmak üzere gönderilmemiş özgün çalışma niteliği taşımalıdır. Yazarlar çalışmalarının telif hakkından feragat etmeyi kabul ederek, değerlendirme için gönderimle birlikte çalışmalarının telif hakkını Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 'ne devretmek zorundadır. Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Yayın Kurulu makalenin yayımlanması konusunda yetkili kılınır. Muş Alparslan Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 'ne çalışma gönderecek yazarlar, "Telif Hakkı Devir Formu" belgesini doldurmalı ve ıslak imza ile imzalamalıdır. İmzalanan form taranarak sistem üzerinden yüklenmelidir. Telif Hakkı Devir Formunu iletmeyen yazarların çalışmaları yayınlanmaz.
Yazarların Etik Sorumlulukları
Yazar(lar)ın gönderdikleri çalışmaların özgün olması beklenmektedir. Yazar(lar)ın başka çalışmalardan yararlanmaları veya başka çalışmaları kullanmaları durumunda eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir. Çalışmanın oluşturulmasında içeriğe katkı sağlamayan kişiler, yazar olarak eklenmemelidir. Yazarlar çalışmalarını aynı anda birden fazla derginin başvuru sürecinde bulunduramaz. Her bir başvuru önceki başvurunun tamamlanmasını takiben başlatılabilir. Başka bir dergide yayınlanmış çalışma MAUNFBD Dergisine gönderilemez. Yayınlanmak üzere gönderilen tüm çalışmaların varsa çıkar çatışması teşkil edebilecek durumları ve ilişkileri açıklanmalıdır. Yazar(lar)dan değerlendirme süreçleri çerçevesinde makalelerine ilişkin ham veri talep edilebilir, böyle bir durumda yazar(lar) beklenen veri ve bilgileri yayın kurulu ve bilim kuruluna sunmaya hazır olmalıdır. Değerlendirme süreci başlamış bir çalışmanın yazar sorumluluklarının değiştirilmesi (Yazar ekleme, yazar sırası değiştirme, yazar çıkartma gibi) teklif edilemez. Yazar(lar) kullanılan verilerin kullanım haklarına, araştırma/analizlerle ilgili gerekli izinlere sahip olduklarını veya deney yapılan deneklerin rızasının alındığını gösteren belgeye sahip olmalıdır. Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, dergi editörünü veya yayıncıyı bilgilendirme, düzeltme veya geri çekme işlemlerinde editörle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları
MAUNFBD Dergisindeki editörler ve alan editörleri, açık erişim olarak Dergipark sayfasında yayınlanan Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından belirtilen etik görev ve sorumluluklara sahip olmalıdır:
Genel Görev ve Sorumluluklar
Sürekli olarak derginin gelişimini sağlama, dergide yayınlanan çalışmaların kalitesini geliştirmeye yönelik süreçleri yürütme, okuyucuların ve yazarların bilgi ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik çaba sarfetme, düzeltme, açıklama gerektiren konularda yayın açısından açıklık ve şeffaflık gösterme. fikri mülkiyet hakları ve etik standartlardan taviz vermeden iş süreçlerini devam ettirme editörün görev ve sorumluluklarındandır.
Hakemlerin Etik Sorumlulukları
Sadece uzmanlık alanı ile ilgili çalışma değerlendirmeyi kabul etmelidir. Tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdır. Gizlilik ilkesi gereği inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra imha etmelidir. Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması ile karşı karşıya olduğunu düşünürse, çalışmayı incelemeyi reddederek, dergi editörünü bilgilendirmelidir. Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriği ile ilgili olarak yapmalıdır. Değerlendirmeyi yapıcı ve nazik bir dille yapmalıdır. Düşmanlık, iftira ve hakaret içeren aşağılayıcı kişisel yorumlar yapmamalıdır. Değerlendirmeyi kabul ettikleri çalışmayı zamanında ve yukarıdaki etik sorumluluklarda gerçekleştirmelidir.
