-

Öz

Comparative literature as a method of transnational literary research grounds on comparing literary texts written in different languages in terms of their similarities and differences. One of the most remarkable matters in comparative literary studies which have a long history in Turkey is its weakness in correlating with literature of its neighbours. Most particularly, comparative studies on Kurdish literature are quite few. In this study, the stories of Sabahattin Ali and Nûreddîn Zaza, who are both remarkable authors in Turkish and Kurdish literature that are neighbours to each other, are compared within the context of facts “authority” and “rebellion”. Through 1930’s and 1940’s, both authors changed the concept of short story within their literatures which they belong to in terms of the language they use. Moreover, for both authors to be remained under oppression in their political lives is another fact that makes them get close to each other

Anahtar Kelimeler

• Turkish literature, Kurdish literature, Sabahattin Ali, Nûreddin Zaza

Sabahattin Ali ve Nûredîn Zaza’nın Öykülerinde Otorite ve İsyan / Authority and Rebellion in Short Stories of Sabahattin Ali and Nûredîn Zaza

Öz

Ulus üstü bir edebiyat incelemesi yöntemi olarak Karşılaştırmalı Edebiyat, farklı dillerde yazılmış edebî metinlerin benzerlik ve farklılık gibi yönlerden karşılaştırılmasını esas alır. Türkiye’de uzun bir geçmişi olan Karşılaştırmalı Edebiyat çalışmalarında dikkati çeken en önemli noktaların başında, komşu edebiyatlarla kurulan bağların zayıflığı gelmektedir. Özellikle Kürt edebiyatı söz konusu olduğunda, karşılaştırmalı çalışmaların bir elin parmaklarını geçmediği gözlemlenmektedir. Bu çalışmada iki komşu edebiyat olarak Kürt ve Türk edebiyatlarının iki önemli ismi olan Sabahattin Ali ve Nûredîn Zaza’nın öyküleri “otorite” ve “isyan” olguları açısından karşılaştırılmaktadır. Her iki yazar da 1930 ve 1940’lı yıllarda yazdıkları ve ait oldukları dillerin edebiyatlarındaki öykü anlayışını değişime uğratmışlardır. Siyasi eğilimlerinden dolayı yaşadıkları baskılar da, onları birbirine yaklaştıran öğeler olarak anılabilir.

Anahtar Kelimeler: Türk edebiyatı, Kürt edebiyatı, Sabahattin Ali, Nûredîn Zaza.

Anahtar Kelimeler

• Türk edebiyatı, Kürt edebiyatı, Sabahattin Ali, Nûredîn Zaza

Kaynakça

1. Ali, S. (2001). Bütün Öyküleri I: Değirmen, Kağnı, Ses. 7. Baskı. İstanbul: Yapı Kredi.
2. Aytaç, G. (2003). Karşılaştırmalı Edebiyat Bilimi. İstanbul: Say.
3. Baydar, O. (2007). Mirin ali Madrîdê. Çev. Dilawer Zeraq. Amed: Weşanxaneya Lîs.
4. Boralıoğlu, G. (2004). Hemû Çîrok in. Werg. Ronî War. Mardin: Weşanxaneya War.
5. Canatak, A. M. (2007). Modern Eleştiri Kuramları ve Mehmet Kaplan’ın Şiir Tahlil Metodu. A.Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü 34, ss. 139-55.
6. Çelik, J. (2007). Şahiya Hêrsê. Werg. Dilawer Zeraq. Amed: Weşanxaneya Lîs.
7. Erbil, L. (2007). Ejdehayê Sê Serî. Werg. Dilawer Zeraq. Amed: Weşanxaneya Lîs.
8. İplikçi, M. (2007). Gelaciyên Bajarê Nû. Werg. Dilawer Zeraq. Amed: Weşanxaneya Lîs.

9. Kaygusuz, S. (2007). Efsirî. Werg. Lal Laleş. Amed: Weşanxaneya Lîs.
10. Kurdakul, Ş. (1992). Çağdaş Türk Edebiyatı 4: Cumhuriyet Dönemi / 2. Ankara: Bilgi.
11. Levend, A. S. (1988). Türk Edebiyatı Tarihi. C. 1. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
12. Mîrzeyev, K. (1978). Azerbaycan-Kürd Edebi Elegeleri Tarixinden. Erivan: Ermenistan CCP Maarif Nazırlıgı.
13. Taqane, E. (2001). Tofîq Fîkret û Şa’îre Niwêxwazekanî Kurd. Hewlêr: Dezgey Aras.
14. Temo, S. (2007). Kürt Şiiri Antolojisi. 2 Cilt. İstanbul: Agora.
15. Yekdeş, Ö. F. (2008). Nâzım Hikmet ve Cegerxwîn’de Aşk Şiirinin İdeolojisi. Bilkent Üniversitesi Türk Edebiyatı Bölümü.
16. Zaza, N. (2011). Kurdên Nejibîrkirinê. İstanbul: Avesta.