Pragmatic Competence in Yedi İklim Turkish Coursebooks: Speech Acts and Context-Appropriate Language Use Across A1-C1 Levels

Öz

Abstract This study examines how pragmatic competence is represented in the A1, A2, B1, B2 and C1 coursebooks of the Yedi İklim Turkish Teaching Set with reference to speech acts and context-appropriate language use. The study was conducted as a qualitative document analysis. The unit of analysis was defined as utterances, dialogues, texts, activities or instructions carrying pragmatic functions. Data were collected through a Pragmatic Competence Analysis Form prepared by the researcher and analysed through content analysis. In the five coursebooks, 576 pragmatic units were identified. Explanation/justification, expressing opinions/evaluation, requests and suggestions/advice appeared with higher frequencies. The B2 coursebook included the most intensive distribution among the levels. In terms of activity type, pragmatic units were mostly found in speaking and writing activities. With regard to pedagogical explicitness, production tasks and implicit presentation were more dominant. The findings suggest that the set offers rich content for supporting pragmatic competence although speech acts need to be presented more explicitly as instructional components.

Anahtar Kelimeler

• Teaching Turkish as a freign language
• Yedi İklim Turkish
• pragmatic competence
• speech acts
• document analysis

Yedi İklim Türkçe Ders Kitaplarında Edimbilimsel Yeterlik: A1-C1 Düzeylerinde Söz Edimleri ve Bağlama Uygun Dil Kullanımı

Öz

Öz Bu araştırmada Yedi İklim Türkçe ders kitaplarında edimbilimsel yeterliğin A1, A2, B1, B2 ve C1 düzeylerinde nasıl temsil edildiği incelenmiştir. Çalışma, nitel araştırma yaklaşımı içinde doküman incelemesi yöntemiyle yürütülmüştür. İnceleme birimi edimbilimsel işlev taşıyan sözce, diyalog, metin, etkinlik veya yönerge olarak belirlenmiştir. Veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan Edimbilimsel Yeterlik İnceleme Formu aracılığıyla toplanmış ve içerik analiziyle çözümlenmiştir. Beş ders kitabında 576 edimbilimsel birim belirlenmiştir. Bulgularda açıklama/gerekçelendirme, görüş bildirme/değerlendirme, rica/istekte bulunma ve öneri/tavsiye verme söz edimleri daha yüksek frekanslarla öne çıkmıştır. Düzeyler arasında en yoğun görünüm B2 kitabında ortaya çıkmıştır. Etkinlik türleri bakımından edimbilimsel birimler ağırlıklı olarak konuşma ve yazma etkinliklerinde yer almıştır. Öğretimsel açıklık boyutunda ise üretim görevi ve sezdirme daha baskın görünmektedir. Sonuçlar, setin edimbilimsel yeterliği destekleyebilecek zengin bir içerik sunduğunu fakat söz edimlerinin açık öğretim başlığı olarak daha görünür hâle getirilmesine ihtiyaç bulunduğunu göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi
• Yedi İklim Türkçe
• edimbilimsel yeterlik
• söz edimleri
• doküman incelemesi

Etik Beyan

Etik beyan gerektirmemektedir.