Yayıncının Etik Sorumlukları
MAUNFBD Dergisinde gönderilen çalışmaların tüm süreçlerinden editör sorumludur. Bağımsız editör kararı oluşturulmasını taahhüt eder. MAUNFBD Dergisinde ekonomik ya da politik kazançlar göz önüne alınmaksızın karar verici kişi editördür. MAUNFBD Dergisinde yayınlanmış her makalenin mülkiyet ve telif hakkını korumak zorundadır. Editöre ilişkin her türlü bilimsel suiistimal ve intihalle ilgili önlemleri alma sorumluluğuna sahiptir.
Yazarlar ile İlişkiler
Editör, çalışmaların önemi, özgün değeri, geçerliliği, anlatımın açıklığı ve derginin amaç ve hedeflerine dayanarak olumlu ya da olumsuz karar vermelidir. Yayın kapsamına uygun olan çalışmaların ciddi problemi olmadığı sürece ön değerlendirme aşamasına almalıdır. Editör, çalışma ile ilgili ciddi bir sorun olmadıkça, olumlu yöndeki hakem önerilerini göz ardı etmemelidir. Yeni editör, çalışmalara yönelik olarak önceki editör tarafından verilen kararları ciddi bir sorun olmadıkça değiştirmemelidir. MAUNFBD Dergisinde bir Yazar Rehberi yayınlamalıdır. Yazarlara açıklayıcı ve bilgilendirici şekilde bildirim ve dönüş sağlanmalıdır.
Hakemler ile İlişkiler
Editör; dergi yayın politikalarında yer alan Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci politikalarını uygulamakla yükümlüdür. Hakemleri yayının alan konusuna uygun olarak seçilmelidir. Yayının değerlendirme sürecinde gerekli tüm bilgileri hakemlere sağlamakla yükümlüdür. Yazarlar ve hakemler arasından çıkar çatışması olup olmadığını gözetmek durumundadır. Yayının değerlendirme sürecinde hakemlerin kimlik bilgilerini gizli tutmalıdır. Hakemleri tarafsız, bilimsel ve nesnel bir dille çalışmayı değerlendirmeleri için teşvik etmelidir. Hakem havuzunun geniş bir yelpazeden oluşması için adımlar atmalıdır. Hakemlerin performansını artırıcı uygulama ve politikalar belirlemelidir. Bilimsel olmayan değerlendirmeleri engellemelidir.
Okuyucu ile İlişkiler
Editör tüm okuyucuların ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve deneyim beklentilerini dikkate alarak karar vermelidir. Yayınlanan çalışmaların okuyucu, araştırmacı, uygulayıcı ve bilimsel literatüre katkı sağlamasına ve özgün nitelikte olmasına dikkat etmelidir. Editör okuyuculardan gelen geri bildirimleri dikkate almak, açıklayıcı ve bilgilendirici geri bildirim vermekle yükümlüdür.
Yayın Kurulu ile İlişkiler
Editör, tüm yayın kurulu üyelerinin süreçleri yayın politikaları ve yönergelere uygun ilerletmesini sağlamalıdır. Yayın kurulu üyelerini yayın politikaları hakkında bilgilendirmeli ve gelişmelerden haberdar etmelidir. Yeni yayın kurulu üyelerini yayın politikaları konusunda eğitmeli, ihtiyaç duydukları bilgileri sağlamalıdır.
Dergi Sahibi ve Yayıncı ile İlişkiler
Editör ile yayıncı arasında yapılan yazılı sözleşme gereği, editörün alacağı tüm kararlar yayıncı ve dergi sahibinden bağımsızdır. Yani editör ve yayıncı arasındaki ilişki bağımsızlık ilkesine dayanmaktadır.
Kişisel Verilerin Korunması
Editör; değerlendirilen çalışmalarda yer alan deneklere veya görsellere ilişkin kişisel verilerin korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan bireylerin açık rızası belgeli olmadığı sürece çalışmayı reddetmekle görevlidir. Ayrıca editör; yazar, hakem ve okuyucuların bireysel verilerini korumaktan sorumludur.
Etik Kurul, İnsan ve Hayvan Hakları
Editör; değerlendirilen çalışmalarda insan ve hayvan haklarının korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan deneklere ilişkin etik kurul onayı, deneysel araştırmalara ilişkin izinlerin olmadığı durumlarda çalışmayı reddetmekle sorumludur.
