Rusya-Ukrayna Savaşının Havacılık Eksenli Analizi: Rus Literatürü Ekseninde Bir Değerlendirme
Öz
Bu çalışma, Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşı tarihsel arka planı, jeopolitik dinamikleri ve özellikle havacılık boyutuyla kapsamlı şekilde Rus Literatürüne göre analiz etmektedir. Makalede çatışmanın kökenleri Kiev Knezliği’nden başlayarak kimlik politikaları, Sovyet sonrası devlet inşası, NATO’nun doğuya doğru genişlemesi ve Rusya’nın “yakın çevre” doktrini ele alınmakta, 2014 Euromaidan olaylarının yarattığı siyasi kırılma ve Donbas çatışmasının askeri dengelere etkisi incelenmektedir. Rusya’nın 2022’de başlattığı müdahaleyi resmi söylemde neden “savaş” yerine “özel askerî operasyon” (Cпециальная Военная Операция (Spetsiâlnaya Vayennaya Operatsiya)-СВО) olarak adlandırdığı hukuki, siyasi ve stratejik gerekçeleriyle açıklanmış, savaşın ilk aşamasında Kiev’e yönelik Hostomel–İrpin hattındaki tek eksenli taarruz planının detayları aktarılmıştır. Ayrıca Rus Hava-Uzay Kuvvetleri ile Ukrayna Hava Kuvvetleri arasındaki yapısal kapasite farkları, savaş boyunca icra edilen SEAD/DEAD (düşman hava savunmasını bastırma/imha) operasyonları ve 2023–2026 döneminde çatışmanın İHA ağırlıklı bir niteliğe evrilmesi Rus kaynaklarına dayanılarak değerlendirilmiştir. Sonuç olarak modern savaş doktrinlerinde hava üstünlüğünün artık garanti edilemez bir hale geldiği, buna karşılık mobil hava savunma unsurları, elektronik harp ve insansız sistemlerin 21. yüzyıl muharebelerinin belirleyici unsurları haline geldiği ortaya konulmaktadır.
Anahtar Kelimeler
- Rusya-Ukrayna Savaşı
- Ukrayna Hava Kuvvetleri
- Özel Askerî Operasyon (Cпециальная Военная Операция - СВО)
- Kiev Taarruzu
- Post-Sovyet Jeopolitiği.
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Etik Beyan
Teşekkür
Kaynakça
- BBC Russian. (2025, Kasım 15). Битва за аэродром Гостомель. Ворота в Киев, которые остались закрытыми. https://www.bbc.com/russian/features-68383830
- Davniyhalych.com.ua. (2025, Kasım 13). Сколько самолётов в Украине: детальный анализ na 2025 год. https://davniyhalych.com.ua/ru/skilky-litakiv-v-ukrayini-detalnyj-analiz-na-2025-rik/
- Iz.ru. (2025, Kasım 14). Летать охотники: российская авиация резко активизировалась в зоне СВО. Украинская ПВО теряет эффективность из-за дефицита зенитных ракет. https://iz.ru/1501242/andrei-fedorov-bogdan-stepovoi-aleksei-ramm/letat-okhotniki-rossiiskaia-aviatciia-rezko-aktivizirovalas-v-zone-svo
- Meduza.io. (2025, Kasım 15). Год назад российские войска ушли из аэропорта Гостомеля, который был важнейшей целью вторжения. Вот как он выглядит сейчас. Четыреста второй день войны. https://meduza.io/feature/2023/04/02/god-nazad-rossiyskie-voyska-ushli-iz-aeroporta-gostomelya-kotoryy-byl-vazhneyshey-tselyu-vtorzheniya-vot-kak-on-vyglyadit-seychas
- Vkurse.ua. (2025, Kasım 13). Какие самолеты на вооружении Украины в 2025 году: Подробный анализ авиационного арсенала. https://vkurse.ua/ru/yaki-litaky-na-ozbroyenni-ukrayiny-v-2025-roczi-detalnyj-analiz-aviaczijnogo-arsenalu/
- Vpk.name. (2025, Kasım 14). Британский журнал назвал количество утраченных Украиной с начала конфликта истребителей. https://vpk.name/news/709963_ britanskii_zhurnal_nazval_ kolichestvo_utrachennyh_ ukrainoi_s_nachala_konflikta_istrebitelei.html
- Zn.ua. (2025, Kasım 15). Оккупанты атаковали аэродром в Гостомеле под Киевом и завод “Антонов”, сбитые вражеские вертолеты. https://zn.ua/UKRAINE/okkupanty-atakovali-aerodrom-v-hostomele-pod-kievom-i-zavod-antonov.html
- Бочкарев, Андрей. (2025, Kasım 13). Роль российской военной авиации в СВО. AircargoNews.ru. https://aircargonews.ru/2024/01/10/rol-rossijskoj-voennoj-aviacii-v-svo.html
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Spesifik Alanların Tarihi (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ahmet Can Kaya
0009-0003-1627-2131
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2026
Gönderilme Tarihi
27 Nisan 2026
Kabul Tarihi
1 Haziran 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 6 Sayı: 2