Azerbaycan Serbest Şiiri ve Şairleri Üzerinde Nâzım Hikmet Etkisi

1928 yılında Nâzım Hikmet’in Bakü’de yayımlanan Güneşi İçenlerin Türküsü adlı ilk şiir kitabı,

Azerbaycan edebiyatında büyük yankı uyandırmıştır. Bu kitapla Azerbaycan şairleri toplu halde farklı şiir

formu ile ilk defa karşılaşmışlardır. Ali Nâzım, Süleyman Rüstem, Ekrem Cafer, Mikail Refili gibi şair ve

eleştirmenler bu kitap üzerine denemeler yazmıştır.

Azerbaycan edebiyatında 1927-1928’lere kadar çeşitli dergi ve gazetelerde serbest şiir örnekleriyle

karşılaşılsa da, bunlar tam anlamıyla serbest şiir tanımına uygun gelmemektedir. Nâzım Hikmet’in “Şair

olabilirdin, profesör oldun” dediği Mikail Refili, bir yazısında Maarif ve Medeniyet dergisinde yayımlanan

üç dört serbest şiir örneğinde Nâzım Hikmet etkisi olduğunun altını çizer. Nâzım Hikmet, Azerbaycan

şairlerini şiirleri ve hayatı ile en çok etkileyen ediplerden biridir. Hem sağlığında, hem de ölümünün

ardından Ali Nâzım, Mikail Refili, Semed Vurgun, Süleyman Rüstem, Memmed Rahim, Medine Gülgün,

Bahtiyar Vahapzade, Neriman Hasanzade gibi 20. yüzyıl Azerbaycan şiirinin önde gelen isimleri Nâzım

Hikmet’e şiirler adamışlardır.

Bu çalışmada öncelikle 1920-1930’lu yıllarda Azerbaycan edebiyatında Nâzım Hikmet’in etkisiyle

kaleme alınan serbest şiirlerin yazılış süreci işlenecektir. Ardından Azerbaycan şairlerinin 1950’lerde ve

ölümünden sonra Nâzım Hikmet’e adadıkları şiirler incelenecektir.