II. Dünya Savaşı Öncesinde Türk Ordusunun İcra Ettiği Bir Askerî Hazırlık Tatbikatı: 1939 Trakya Manevraları

Öz

Devletleri ayakta tutan unsurlar sistemli teşkilatlanma, güçlü bir ordu ve bunları besleyen iyi bir ekonomidir. Mensup olduğu devletin hukukunu, toplumun huzur ve güvenini temin eden ordular, tarih boyunca sadece bağımsızlık adına yapılan savaşlarda değil, siyaset üretebilme adına da caydırıcı bir güç olarak görülmektedir. Kendini yenileyebilen ve modern bir anlayışla çalışan silahlı kuvvetler her an savaşa hazır bir vaziyette bulunmalıdır. Bu bağlamda, olası muharebe senaryolarına karşı kendi tertibini almak mecburiyetindedir. Yapılan tatbikatlar ve teknik çalışmalar bu maksatla icra edilmektedir. İzah edilen hazırlık safhasında genel bir manevra harekâtının olması da elzemdir. Zira askerî personel ve kullanılan her türlü aracın uyum ve dikkati manevra kabiliyetine dayanmaktadır. Operasyonel safha içerisindeki en kritik durum, olası bir savaşın tüm koşullarını gerçeğe en yakın senaryolarla canlandırmaktır. Bu bakımdan orduların savaşın tüm koşullarına önceden hazır olmaları, öngörülemez durumların en aza indirilmesi amacını taşımakta ve kritik anlarda büyük bir avantaj sağlamaktadır. Nitel araştırma yöntemi içinde dokümantasyon metoduyla hazırlanan bu çalışma, Türk ordusunun II. Dünya Savaşı arifesinde icra ettiği Trakya Manevralarını incelemektedir. Manevranın tanımı, kapsamı ve II. Dünya Savaşı öncesinde icra edilen askerî hazırlıklar içindeki önemine değinen bu araştırma ile literatürde askerî tarih açısından bir boşluğun doldurulacağı hedeflenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Trakya Manevraları
• tatbikat
• II. Dünya Savaşı
• askerî hazırlık
• ordu

A Military Preparatory Exercise Conducted by the Turkish Army Before World War II: 1939 Thracian Manoeuvres

Öz

The elements that sustain states are a systematic organization, a strong army, and a robust ecenomy that supports both Throughout history, armies responsible for enforcing state laws and ensuring societal peace and security have served as a deterrent force, not only in wars for independence but also in policy-making. Armed forces that can and operate with a contemporary understanding must be ready for war at al times In this context, it is essential for the military to organize itself against potential combat scenarios. Exercises and technical studies are carried out for this purpose. It is also essential to maneuver operations during the preparation phase outlined above. This is because the cohesion and vigilance of military personnel and all types of vehicles rely heavily on maneuverability. The most critical aspect of the operational phase is the ability to simulate possible wat time conditions through realistic scenarios. In this respect, ensuring that armies are ready for all conditions of war in advance helps to minimize unpredictable situations and provides a significant advantage during critical moments. This study, prepared using the documentation method within the qualitative research method, examines the Thracian Maneuvers carried out by the Turkish army on the eve of World War II. By addressing the definition, scope, and significance of these maneuvers in the context of pre-war military preparations, this research aims to fill a gap in the literature on military history.

Anahtar Kelimeler

• Thracian Manoeuvres
• exercise
• World War II
• military preparation
• army

Kaynakça

1. Akşin, Sina, Kısa 20. Yüzyıl Tarihi, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, Ankara 2017.
2. Armaoğlu, Fahir, 20. Yüzyıl Siyasi Tarihi (1914-1995), Kronik Kitap, İstanbul 2022.
3. Armaoğlu, Fahir, Türk Dış Politikası Tarihi, Kronik Yayınları, İstanbul 2021.
4. Aydın, İmren- Hikmet Zeki Kapcı, “II. Dünya Savaşı’na Giriş Sürecinde Türkiye’nin Aldığı İç Politika Tedbirleri (1 Eylül 1939 – 18 Ocak 1940)”, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, XXIV/45, (2018), s. 109-130. Bilgiç, M. Sadi- Salih Akyürek, F. Serap Koydemir, “Türkiye’de Askerlik Sistemi Nasıl Olmalıdır”, Bilge Strateji, VII/13, (2015), s. 97-127.
5. Deringil, Selim, Denge Oyunları, İkinci Dünya Savaşında Türkiye’nin Dış Politikası, İletişim Yayınları, İstanbul 2023.
6. Goloğlu, Mahmut, Milli Şef Dönemi (1939-1945), Kalite Matbaası, Ankara 1974.
7. Gönlübol, Mehmet-Ömer Kürkçüoğlu, “Atatürk Dönemi Türk Dış Politikasına Genel Bir Bakış”, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, I/2, (1985), s. 451-474.
8. Güneş, Günver, “1937 Yılında Gerçekleştirilen Ege Manevraları ve Mustafa Kemal Atatürk”, Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları, 9. Uluslararası Atatürk Kongresi, C. 2, Ankara, 2021, s. 1053-1087.

9. Hale, William, Türk Dış Politikası 1774-2000, çev. Petek Demir, Mozaik Yayınları, İstanbul 2003.
10. Karaağaç, Yunus, “Sinir Savaşı’nın Aktörleri: Psikolojik Harp, Psikolojik Harekât ve Propaganda”, Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, VI/2, (2018), s. 80-97.
11. Karabulut, Umut, “Davetsiz Misafiri Beklerken İkinci Dünya Savaşı Türkiye’sinde Pasif Güvenlik Önlemleri (1939-1940)”, Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, XIV/28, (2014), s. 199-223.
12. Koçak, Cemil, Türkiye’de Milli Şef Dönemi (1938-1945) Dönemin İç ve Dış Politikası Üzerine Bir Araştırma I, İletişim Yayınları, İstanbul 1986.
13. Kostak, Ercan, Mustafa Kemal Atatürk’ün Cumhurbaşkanı Olarak Katıldığı Askeri Manevralar, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü, Ankara 2016.
14. Kurtulan, Ali İhsan, Cumhuriyet’in İlk Yıllarında Mustafa Kemal (Atatürk)’in Katıldığı Harp Oyunları ve Askeri Manevralar, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Aydın 2010.
15. Mala, Murat, Askeri Harekatın Planlanmasında Çoklu Etmen Tabanlı Modelleme ve Benzetim Mimarisi, (Yayımlanmamış Doktora Tezi), Sakarya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Sakarya 2009.
16. Metintaş, Mustafa Yahya, “İkinci Dünya Savaşı Başlarken Türkiye’nin Dış Politikası”, Eskişehir Osman Gazi Üniversitesi Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Yakın Tarih Dergisi, IV/7, (2020), s. 57-59.
17. Oran, Baskın, Türk Dış Politikası I, İletişim Yayınları, İstanbul 2020.
18. Özalper, Mehmet, “Milli Müdafaa Vekaleti Raporlarında Türk Silahlı Kuvvetleri (1923-1933)”, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 50, (2020), s. 87-108.
19. Özkaral, Metin, Bürokrasinin Kimyası, Çizgi Kitabevi, Konya 2020.