Kaynakça

1. Austin, J. L. (1962), How to do things with words, Oxford University Press.
2. Aydın, E. (2021), "Yedi İklim Türkçe Öğretim Seti Ders Kitaplarının Kök Değerler Açısından İncelenmesi", Kuram ve Uygulamada Sosyal Bilimler Dergisi, S.5(2), ss.185-195. https://doi.org/10.48066/10.48066/kusob.1006260
3. Bardovı-Harlig, K., Mahan-Taylor, R. (2003), "Introduction to teaching pragmatics", English Teaching Forum, S.41(3), ss.37-39.
4. Batar, K. (2025), "Roman Ingarden’ın ontolojik perspektifinden “nazar”ın alımlanması: Zâtî’den Mesîhî’ye gazelin edebî seyri", Turkish Studies - Language, S.20(3), ss.1505-1522. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.82229
5. Biçeryen, E., Tuzcu, K. (2024), "Yedi İklim" ve "Altın Köprü" yabancılara Türkçe öğretim C1 setlerinde kullanılan mecaz ifadelerin karşılaştırılması", Ekev Akademi Dergisi, S.97, ss.147-162.
6. Bowen, G. A. (2009), "Document analysis as a qualitative research method", Qualitative Research Journal, S.9(2), ss.27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
7. Brown, P., Levinson, S. C. (1987), Politeness: Some universals in language usage, Cambridge University Press. Canale, M., Swain, M. (1980), "Theoretical bases of communicative approaches to second language teaching and testing", Applied Linguistics, S.1(1), ss.1-47. https://doi.org/10.1093/applin/I.1.1
8. Councıl Of Europe (2020), Common European Framework of Reference for Languages: Learning, teaching, assessment—Companion volume, Council of Europe Publishing.

9. Çekici, Y. E. (2024), "Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretimi Programı’nda Yer Alan Kazanımların Edimsel Yetkinlik Bağlamında İncelenmesi", Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, S.26(3), ss.871-890. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1175352
10. Ertürk, B. (2023), "Yabancılara Türkçe öğretiminde kullanılan Yedi İklim Türkçe öğretim seti üzerine yapılan bilimsel çalışmaların incelenmesi", Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun. https://hdl.handle.net/20.500.12712/49446
11. Fişekcioğlu, A. (2024), "D-AOBM (2020) Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni ve eylem odaklı yaklaşım çerçevesinde okuma etkinliği", Türkçenin yabancı dil/ikinci dil olarak öğretiminde okuma becerisi (Ed. G. Moralı ve A. Göçer), Nobel Yayınları, ss.53-72.
12. Güleç, E. (2020), "Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi ders kitaplarında kültür aktarımı: Yedi İklim Seti C1 seviyesi kitabı örneği", Route Educational and Social Science Journal, S.7(6), ss.219-229. https://doi.org/10.17121/ressjournal.2671
13. Hymes, D. H. (1972), "On communicative competence", Sociolinguistics: Selected readings (Ed. J. B. Pride ve J. Holmes), Penguin, ss.269-293.
14. Ishihara, N. ve Cohen, A. D. (2010), Teaching and learning pragmatics: Where language and culture meet, Pearson Longman.
15. Kasper, G. ve Rose, K. R. (2003), Pragmatic development in a second language, Blackwell.
16. Kıral, B. (2020), "Nitel bir veri analizi yöntemi olarak doküman analizi", Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, S.8(15), ss.170-189. https://izlik.org/JA54BW95FL
17. Searle, J. R. (1969), Speech acts: An essay in the philosophy of language, Cambridge University Press.
18. Thomas, J. (1983), "Cross-cultural pragmatic failure", Applied Linguistics, S.4(2), ss.91-112. https://doi.org/10.1093/applin/4.2.91
19. Tuzcu, K. (2021), "Türkçenin yabancılara öğretiminde öğreticilerin ana dillerine ve kültür değerlerine hâkimiyetleri meselesi", Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, S.4 (Yunus Emre ve Türkçe Yılı Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Özel Sayısı), ss.45-55. https://doi.org/10.47948/efad.916194
20. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2021), Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri, Seçkin Yayıncılık, 12. Baskı.
21. Yunus Emre Enstitüsü (2015a), Yedi İklim Türkçe A1 ders kitabı, Yunus Emre Enstitüsü.
22. Yunus Emre Enstitüsü (2015b), Yedi İklim Türkçe A2 ders kitabı, Yunus Emre Enstitüsü.
23. Yunus Emre Enstitüsü (2015c), Yedi İklim Türkçe B1 ders kitabı, Yunus Emre Enstitüsü.
24. Yunus Emre Enstitüsü (2015d), Yedi İklim Türkçe B2 ders kitabı, Yunus Emre Enstitüsü.
25. Yunus Emre Enstitüsü (2015e), Yedi İklim Türkçe C1 ders kitabı, Yunus Emre Enstitüsü.