Derleme
BibTex RIS Kaynak Göster

Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi

Yıl 2024, Sayı: 25, 47 - 55, 05.02.2024

Öz

Niğde-Ulukışla Bolkar maden sahası, Orta Toros dağları civarındaki Madenköy beldesinin 1,5 km doğusunda yer almaktadır. Polimetalik saha; antik çağlardan beri zengin maden cevherlerinin bulunduğu, Hititlerden başlayarak Bizans ve Osmanlı dönemlerinde de madencilik faaliyetlerinin yapıldığı Ulukışla Bolkardağı “Muti Dağı” bölgesinde yer almaktadır. 2007 Yılında yapılan yeraltı ve yerüstü maden arama faaliyetlerine göre; Bolkar 1 ve 2 sahalarında ortalama 3,5-4 gr/ton Altın (Au), 120-160 gr/ton Gümüş (Ag) tenörlü toplam 250.000 ton işletilebilir oksitli cevher rezervi tespit edilmiştir. Yeraltında bulunan pek çok Antik Roma kalıntılarının varlığı, maden arama faaliyetleri için yönlendirici bir rol üstlenmektedir. Günümüzde yeraltı maden işletmesinden yıllık ortalama 60.000 ton oksitli cevher üretimi yapılmaktadır. Türkiye'nin önemli metal üreticisi Gümüştaş Anonim Şirketi (A.Ş.), Gümüşhane'deki kurşun-çinko tesisine ek olarak, 2007 yılında Niğde Bolkar altın-gümüş madenini ve 2011 yılında da saha komşusu Esen Madenciliğe ait polimetalik yeraltı maden işletmesi %50 hissesini bünyesine katmıştır. Ayrıca; Niğde Tepeköy'de 400 ton/gün cevher işleme kapasiteli kurşun, çinko, pirit flotasyon tesisi ve 400 ton/gün kapasiteli altın, gümüş zenginleştirme tesisi bulunmaktadır. Kalkınmada öncelikli bölgelere yatırım yapan Gümüştaş A.Ş., söz konusu bölgelerde 1000’den fazla madenciye istihdam sağlamaktadır. Bu maksatla yapılan araştırmada; geçmişten günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı metal madenciliğinin önemi, tarihsel gelişim süreciyle irdelenmiştir.

Kaynakça

  • AA, 2021. 2800 Yıllık İlk Maden Ruhsatı Yazıtı Bolkar Dağları’nda. Anadolu Ajansı (AA) Niğde Haberleri, 3 s., Haberturk.com, 02 Haziran 2021.
  • Çağatay, A. ve Arman, B. 1989. Bolkardağ Sulucadere (Ulukışla-Niğde) Kalay İçerikli Çinko-Kurşun Cevheleşmesinin Mineralojisi, Türkiye Jeoloji Bülteni, Şubat – Ağustos, C.32, 15-20.
  • Demirci, A. 1938. Bolkardağ Madeni, MTA Mecmuası, Ankara, Ağustos, Sayı 3, Cilt 4, 83-90.
  • Gümüştaş Madencilik ve Ticaret A.Ş. 2021. https://www.gumustasmaden.com.tr/tr/nigde-bolkar-madeni.html, (Erişim tarihi: 06.12.2021)
  • Kaptan, E. 1988. Türkiye Madencilik Tarihine Ait Çamardı-Celaller Köyü Yöresindeki Buluntular, IV. Arkeometri Sonuçları Toplantısı, T.C. Kültür Bakanlığı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Başkanlığı, 23-27 Mayıs, Ankara, 1-16.
  • Kartalkanat, A. 2014. Bolkar Dağlarındaki Eski İşletmeler Vadisinde Yeni Yaş Bulguları ve İlk Maden Ruhsatı: Yazılıtaş (Niğde), Türkiye Jeoloji Bülteni, Nisan, Cilt 57, Sayı 2, 53-71.
  • Kelebek, G. 2007. Gümüşköy (Ulukışla-Niğde) Cüruflarının Asit Maden Drenajı Oluşturma Potansiyeli ve Çevreye Etkisinin İncelenmesi, Niğde Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Ağustos, Niğde, 110 s.
  • Kömürlü, E., Kesimal, A., 2016. Rock bolting from past to present in 20 inventions. MT Bilimsel, 9, 69-85.
  • Şişman, N. ve Şenocak, H. 1981. Bolkardağ Yöresinin Jeolojisi ve Maden Yatakları, MTA Genel Müdürlüğü, Ankara, Haziran, 58 s.
  • Tümüklü, A., Altuncu, S.ve Özgür, F.Z. 2018. Niğde Masifinin Maden Yatakları Yönünden Değerlendirilmesi, Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, Cilt 7, Sayı 3, 1119-1123.
  • Türker, A.Ö. 2022. Kişisel görüşme, arşiv ve bilgi paylaşımları, yayımlanmamış, Niğde.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Maden Mühendisliği (Diğer)
Bölüm Derleme
Yazarlar

Mahmut Suat DELİBALTA

Ağah Özsunay TÜRKER Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi 5 Şubat 2024
Yayımlandığı Sayı Yıl 2024 Sayı: 25

Kaynak Göster

APA DELİBALTA, M. S., & TÜRKER, A. Ö. (2024). Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi. MT Bilimsel(25), 47-55.
AMA DELİBALTA MS, TÜRKER AÖ. Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi. MT Bilimsel. Şubat 2024;(25):47-55.
Chicago DELİBALTA, Mahmut Suat, ve Ağah Özsunay TÜRKER. “Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi”. MT Bilimsel, sy. 25 (Şubat 2024): 47-55.
EndNote DELİBALTA MS, TÜRKER AÖ (01 Şubat 2024) Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi. MT Bilimsel 25 47–55.
IEEE M. S. DELİBALTA ve A. Ö. TÜRKER, “Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi”, MT Bilimsel, sy. 25, ss. 47–55, Şubat 2024.
ISNAD DELİBALTA, Mahmut Suat - TÜRKER, Ağah Özsunay. “Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi”. MT Bilimsel 25 (Şubat 2024), 47-55.
JAMA DELİBALTA MS, TÜRKER AÖ. Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi. MT Bilimsel. 2024;:47–55.
MLA DELİBALTA, Mahmut Suat ve Ağah Özsunay TÜRKER. “Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi”. MT Bilimsel, sy. 25, 2024, ss. 47-55.
Vancouver DELİBALTA MS, TÜRKER AÖ. Geçmişten Günümüze Niğde-Ulukışla Bolkardağı Antik Metal Madenciliğinin Önemi. MT Bilimsel. 2024(25):47-55.

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Authors transfer copyright to the publisher for the accepted submissions.