Olası Suiistimal ve Görevi Kötüye Kullanmaya Karşı Önlem
Editör; olası suiistimal ve görevi kötüye kullanma işlemlerine karşı önlem almakla yükümlüdür. Bu duruma yönelik şikayetlerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi konusunda titiz ve nesnel bir soruşturma yapmanın yanı sıra, konuyla ilgili bulguların paylaşılması editörün sorumlulukları arasında yer almaktadır.
Fikri Mülkiyet Haklarının Korunması
Editör; yayınlanan tüm makalelerin fikri mülkiyet hakkını korumakla, olası ihlallerde derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunmakla yükümlüdür. Ayrıca editör yayınlanan tüm makalelerdeki içeriklerin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi adına gerekli önlemleri almakla yükümlüdür. Bu aşamada yazarlardan makaleleri ile birlikte almış oldukları intihal raporu talep edilmektedir.
NOT: MSUFBD Dergisinde Etik Olmayan Bir Durumla Karşılaşırsanız!
MSUFBD Dergisinde yukarıda bahsedilen etik sorumluluklar ve dışında etik olmayan bir davranış veya içerikle karşılaşırsanız lütfen msufbd@alparslan.edu.tr adresine e-posta yoluyla bildiriniz.
Ücret Politikası
Muş Alparslan Fen Bilimleri Dergisi'ne gönderilen makaleler için herhangi bir yayın ücreti talep etmemektedir.
Dergi Kurulları
Baş Editör
Editör Yardımcıları
Editör Kurulu / Alan Editörleri
Karadeniz Teknik Üniversitesi Mimarlık Bölümü'nden 2009 yılında mezun olduktan sonra 2015 yılında Karadeniz Teknik Üniversitesi Mimarlık Bölümü'nden yüksek lisans derecesini, 2022 yılında Gazi Üniversitesi'nden doktora derecesini almıştır. 2022 yılından beri Muş Alparslan Üniversitesi Mimarlık Bölümünde akademik çalışmalarına devam etmektedir.
Dr. İskender Dölek, coğrafya eğitimi, afet bilinci ve mekânsal analiz konularında uzmanlaşmış bir akademisyendir. Disiplinlerarası yaklaşımlarla yürüttüğü çalışmalarda jeomorfoloji, afet yönetimi, tarihsel coğrafya ve dijital haritalama yöntemlerini bir araya getirerek hem kuramsal hem de uygulamalı katkılar sunmuştur. Türkiye’nin farklı bölgelerinde yürütülen çok sayıda TÜBİTAK ve üniversite destekli projede araştırmacı ve yürütücü olarak görev almıştır. Son yıllarda özellikle Muş Ovası’nda menderes dinamikleri, heyelan duyarlılığı, tarihsel savaş alanları ve geleneksel bilgi ile afet eğitimi üzerine yoğunlaşmıştır.
Abdülhakim Zeybek studied at the Pamukkale University. He gained his Master of Science degree in Soil Mechanics and Engineering Seismology from the Imperial College London in 2012. He gained his PhD degree in Engineering from the Cambridge University in 2017. He is currently an Associated Professor of Engineering Department at Mus Alparslan University. He has research interests in the field of geotechnical earthquake engineering, particularly experimental and numerical investigations of liquefiable soils, partially saturated soils, shallow foundations and soil-structure interaction problems.
1984 yılında Mersin de doğdu. İlk ve ortaöğretimini bu şehirde tamamladı. Lisans öğrenimini 2002-2006 yılları arasında, Yüksek lisans öğrenimini 2006-2008 yılları arasında, Doktora öğrenimini 2008-2013 yılları arasında Mersin üniversitesinde aldı. Ayrıca 2006-2013 yılları arasında Mersin Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Matematik Anabilim Dalında Araştırma Görevlisi olarak çalıştı. Şu anda Bitlis Eren Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Matematik Bölümünde Doktor Öğretim Üyesi olarak çalışmaktadır. Evli ve 3 çocuk babasıdır.