İŞLETME EĞİTİMİ MÜFREDATI İÇERİSİNDE İŞLETME BÜTÇELERİ DERSİNİN ÖNEMİ VE GEREKLİLİĞİNİN İNCELENMESİ

Yıl 2026, Cilt: 9 Sayı: 1 , 67 - 82 , 01.04.2026

Melek Akgün , Merve Kıymaz Kıvraklar

https://doi.org/10.32951/mufider.1856679

https://izlik.org/JA66KD83FK

Öz

İşletme bütçeleri dersi işletme eğitiminde görülen dersleri bütüncül bir yaklaşımla ele almakla birlikte işletmede gerçekleşen faaliyetlere ilişkin maliyetlerinin sayısal olarak hesaplanması becerisini de öğrencilere kazandırır. Bu çalışmanın amacı işletme eğitiminde muhasebe derslerinden biri olan işletme bütçeleri dersinin lisans programlarında verilmesinin gerekliliğini ve önemini ortaya koymaktır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Yükseköğretim Kurulunun resmi web sayfasında sıralanan 129 adet devlet üniversitesinin işletme bölümü ders müfredatları incelenmiş ve sadece 15 tanesinde işletme bütçeleri dersinin varlığı tespit edilmiştir. Oysaki İşletme bölümü mezunu olarak iş hayatına yeni başlayan kişiler bütçe kavramı ile karşılaşmakta ve bu konuyla ilişkili olarak fazlaca çalışma yapmaları beklenmektedir. Lisans eğitimi esnasında işletme bütçeleri dersi almayan bir öğrenciden iş hayatının en azından ilk yıllarında ne ölçüde bir verim beklenebilir? Bu çalışmada işletme bütçeleri dersinin işletme eğitimindeki diğer derslerle olan ilişkisine de vurgu yapılarak, ders programlarının bu kapsamda güncellenmesiyle işletme eğitiminin kalitesinin artırılabileceği ve mezunların iş hayatı için faydalı bir alt yapı olabileceği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

: İşletme Eğitimi , Müfredat , İşletme Bütçeleri

Etik Beyan

Gerçekleştirilen bu çalışmada “Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi” talimat ve hükümlerinin dışına çıkılmamış ve bu yönergeye aykırı hiçbir faaliyet yapılmamıştır. Çalışmada alıntı yapılırken etik kurallara dikkat edilmiş ve kullanılan bu atıflar kaynakçaya eklenmiştir. Çalışmanın benzerlik programındaki analizi yapılmış ve dergiye uygun sonuçlar bulunarak derginin dergi park sistemine yüklenmiştir

Destekleyen Kurum

Yoktur

Teşekkür

Yoktur

AN EXAMINATION OF THE IMPORTANCE AND NECESSITY OF THE BUSINESS BUDGETING COURSE IN BUSINESS EDUCATION CURRICULUM

https://izlik.org/JA66KD83FK

Öz

The business budgeting course addresses the courses taught in business education with a holistic approach and also provides students with the skills to numerically calculate the costs of business activities. The purpose of this study is to reveal the necessity and importance of teaching business budgets courses in undergraduate programs in business education. The study employed a document review method, a qualitative research method. This study utilized the document analysis method, a qualitative research method. The business administration curricula of 129 state universities listed on the official website of the Council of Higher Education were examined, and it was determined that only 15 of them offered a course on business budgeting. However, graduates of business administration programs who are just starting their careers encounter the concept of budgeting and are expected to do a great deal of work related to this topic. To what extent can a student who did not take a business budgeting course during their undergraduate education be productive, at least in the first years of their career? This study emphasizes the relationship of the business budgeting course with other courses in business education and concludes that updating the curriculum in this context can improve the quality of business education and provide graduates with a useful foundation for their careers.

Anahtar Kelimeler

: Business Education , Curriculum , Business Budgets

Etik Beyan

This study adheres strictly to the instructions and provisions of the "Guidelines for Scientific Research and Publication Ethics in Higher Education Institutions," and no activities contrary to these guidelines have been undertaken. Ethical rules were carefully followed when citing references, and these citations have been included in the bibliography. The study was analyzed using a similarity analysis program, and suitable results were found and uploaded to the journal's journal park system.

