Nirxandina Helbestên Zarokan ên Kurdî li Gorî “Rastîya Zarokan” û “Îzafîyeta Zarokan”

Öz

Di vê gotarê de analîzeke edebî di çarçoveya du hêmanên sereke yên edebiyata zarokan de dê bê kirin. Ev hêman “rastiya zarokê” û “îzafiyeta zarokê” ne ku bingeha edebiyata zarokan a modern jî li ser wan saz dibe. Ji ber ku zarok xwedî kesayeteke cuda û xweser e, nivîskarê edebiyata zarokan di hunera xwe de mecbûr e vê cudabûn û xweseriya zarokan bigire ber çavan. Lewra muxatabê sereke yê vê edebiyatê zarok bixwe ye. Ji bilî van ji bo ku zarok bibe xwedî estetîk û arezûyeke edebî, dîsa divê berhemên edebî yên ku ji bo zarokan tên nivîsandin, li gorî van herdu hêmanan bên afirandin. Li gorî van esasan di vê xebatê de dê helbestên zarokan ên kurdî li gorî van herdu hêmanan bên nirxandin. Herwiha qesda me ji helbestên zarokan ên kurdî ew e ku ji destpêkê heya îro yanî ji helbestvanên weku Zêwer, Goran, Kakeyî Felah, Kamiran Elî Bedirxan, Letîf Helmet, Elî Ewnî Şewnem bigirin heya kesên weku Emîn Muhemed, Taha Bîlal, Elî Hemereşîd Berzincî, Osman Muhemed Hewramî, Konê Reş, Yehya Elewî Ferd û Mueyed Teyîb binirxînin û mînakên helbestên wan ên serkeftî û neserkeftî, digel egerên wan, parve bikin.

Anahtar Kelimeler

• Helbest
• Zarok
• Kurdî
• Îzafîyeta Zarokê
• Rastîya Zarokê

Nirxandina Helbestên Zarokan ên Kurdî li Gorî “Rastîya Zarokê” û “Îzafîyeta Zarokê”

Öz

Anahtar Kelimeler

• Helbest
• Zarok
• Kurdî
• Rastîya Zarokê

Kaynakça

1. Bacanlı, H. (2005). Gelişim ve Öğrenme, 11. Baskı, Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
2. Barzinji, A. S. A. (2010). Edebî Mindallan le Gowarî Gelawêj da, Silêmanî: Sardam.
3. Berzincî, E. H. (2000). Aferîn, Silêmanî: Ofset û Çapxaney Çîya.
4. Bedirxan, K. A. (2014). Dilê Kurên Min, İstanbul: Avesta.
5. Bîlal, T. (2009). Palewan, Çapî Duwem, Silêmanî: Çapemenî Peyv.
6. Çer, E. (2014). Edebiyatta Çocuk Gerçekliği ve Çocuğa Görelik İlkelerinin İncelenmesi, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
7. Dilidüzgün, S. (2007). Çağdaş Çocuk Yazını; Yazın Eğitimine Atılan İlk Adım, İstanbul: Morpa Kültür Yayınları.
8. Ehmed, N. (2005). Seretayek Derbarey Serhelldanî Edebî Mindallanî Kurd, Hewlêr: Çapxaney Wezaretî Perwerde.

9. Ehmed, N. E. (1998). Mindall û Edeb, Silêmanî: Çapxaney Rûn.
10. Elewî Ferd, Y. (2012). Şelpe û Sêv, Qûm/Îran: Weşanên Emû Elewî.
11. Elewî Ferd, Y. (2013). Bajarê Mîrîyan, Qûm/Îran: Weşanên Emû Elewî.
12. Felah, R. K. (2009). Koy Şi’rî Mindallan û Operêtêkanî Kakey Felah, Silêmanî: Sardam.
13. Ferhadî, H. S. (2013). Mindall û Edebî Mindallan, Hewlêr: Wezaretî Rewşenbîrî û Lawan.
14. Goran, E. (2005). Dîwanî Goran, Tehran: Neşr-î Panîz.
15. Güneş, Z. (edt.) (2013). Okul Öncesinde Çocuk Edebiyatı, 4. Baskı, Eskişehir: Anadolu Üniversitesi.
16. Härtling, P. (2016). Benjamin Anna’yı Seviyor, (Çev.) Necdet Neydim, İstanbul: Günışığı Kitaplığı.
17. Helmet, L. (2013). Dîwanî Mindallan, Çapî Sêyem, Kerkûk: Komalley Ronakbîrî û Komalayetî Kerkûk.
18. Hewramî, H. K. (2007). Edebî Mindallanî Kurd Dway Raperrîn, Bergî Duwem, Hewlêr: Çapxaney Dezgayî Aras.
19. Hunt, P. (edt.) (2005). Understanding Children’s Literature, Second Edition, Oxon: Routledge.
20. Mehmûd, F. M. (2004). Şi’rî Mindallan Le Edebî Kurdî da, Silêmanî: Sardam.
21. Mîrza, K. E. & Mistefa, S. (2006). Baranî Rengawreng; Koyî Berhemekanî Mamosta Fereydûn Elî Emîn, Silêmanî: Sardam.
22. Muhemmed, E. (2011). Xewnî Çoleke, Silêmanî: Birêwberayetî Xaney Simore Bo Mindallan.
23. Muhemmed, E. (2012). Cerîwe; Dîwanî E. E. Şewnim, Silêmanî: Birêwberayetî Giştî Kitêbxaney Giştîyekan.
24. Muhemmed, E. (2012). Xeyalî Minallane, Hewlêr: Wezaretî Rewşenbîrî û Lawan, Çapxaney Rewşenbîrî.
25. Oğuzkan, F. (2013). Çocuk Edebiyatı, 10. Baskı, Ankara: Anı Yayıncılık.
26. Qadir, Z. R. (2016). Bi Zaravayê Soranî Helbestê Zarokan Le Edebî Kurdî Da: Zêwer- Goran-Letîf Helmet- Emîn Muhemmed, Teza Lîsansa Bilind a Çapnebûyî, Zanîngeha Van Yüzüncüyılê, Wan.
27. Reş, K. (2013). Helbestên Zarokan; Sîpan û Jînê/Şagirtê Bedirxan im, Diyarbakır: Aram.
28. Rousseau, J.J. (2011). Emile ya da Çocuk Eğitimi Üzerine, (Çev.) Mehmet Baştürk-Yavuz Kızılçim, Ankara: Kilit Yayınları. Sever, S. (2003). Çocuk ve Edebiyat, Ankara: Kök Yayıncılık.
29. Stiller, G. & Kilian, S. (1982). Nein-Buch für Kinder, Deutsch: Beltz Verlag Weinheim.
30. Teyîb, M. (2008). Aşitî û Vîyan, Nîgar: Necmeddîn Bîrî, Duhok: Spîrêz.
31. Teyîb, M. (2009). Me Nevêt Tundûtîjî, Nîgar: Necmeddîn Bîrî, Duhok: Spîrêz.
32. Teyîb, M. (2011). Xwezî Ez Kovîyek Bama Ne Kîvî, Nîgar: Necmeddîn Bîrî, Duhok: Spîrêz.
33. Yavuzer, H. (2012). Doğum Öncesinden Ergenlik Sonuna Çocuk Psikolojisi, 34. Basım, İstanbul: Remzi Kitabevi.
34. Zêwer, M. (2008). Dîwanî Zêwer, Çapî Duwem, Hewlêr: Çapxaney Dezgayî Aras.