Destekleyen Kurum

None

Teşekkür

None

Kaynakça

• Akmeşe, K. A. (2019). Stratejik Yönetim Muhasebesi Uygulamaları, Bütünleşik Bilgi Sistemleri ve İşletme Performansı (Konaklama İşletmeleri Yaklaşımıyla). Iksad Publications .
• Alpay, Y. (1990). Bütçeden Stratejik Yönetime İşletme Planlaması. İstanbul: Cem Yayınevi.
• Amaewhule W.A. ve Eyikaregha D.E. (2021). Accountants’ Assessment of Efficiency of Budgeting Practices in Education Boards in Bayelsa State; Implication for Business Education. International Journal of Innovative Social & Science Education Research 9(3), 19-26.
• Apak, İ. (2020). Sürekli Bütçeleme: Alternatif Bir Bütçeleme Yaklaşımı. Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi, 13(1), 175-192.
• Apak, İ. (2022). Alternatif Bir Bütçeleme Modeli: Sürücü Temelli Bütçeleme. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 378-389.
• BoydaşHazar, H. (2020). Finansal Kriz ve Belirsizlik Dönemlerinde Bütçeleme. Uluslararası Muhasebe ve Finans Araştırmaları Dergisi , 2(2), 208-222.
• Bozyiğit, S. (2016). Türkiye’deki Lojistikle İlgili Lisans Bölümlerinin Ders Programları Üzerine Bir İçerik Analizi. Journal of Yasar University, 11(42), 133-149.
• Brown, A., ve Rich, M. (2020). Pedagogy and Evaluation: The Challenge for Business and Management Degree Courses in the 21st Century. Electronic Journal on Business Research Methods, 18(2), 84-99.
• Büyükmirza, H. K. (2019). Maliyet ve Yönetim Muhasebesi-Tekdüzene Uygun Bir Sistem Yaklaşımı (Cilt 23. Baskı). Ankara: Gazi Kitapevi.
• Dağdeviren, A. (2007). Lisans Düzeyinde Turizm Eğitimi Veren Kurumların Ders Programlarının Fonksiyonel Açıdan Değerlendirilmesi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi.
• Drury, C. (2018). Management and Cost Accounting. (Tenth Edition). . United Kingdom: Cengage Learning EMEA.
• Erdoğan, A., ve Yıldırım, Y. (2014). Türkiye’de Lisans Düzeyinde Verilen Turizm Eğitimi Üzerine Genel Bir Değerlendirme: Geleceğe Yönelik Öneriler ve Bir Ders Programı Önerisi. Social Sciences Research Journal, 3(2), 16-26.
• Ergüden, E. (2022). İşletme Yönetiminde Bütçelerin Önemi ve Gerekliliği. https://www.halkbankkobi.com.tr/tr/uzmanina-danisin/makaleler/muhasebe-ve-denetim/isletme-yonetiminde-butcelerin-onemi-ve-gerekliligi.html#:~:text=Do%C4%9Fru%20i%C5%9Fleyen%20bir%20b%C3%BCt%C3%A7eleme%20s%C3%BCreci,ama%C3%A7%20birli%C4%9Fi%20sa%C4%9Flamal adresinden alındı
• Ergün, İ., Kaldırım, Z., ve Özcan, İ. (2022). İşletme ve Muhasebe Eğitimi Müfredatı Yeterince Sürdürülebilir mi? Türkiye ve Diğer Ülke Üniversitelerinin Müfredatlarının Doküman Analizi ile Karşılaştırılması. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksek Okulu Dergisi, 25, 314-324.
• Farmer, Donald W. (1988). Enhancing Student Learning: Emphasizing EssentialCompetencies in Academic Programs. Wilkes-Barre: Kings College.
• Gürdal, S. (1991). Satış Gücü Yönetimi. İstanbul: Yeni Asya Yayınları.
• Haftacı, V. (2005). İşletme Bütçeleri. Beta Basım A.S.
• Haftacı, V. (2010). İşletme Bütçeleri. İstanbul: Beta Basın Yayın Dağıtım.
• Hogan O., Charles, M. B. ve Kortt M. A. (2021). Business education in Australia: COVID-19 and beyond, Journal of Higher Education Policy and Management 43(6), 559–575.
• İnanç, Ş. (2010). İşletme Bütçelerinin Düzenlenmesi: Üretim İşletmelerinde Bir Yazılım Geliştirme Uygulaması. Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Ekonometri Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi.
• Kaygusuz, S. Y., ve Dokur, Ş. (2015). Yönetim Muhasebesi. Bursa: Dora Basım Yayın Dağıtım.
• Kaygusuz, S., ve Dokur, Ş. (2009). İşletmelerde Stratejik Planlama ve Bütçeleme. Bursa: Dora Basım Yayın Dağıtım .
• Kıral, B. (2020). Nitel Bir Veri Analizi Yöntemi Olarak Döküman Analizi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 170 - 189.
• Kızılyalçın, A. (2020). Türkiye’deki Üniversitelerde Bulunan İşletme Bölümleri Ders Programlarının Uluslararası Muhasebe Eğitim Standardı UMES-2 Bağlamında İncelenmesi Ve Uyumlaştırılması. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 85, 129-152.
• Mirgen, Ç., ve Emir, S. (2021). İşletme Yönetimi Önlisans Programlarında Okutulan Zorunlu Derslerde Muhasebe ve Finans Derslerinin Ağırlığı Üzerine Bir Araştırma. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13, 43-58.
• Mucuk, İ. (2011). Modern İşletmecilik. İstanbul: Türkmen Yayınevi.
• Özkan, M. (2013). Yönetim Muhasebesi Açısından Sorumluluk Muhasebesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 15(1), 155 - 182.
• Putra, L. D. (2022, 03 23). Comprehensive Master Budget: A Combination of Forecasting & Profit Planning.
• Püskül, A. S. (2010). İsletme Bütçe Sistemi ve Bütçe Uygulamalarına Yönelik Bir Araştırma. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı Doktora Tezi.
• Roller, R.H., Bovee, S.L., Andrews, B.K., ve Walenciak, J.F. (2002). Excellence in Christian business education: An empirical examination. Published in the proceedings of the Christian Business Faculty Association Annual Conference, Nampa.
• Roller, R.H., Bovee, S.L. ve Green, J.L. (2004). Integrating Strategic Planning, Budgeting, And Outcomes Assessment in Christian Business Education, Christian Business Faculty Association Annual Conference, San Antonio, TX.
• Seydi, N. (2010). İşletme Bütçelerinin Bir Kontrol Aracı Olarak Kullanılması ve Bir Uygulama. Marmama Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi.
• Seyedghomi, M. (2022). İşletme Bütçeleri ile İşletmelerin Mali Durumunun Analizi ve Kaynak İhtiyacının Tespiti. Gazi Üniversitesi İşletme Anabilim Dalı Doktora Tezi.
• Sultanoğlu, B., ve Özerhan, Y. (2022). Muhasebe Eğitiminde “Sürdürülebilirlik” – Türkiye’deki Üniversitelerde Bir Araştırma. Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi(25. Yıl Özel Sayısı), 325-334.
• Sürmeli, A. (2022). İşletmelerde Bütçe ve Önemi. https://srmconsulting.com/isletmelerde-butce-ve-onemi/ adresinden alındı
• Şeker, Y. (2019). Bütçe Kavramı ve Bütçe Uygulamaları Üzerine Üretim İşletmelerinde Bir Uygulama. Business & Management Studies: An International Journal , 7(3), 140-164.
• Temur, A. S. (2019). İşletmelerin Satış Bütçelerinin Oluşturulmasında Arıma, Lstm Ve Hibrit Modellerin Karşılaştırılması: Üretim İşletmesi Örneği. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Doktora Tezi.
• Terzi, S., Şen, İ. K., ve Solak, B. (2013). Bologna Sürecinin Muhasebe Eğitimine Etkisi: Üniversitelerin İşletme Bölümlerinin Ders Programları Üzerine Bir İnceleme. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 2013(59), 83 - 100.
• Tığlı, M., ve Demir, V. (2005). Direkt SAtış Giderleri Bütçesi ve İlaç Sektörü Satış Temsilcileri-Ürün Satış Bütçeleri İle İlgili Yargıları Üzerine Bir Uygulama. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18, 111-125.
• Toroslu, M. V., ve Durmuş, C. N. (2013). İşletme Bütçeleri. Seçkin Yayıncılık. Üstün, R. (1988). Üretim İşletmelerinde İşletme Bütçeleri ve Bütçesel Kontrol. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(1), 43-65.
• Yıldız, Ş., ve Akyel, N. (2018). Yeni Muhasebe Uzmanlık Alanlarının Muhasebe Eğitimindeki Yeri Ve Türkiye Örneği. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 79, 47-66.
• Zaif, F., ve Ayanoğlu, Y. (2007). Muhasebe Eğitiminde Kalitenin Artırılmasında Ders Programlarının Önemi: Türkiye'de Bir İnceleme. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9(1), 115-136.